Chỉ còn vài ngày nữa là Xmas, và chúng mình lại sống thêm một mùa lễ hội nữa trên xứ người. Mùa Đông chưa chính thức tới thế nhưng thời tiết cuối thu đã lạnh giá, mưa gió ngập trời, bạn nhớ giữ gìn sức khoẻ, và thân chúc bạn những ngày an vui.

Vào khoảng thời gian này tôi thường nhớ đến những ngày cuối năm xa xưa, khi chưa “rửa tay gác kiếm” về nơi hoang dã để quên bớt đi những thăng trầm của cuộc đời. Ba mươi ba năm làm việc trên đất Mỹ tôi đã “bán mình” cho biết bao nhiêu là hi-tech companies tại vùng Silicon Valley, và hầu như năm nào cũng tham dự những hội hè linh đình do công ty tổ chức đón mừng ngày Chúa giáng sinh. Khó có thể quên được đêm dạ hội vào một ngày cuối năm của Sun Micro Systems khi chúng tôi mang kính đen vì “Sun is too bright, we have to wear shade”, và vẫn còn nhớ mãi ngọn đồi cao đầy sương mù trên San Francisco lúc cụng ly cùng với bạn bè làm việc chung tại Knight Ridder. Thế nhưng dấu ấn không phai là một bữa ăn trưa đơn sơ để trao đổi quà kỷ niệm tại CRI Computer Resources Inc., nơi tôi làm việc hơn 9 năm khi vừa di chuyển tới vùng đất hứa này.

CRI chỉ có khoảng chừng 50 nhân viên nên mọi người đều biết nhau, coi nhau như người trong nhà, và vui đùa với nhau như những người bạn thân, rất thân. Tôi không còn nhớ là đã bắt thăm trúng tên ai, và đã trao tặng ai món quà gì, nhưng không quên được người trao quà cho tôi là M., office manager của cái công ty software nhỏ bé nhưng đầy tình thân. Món quà tôi nhận được là một cái …. pacifier!

Chả là vì lúc đó tôi còn trẻ, mới vừa qua khỏi tuổi 40, thế nhưng “bày đặt”, lúc nào cũng ngậm ống vố trong mồm, và lâu lâu lại còn thả khói mịt mù trong văn phòng. M. muốn tôi cai thuốc nên đã tặng tôi cái pacifier để ngậm thay cho cái ống vố. Mọi người cười ầm khi tôi dơ cao chiếc hộp đựng pacifier trong suốt, có hai hàng chữ “No Tar” và “No Narcotine!”. Tôi cũng tủm tỉm cười nói nhỏ với M.: “Thanks, but I prefer the real one”. Dù tôi nói nhỏ mọi người cũng nghe thấy, và họ phá lên cười trong lúc M. đỏ mặt, dơ tay doạ đánh tôi nhưng cũng không khỏi hé môi cười.

Tôi vẫn còn giữ cái pacifier để làm kỷ niệm, để nhớ đến một ngày vui mùa lễ hội, và để nhớ đến một nụ cười. Cũng xin nói để bạn biết là tôi đã không còn hút thuốc từ nhiều năm nay, và không hề ngậm cái pacifier đó lần nào!

Bạn thân,

Những ngày vui đó đã qua, và những công ty tôi vừa kể bạn nghe cũng không còn hiện hữu trên thương trường. Riêng M. thỉnh thoảng chúng tôi vẫn liên lạc với nhau, và tôi đã từng viết về tình bạn với người đàn bà này trong một bài tùy bút, mời bạn đọc qua nếu bạn chưa xem:

Tình Bạn

Bạn bè thời thơ ấu hầu hết đã đi vào miền miên viễn, những người một thời làm việc chung tại Sillicon Valley đã tản mác, ít còn liên lạc, riêng các bạn văn thì đâu đó khắp bốn phương trời, chỉ có anh em Bảo Bình của một thời sông nước là vẫn còn quanh quẩn bên nhau. Dù quen biết nhau bằng bất cứ cách nào đi nữa, tất cả các bạn đều là “bạn thân”, và một lần nữa xin chúc các bạn một mùa lễ hội an vui.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Dec. 15, 2014

Vàng Bay Mấy Lá …

Bạn thân,

Gần cuối năm người ta thường ngồi “tính sổ”, xem trong năm đời sống của mình ra sao, có làm được gì đáng ghi nhớ hay không. Với đa số anh em chúng mình thì hầu như ngày nào cũng giống nhau, đâu còn có gì quan trọng để “tính sổ”, thế nhưng trên đời này vẫn có những người cuối đời chưa hết long đong, chúc người ta “Merry Xmas” mà lòng hiu hắt buồn.

Một cô bạn trẻ mới đây viết cho tôi về chuyến đi thăm viếng một nursing home, hy vọng mang lại chút tình thương cho những người già không có một nơi nào gọi là nhà. Có những người đã lú lẫn (Alzheimer ) không còn nhớ ngay cả tên mình, nói một câu lập lại hai ba lần như thể không biết mình vừa nói gì, “tội lắm, chú ơi”, cô ấy than!

Ở nơi đó cô ấy cũng gặp những người rất buồn ngồi trên xe lăn trông ra ngoài cửa sổ, có lẽ đang chờ một người thân không biết bao giờ mới tới. Các đứa con của họ đã có đời sống riêng, đã đi xa, và cũng có những niềm riêng, nên không thể đến thăm ngay cả trong ngày Chúa giáng sinh. Đôi mắt của những người đó buồn vời vợi, trả lời những câu thăm hỏi cùng với tiếng nhẹ thở dài, và thường bùi ngùi nhắc tới kỷ niệm êm đềm của những ngày xa xưa.

Anh em Bảo Bình chúng mình đều đã già thế nhưng thật là may mắn, chưa phải vào sống trong viện dưỡng lão. Đa số “bạn ta” đều khá giả, và còn đủ khoẻ mạnh để cùng với nửa kia của mình nương tựa lẫn nhau. Vài đứa trời bắt long đong, vợ sớm bỏ về trời, nhưng vẫn còn người thân quanh quẩn bên mình cho những ngày vui, chỉ có Ng. đang sống trong nhà già nhưng có đứa con trai hiếu thảo ngày nào cũng ghé vào trông nom.

Cụ Thộn dạo này điện thoại cho tôi luôn. Sau cơn đột quỵ “cụ” vẫn chưa đi đứng và nói năng được bình thường thế nhưng “cụ” bây giờ coi cuộc đời nhẹ tênh, không còn để ý đến ngay cả bệnh tật của mình, mai kia có phải theo gió về trời thì cũng chẳng có gì tiếc nuối. “Cụ” tâm sự: “có những điều tao không biết, và không muốn biết”, xá gì mấy cái chuyện lặt vặt quanh mình, thế nhưng vẫn có những lúc cảm thấy cô đơn nên thường bốc điện thoại “đấu láo” với bạn bè dăm ba phút cho cuộc đời đỡ trống vắng, thế thôi!

Bạn thân,

Cuối năm lá vàng rơi đầy trên lối đi, những cây phong trước ngõ chỉ còn trơ lại những cành khẳng khiu run rẩy trong gió trông thật là cô đơn, chẳng khác gì những người già đang héo hon trong viện dưỡng lão, nơi cô bạn tôi tới thăm. Niềm cô đơn của những người đó thật là thê thảm. Thà rằng lú lẫn, chẳng còn nhớ những gì đã xảy ra trong cuộc đời mình, ngơ ngác như những ngày thơ dại còn hơn là cay đắng với những gì đang xảy ra quanh mình.

Tôi cũng chẳng biết là mình nghĩ như vậy có đúng hay không nữa, còn bạn thì bạn nghĩ sao? Cô đơn hay lú lẫn, nếu một ngày nào phải chọn lựa thì bạn chọn nỗi đau nào?

Tình thân,

Ngụy Xưa

Dec. 31, 2014

Trong Nỗi Ngậm Ngùi

Bạn thân,

Biển Java êm đềm, sóng gió nhẹ nhàng khác hẳn ngày khi chiếc phi cơ của hãng hàng không AsiaAir rơi xuống lòng đại dương. Cũng ở chỗ này hơn 50 năm xưa khi chúng mình vừa tốt nghiệp, một số anh em chúng mình đã vất vả thực tập trên các chiến hạm của Đệ Thất Hạm Đội Hoa Kỳ.

Chắc bạn còn nhớ khi đó chúng mình vừa ra khỏi quân trường, tiếng Anh chỉ mới tới trình độ vỡ lòng, nên hai ba đứa lúc nào cũng bám vào nhau ngơ ngác trên con tàu to lớn, cố gắng học hỏi những điều mới lạ mà chưa bao giờ được thấy trên các chiến hạm của VN mình!

Trở lại vùng biển xưa trên du thuyền Millennium của hãng Celebrity, con tàu cũ kỹ bên trong đã được “điểm phấn tô son lại” nhưng bên ngoài vẫn phơi rõ nét phong sương, làm tôi nhớ lại những chiến hạm thân thương của Hải Quân VNCH. Bạn biết là các con tàu Hoa Kỳ chuyển giao cho chúng mình phần lớn đã được đóng từ thời Đệ Nhị Thế Chiến, và hơn thế nữa các vũ khí tấn công hiện đại, như những giàn phóng ngư lôi chẳng hạn, đã được tháo gỡ vì Hoa Kỳ tin rằng chúng ta không cần những chiến cụ đó để chống lại kẻ thù vì lực lượng Hải Quân miền Bắc lúc đó không đáng kể. Nhận định một chiều đó đã khiến chúng ta thất bại tại Hoàng Sa, mặc dù anh em chúng mình đã đã chiến đấu một cách kiên cường với các chiến hạm của Trung Cộng tối tân hơn và hoả lực mạnh hơn. Nghĩ lại thân phận của những nước nhược tiểu, phải nhờ vả và nương tựa vào các nước khác, nhiều lúc thấy thật đau lòng!

Trở lại vùng biển cũ sau hơn 40 năm sống trên xứ người, Anh ngữ bây giờ không còn là một vấn đề, tôi không còn “ngơ ngác” như những ngày tháng trước, và trong những lúc chuyện trò với những người ngoại quốc mới quen, tôi vẫn hãnh diện nhận mình là người lính VNCH, thế nhưng mỗi lần nhắc tới chuyện xưa tôi không khỏi ngậm mgùi, và càng ngậm ngùi thêm khi ghé thăm các nước lân cận để nhận thấy rằng họ đã vượt qua VN về mọi mặt, nhất là về kỷ luật giao thông trên đường phố. Kuala Lumpur với những cao ốc và xa lộ hiện đại, xe hơi và xe gắn máy lưu thông đầy đường thế nhưng không một tiếng còi thúc dục, tranh dành nhau từng chút như Sài Gòn bây giờ.

Trong chuyến đi này du thuyền từ Singapore vượt qua đường xích đạo, tới điểm tận cùng của Indonesia, nên mọi người đều được cấp giấp chứng nhận của thủy thần “Neptune, the Great God of all the high seas”, một truyền thống của người đi biển để kỷ niệm những lần viễn du qua những nơi sóng gió. Ngày xưa theo chiến hạm từ Hoa Kỳ về VN tôi đã hãnh diện nhận được giấy chứng nhận là đã vượt qua “Đường Sang Ngày” (kinh tuyến 180 độ), bây giờ có thêm chứng nhận vượt qua đường xích đạo, thôi thì cứ coi như là đã thoả mộng hải hồ!

Bạn thân,

Trời mùa đông Cali chỉ se lạnh khi tôi trở về thế nhưng chắc là những ngày qua nơi tôi sống cũng đã trải qua những cơn mưa gió bão bùng vì sân sau nhà “ngổn ngang trăm mối”, hoa lá rơi đầy! Cũng không sao, lại có việc để tôi làm cho ngày tháng bớt cô liêu, ít ra cũng tới cuối tháng Tư, lúc đó tôi lại lên đường vượt Đại Tây Dương, từ Miami qua Bồ Đào Nha. Có điều emails chồng chất vài trăm cái trong thời gian tôi đi xa nên tôi vẫn chưa xem hết, và nếu tôi có chậm trễ trả lời bạn, mong là bạn sẽ “tha Tào”, bạn nhé.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Feb. 5, 2015

Ký Ức Mù Sương

Bạn thân,

Mấy hôm nay buổi sáng ở nơi hoang dã này sương mù dày đặc. Gần trưa nắng lên thế nhưng thung lũng sau nhà sương vẫn còn lảng vảng che phủ những hàng cây dưói chân đồi. Sương mù khiến tôi bùi ngùi nhớ những ngày trẻ dại trên cao nguyên Lâm Viên, và nhớ tới một người bạn thời còn ngồi trên ghế nhà trường nên viết vài hàng kể bạn nghe.

Buổi Sáng Sau Nhà

Lúc đó tôi vừa mới lớn, lòng còn mang đầy những ước mơ. Có những buổi sáng cuối tuần cùng với Huỳnh đạp xe trong sương mù quanh hồ Xuân Hương, suýt xoa với cái lạnh thâm bờ môi, nhưng cả hai chúng tôi vẫn cảm thấy thật yêu đời vì những hoài bão của tuổi trẻ. Đà Lạt lúc đó vẫn còn là một thành phố trầm lắng và thơ mộng, thích hợp với những tâm hồn chan chứa yêu thương.

Huỳnh và tôi ngồi gần nhau trong lớp dưới mái trường trung học T.H.Đ, và chúng tôi thân nhau vì cả hai đều ôm ấp giấc mộng văn chương. Huỳnh học giỏi, đẹp trai, làm thơ rất là lãng mạn, (bạn bè gọi nó là “thi sĩ Trữ Tình”), thế nhưng không phải là con nhà giầu, và đó cũng là lý do cho chúng tôi thân nhau vì hai gia đình đều nghèo rớt như nhau.

Bố Huỳnh bỏ nhà, theo Cộng Sản tập kết ra Bắc năm 1954. Mẹ Huỳnh vất vả trồng rau trong ấp Đa Thiện nuôi một đàn con nhưng căn nhà gỗ trên sườn đồi lúc nào cũng ấm áp, mặc dù có chỉ có khoai lang cho chúng tôi ăn sáng những ngày tôi tới nhà Huỳnh cùng nhau làm bích báo treo tường!

Huỳnh không chỉ học giỏi mà còn rất hào hiệp với bạn bè, sẵn sàng giúp đỡ những người học kém hơn. Có lần H. để cho một người bạn chép nguyên bài giải toán của mình, khi chấm bài thầy Ph. thấy hai bài giống nhau và bài của H. có vài chỗ bôi xóa nên tường là H. chép bài của bạn, bắt H. đứng lên để mắng mỏ, thế mà H. chỉ cúi đầu im lặng, không phân trần hay tố cáo người đã chép bài của mình.

Chúng tôi đều có những mộng ước như nhau, thế nhưng xong trung học hai đứa đi hai con đường, tôi ra Nha Trang mơ đời hải hồ, Huỳnh xuống Sài Gòn thi vào Đại Học Sư Phạm, trở thành giáo sư toán. Hai đứa hai cuộc đời nhưng chúng tôi vẫn giữ mối liên lạc mật thiết, và có một thời còn chia nhau căn gác trọ tại đường Trương Minh Giảng, nơi Huỳnh làm gia sư và sau đó … lấy luôn cô học trò làm vợ. Đúng là “thi sĩ Trữ Tình”, phải thế không bạn thân?

Tháng Tư năm 1975 thay đổi bao nhiêu cuộc đời. Huỳnh có bố là liệt sĩ nên không bị “mất dậy”, trái lại còn được lên chức “hiệu phó” và được chia một căn phố trên đường Võ Tánh để gia đình mở quán cà phê kiếm sống thêm. Huỳnh được chế độ mới ưu đãi nhưng cũng vì vậy mà bạn bè cũ e dè xa lánh, để cho Huỳnh hắt hiu với nỗi buồn. Lúc đó tôi đã đi xa, mất liên lạc với Huỳnh nhiều năm, cho đến một ngày …

Lời nhắn trên diễn đàn Đ/T, nơi tôi sinh hoạt từ năm 2003 dưới bút hiệu Ngụy Xưa, hỏi tôi có phải là người thường trốn học cùng với anh ta ra ngồi ngoài bờ hồ Vạn Kiếp mơ mộng về cuộc đời hay không. Người nhắn ký tên là Hoàng Hoa, nhưng như thế cũng đủ cho tôi nhận ra đó là Huỳnh, người bạn cũ năm xưa. Chúng tôi liên lạc lại với nhau từ ngày đó, cũng đã gần mười năm, và H. đã từ VN sang thăm tôi mới đây vì H. cũng có người con gái đang du học, và rồi lấy chồng ở lại bên này.

Huỳnh cũng đã tỉnh mộng, đã nhìn rõ bản chất của những người cai trị mới, nên bán căn nhà trời cho, di chuyển về một nơi ở bên kia sông Sài Gòn, gửi con ra ngoại quốc để các con có một tương lai sáng sủa hơn, thay vì sống gò bó như mình, nhai đi nhai lại những giáo điều chán ngấy nhưng vẫn cứ phải nhồi nhét vào đầu óc lũ học trò thơ ngây.

Ngày xưa bố của Huỳnh “đánh Mỹ cứu nước” thế nhưng Mỹ lại cứu Huỳnh vì trong thời gian thăm con ở Hoa Kỳ Huỳnh bị đau bụng, phải đưa vào bệnh viện khẩn cấp. Ruột của Huỳnh bị lủng bạn ạ! Bác sĩ Mỹ phải cắt bỏ một khúc và nối lại mới cứu sống được Huỳnh. Giá mà đang ở VN thì có lẽ Huỳnh đã đi thăm “Bác Hồ”!

Bạn thân,

Huỳnh đã thoát chết một lần nên sau khi trở về VN bây giờ không còn sợ chết nữa. Tết vừa rồi thư cho tôi chỉ than già, và cuộc đời buồn tênh. Tôi viết cho Huỳnh, nói là chúng mình đã qua tuổi cổ lai hy, mỗi ngày còn lại là một ân sủng của thượng đế, và may mắn vẫn còn những người bạn từ thời trẻ dại để xưng hô “mày, tao”, như thế cũng là đủ vui với đời. Chắc là Huỳnh cũng đồng ý tới tôi, còn bạn, bạn có bao giờ nghĩ như vậy hay không?

Tình thân,

Ngụy Xưa

Feb. 21, 2015

Thốn Tâm Thiên Cổ

Bạn thân,

Bạn biết không, tôi đã quên hết những gì ngày xưa học được ở trường Văn Khoa, chỉ còn nhớ dòng chữ “Ta hồ, văn chương chi sự, thốn tâm thiên cổ” in ở trang đầu cuốn sách dạy chữ Hán của thầy Lưu Khôn. Tôi ôm giấc mộng văn chương từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, thế nhưng vào lúc gần 60 tuổi mới có cơ hội viết được dăm ba truyện ngắn và ít bài tạp ghi gửi gấm chút tâm tình.

Thời đại Internet nên viết được bài nào cũng đem post lên diễn đàn, chia sẻ với bạn bè, và như bạn biết, post trên diễn đàn là “gửi gió cho mây ngàn bay”, bài của bạn có thể bị nhiều websites sao chép. Cũng đâu có sao, hãnh diện nữa là khác, vì bài viết phải có ý nghĩa nào đó người ta mới mang về websites của họ, thế nhưng nhiều lúc cũng thấy đau lòng vì người ta … quên tên tác giả, cắt xén và thay đổi cả nội dung. Tôi biết là bạn cũng viết lách lăng nhăng như tôi, và tôi chắc là bạn cũng đã gặp những trường hợp tương tự, hay còn hơn thế nữa, thí dụ một truyện tình trong sáng của bạn được người ta mang về một trang web dành riêng cho người lớn, chung một nơi với những truyện tình “con heo”!

Tôi có viết một truyện ngắn, “Hạt Bụi Nào Trong Mắt”, nói về tâm tình của hai cha con xa cách nhau một đại dương. Truyện được nhiều websites đăng lại, và nhiều nhóm thân hữu khác nhau chia sẻ với thành viên. Hình thức của bài viết đã bị hoán chuyển trong lúc luân lưu trên Internet nên rất khó đọc, và nội dung cũng đã được chỉnh sửa cho thích nghi với chủ trương của từng nhóm thân hữu. Vài câu viết có tính cách chính trị bị cắt bỏ, thí dụ như câu chữ: “ra chiến khu, theo kháng chiến chống Pháp. Tuổi trẻ của bố là những ngày nằm gai nếm mật, tưởng là đóng góp được chút gì cho quê hương, nhưng rồi một chiều chợt thấy mình bơ vơ lạc lõng trong đám người không còn lý tưởng quốc gia. Bố trốn về thành, mang nỗi buồn ‘sinh lầm thế kỷ’,”. Vì có sự cắt xén đó mà câu đối thoại với người con trai: “Núi rừng Bắc-Việt tôi còn biết đường đi.” bị lạc lõng, độc giả chẳng hiểu tại sao ông cụ Cầu trong truyện lại nhắc tới nơi xa xôi đó!

Những dòng chữ tô đậm trên là tâm tình của các người thuộc thế hệ đi trước bạn và tôi. Họ cùng thời với Doãn Quốc Sỹ, với Phạm Duy … những người đã đi theo Việt Minh kháng chiến chống Pháp nhưng rồi thất vọng vì đám người CS đó không cùng lý tưởng quốc gia. Tôi đã viết những dòng đó khi tưởng nhớ tới bố tôi, và để nói với người thày học cũ là: “Con đã hiểu thế nào là “Sợ Lửa” mà thày muốn nói với chúng con ngay khi chúng con còn thơ ngây”.

Cũng còn may là người ta chưa thêm vào đâu đó trong bài viết của tôi một câu thí dụ như “trước tháng Tư năm 1975 bố đã hết lòng hoạt động nội thành cho cách mạng”! Nếu có câu đó chắc là Ngụy Xưa đã được chụp cho cái nón cối to đùng! Đôi khi trạnh lòng tôi đã nghĩ như cụ Tú Xương: “một việc văn chương thôi cũng nhảm, trăm năm thân thế có ra gì”, thế nhưng nghĩ vậy mà vẫn cứ loay hoay với chữ nghĩa, không biết cho đến bao giờ!

Bạn thân,

Trước Tết tôi có về “Thung Lũng Hoa Vàng”, nơi tôi đã từng sinh sống hơn 30 năm, thế nhưng tôi đã không tới gặp bạn nói chuyện văn chương như đã hứa chỉ vì mẹ tôi phải vào bệnh viện cấp cứu, và anh em chúng tôi lúc nào cũng đứng ngồi không yên. Gần Tết mẹ tôi mới được về nhà, nhưng còn rất yếu nên anh em chúng tôi không “ăn Tết” năm nay vì sợ khuấy động mẹ già. Tôi trở về Carlsbad lòng không yên, đêm đêm giật mình vì tiếng điện thoại reo. Nhờ trời mẹ tôi đã khoẻ lại, thế nhưng người già 97 tuổi như ngọn đèn trước gió, mỗi ngày đều là ân sủng của thượng đế đó bạn thân.

Các em gái tôi thay nhau trông mẹ 24 giờ một ngày. Ban đêm cô Út ngủ chung phòng, và có đêm cô ấy text: “Em nằm mơ thấy một đám người xa lạ đẩy cửa xông vào, em cố gắng chống cự vì sợ họ bắt mẹ đi, đẩy giường ra chắn cửa thế nhưng giường vỡ tung, em la lên và tỉnh dậy, mắt hoa lên tưởng là mẹ đang nằm dưới đất! Khi nhìn rõ thấy mẹ còn trên giuờng em mới hoàn hồn, chảy nước mắt vì mừng vui …”. Em tôi sống với mẹ từ nhỏ, và bây giờ đã có gia đình riêng, con cái đã thành đạt, thế nhưng em vẫn dịu dàng quanh quẩn bên mẹ như những ngày thơ dại. Xin cám ơn các em, và cả K. nữa, đàn ông như tôi chẳng làm gì được cho mẹ trong lúc ốm đau.

Các em gái tôi thật là vất vả nhưng cũng may là tuần ba lần có y tá tới chẩn bệnh, có therapist tới tập đi, và có cả người tới tắm rửa cho mẹ tôi vì bà già có bảo hiểm Medical. Đất nước này quá tốt đối với người nghèo, xin được tri ân, và xin cám ơn bạn đã nghe tôi tâm tình về “thốn tâm thiên cổ”, dù là chuyện văn chương, hay chỉ là chuyện gia đình. Mong là lúc nào bạn cũng an vui.

Tình thân,

Ngụy Xưa

March 8, 2015

Một Ngày Không Như Mọi Ngày

Bạn thân,

Hôm nay là ngày 20 tháng Ba, ngày đầu tiên của mùa Xuân, ngày sinh nhật “Con Nhà Ngụy” (bạn bè thân thiết ngày xưa thường gọi tôi như vậy), và cũng là ngày giỗ thứ mười của HQ Trung Tá Nguyễn Văn Lộc, con Nai Tơ của Đệ Nhất Bảo Bình.

Chắc bạn cũng còn nhớ tháng này 40 năm trước Cộng Sản Bắc Việt đã chiếm được nhiều tỉnh miền Trung của VNCH, và Dương Vận Hạm HQ 503 do Lộc chỉ huy được điều động ra Phan Thiết để đón đoàn quân bạn đang trên đường triệt thoái về miền Nam. Pháo của địch từ trên bờ bắn ra trúng đài chỉ huy và trung tâm chiến báo làm 20 thủy thủ tử thương. Riêng Lộc bị thương nặng nhưng cũng cố gắng đưa được tàu ra khơi, mang luôn một mảnh đạn trong đầu suốt 30 năm, và Lộc đã viết về niềm đau đó trong Niên Giám Bảo Bình năm 2001:

“Ôi! mảnh đạn oan nghiệt kia, nó không kết liễu đời tôi để được trọn vẹn chung thủy với 20 đồng đội đã vĩnh biệt ra đi lúc đó, không có lễ lạc, không có vòng hoa, cũng không có điếu văn giã từ. Nhưng các bạn đó là người của biển, đã hãnh diện bỏ mình ngay trên mặt biển, được biển đón về trong tiếng sóng êm đềm thiết tha… Mảnh đạn oan nghiệt đó không lấy đi đời tôi nhưng đã hủy hoại một bộ phận trong não bộ của tôi, nơi có chức năng sinh sản chất dopamine, vì vậy đã gây cho tôi một căn bệnh mà hiện nay trên thế giới chưa có thuốc chữa, chỉ có thuốc cầm chừng và giảm đau. Cơn bệnh càng ngày càng trầm trọng và có lẽ nay đã đến giai đoạn cuối cùng…”

Ngày mới di tản qua Mỹ cơn đau chỉ nhẹ nhàng nên Lộc vẫn còn tỉnh táo và vẫn có thế đi làm cho một hãng điện tử. Theo thời gian mảnh đạn dần dần lún sâu vào trong óc khiến cơn đau càng ngày càng thêm khốc liệt, và xảy ra thường xuyên hơn. Hàng đêm cứ vài tiếng đồng hồ là Lộc phải uống thuốc giảm đau để rồi mơ màng thiếp đi trong tiếng mõ và tiếng kinh cầu của chị Lộc. Thế nhưng khi những cơn đau trở nên liên tục, và thuốc giảm đau không còn hiệu quả nữa, Lộc đã đồng ý để bác sĩ giải phẫu óc lấy mảnh đạn ra, mặc dù biết rằng hy vọng sống sót rất là mong manh.

Rời bàn mổ Lộc đã không bao giờ tỉnh lại, chính thức lìa đời lúc 3 giờ 24 phút sáng ngày Chủ Nhật 20 tháng 3 năm 2005, ngày đầu tiên của mùa xuân, sau đúng 30 năm chịu đựng, mặc cho thân xác bị dày vò! Bạn bè từ khắp nơi kéo nhau tới Thung Lũng Hoa Vàng tiễn đưa Lộc về miền miên viễn. Không có lá cờ phủ áo quan (vì Lộc không muốn thế, mặc dù Lộc xứng đáng mang vinh dự là người “Vị Quốc Vong Thân”), chỉ có bài thơ tôi đọc trong lúc nghẹn ngào:

Đưa Bạn Về Trời

Ngày anh mất

Cali mưa thật buồn

Bạn bè cúi đầu thương nhớ

Chị Lộc cố ngăn dòng nước mắt tuôn

Ngày anh mất

Mặt trời qua điểm xuân-phân

Mà thôi, quên đi bài thiên văn hàng hải cũ

Phù sinh, hơn 60 năm trần thế nợ nần.

Anh sẽ nhẹ như bông, trôi trên tầng mây trắng

Anh sẽ đi theo ánh sáng mặt trời

Ngân-hà cũng trong vòng tay với

Và bây giờ anh bắt đầu những ngày vui.

Này bạn Lộc, “Thôi đi hỉ”.

Con Nai Tơ ngơ ngác ở đời

Trên đó đã có Ðơn và Lang vừa tới

Chốn thiên đường các bạn hãy rong chơi.

Bạn thân,

Thấm thoát thế mà Lộc mất đã mười năm. Trên thiên đường Lộc đang có những ngày vui, riêng anh em chúng mình còn ở trên trần thế bây giờ đời sống cũng nhẹ như tơ trời. Chúng mình mặc dù chẳng có danh gì với núi sông nhưng nợ nần coi như cũng đã trả xong, ngày nào bây giờ cũng là ngày Chủ Nhật, và nếu nhớ biển thì lâu lâu lại kéo nhau xuống tàu, thăm viếng những bến bờ xa lạ để mơ màng về những tháng ngày bồng bềnh sóng nước Thái Bình Dương.

Tháng Tư năm nay tôi sẽ từ Miami xuống tàu vượt Đại Tây Dương thăm Bồ Đào Nha (Portugal), Anh và Pháp. Tôi chưa bao giờ đặt chân tới Portugal, đất nước của những nhà hàng hải thời xa xưa mà anh em chúng mình từng ngưỡng mộ, nên đang nao nức đợi chờ ngày khởi hành. Tiếc là lần này không có bạn đi cùng, nhưng thôi, sẽ gặp bạn vào chuyến viễn du cuối năm nay, khi chúng mình theo tàu về thăm lại bến xưa.

Vài hàng thăm bạn và thân chúc bạn những ngày an vui.

Tình thân,

Ngụy Xưa

March 20, 2015

Miền Hoang Dã

Bạn thân,

Vinasoft.com nguyên là tên miền của Theta Information Services, Inc., một hãng chuyên về software development và consulting tại California do tôi thành lập, tuy nhiên công ty đã giải thể từ ngày tôi hồi hưu. Chúng tôi giữ tên miền này làm kỷ niệm, và dùng nơi đó để viết lách lăng nhăng, tâm tình với bạn bè. Đã có nhiều người hỏi mua lại tên miền đó vì vinasoft.com rất thích nghi với những công ty software đang phát triển tại VN, thế nhưng chúng tôi đã không bán vì ai lại bán đi kỷ niệm của mình bao giờ!

Mới đây tôi lại mới nhận được thư của một người trẻ từ VN, tha thiết mong tôi chuyển nhượng tên miền:

“…Nghe bác giới thiệu đã hồi hưu chắc cũng đã lớn tuổi, con thì chỉ mới 24 tuổi thôi, cũng chia sẻ với bác là con cũng đang thành lập công ty, cũng cùng các anh em start up được mấy năm rồi nên quyết định chính thức thành lập công ty. Thật sự đang trong quá trình suy nghĩ và lựa chọn tên miền, chúng con thấy tên miền vinasoft.com rất hay, vừa đề cao được con người Việt Nam vừa có từ khóa soft là một từ khóa rất rộng trong lĩnh vực công nghệ thông tin….”

Có quá nhiều tin tức không mấy tốt đẹp trên Internet về xã hội VN hiện tại. Mới đây tôi lại được xem trên Youtube vài cảnh học sinh đánh bạn một cách dã man trong lúc các bạn khác thản nhiên đứng xem và quay phim chứ không hề can gián, khiến tôi thất vọng ít nhiều về tuổi trẻ tại quê nhà. Thế nhưng lá thư lễ độ của người không quen đó làm tôi suy nghĩ thật nhiều. Mặc dù quê hương đang có những xáo trộn thế nhưng đâu đó cũng vẫn có những người trẻ còn giữ được truyền thống của dân tộc, và đang cố gắng vươn lên, hoà mình vào đời sống văn minh, tìm đường tiến thân, đóng góp cho gia đình và cho xã hội, nên tôi đã viết trả lời bằng tấm chân tình chứ không phải chỉ là lá thư ngắn ngủi, từ chối một cách nhẹ nhàng:

“…Cám ơn Duy đã coi trọng người có tuổi như bác, một nét văn hoá đặc thù của người Việt mình, nên bác cũng sẽ thành thật chia sẻ với Duy một chút tâm tình, và hy vọng góp ý với Duy trong lãnh vực phát triển nghề nghiệp chuyên môn.

Bác chưa có thể sang nhượng tên miền vinasoft.com trong lúc này, mặc dù trong cộng đồng mạng tên miền đó chỉ là một nơi hoang dã ít người biết đến, nhưng đối với bác đó là nơi thân quen, nơi ẩn nấp để tìm niềm thanh thản cho tâm hồn. Các bài viết đang trong website đó có ít nhiều riêng tư nhưng cũng đã được sao chép bởi rất nhiều websites khác của các cộng đồng người Việt trên khắp thế giới, và cũng là nơi bạn bè của bác tìm đến để nhớ lại chút kỷ niệm trong đời. Nếu vinasoft.com không còn sẽ gây ra ít nhiều hụt hẫng, và như Duy biết, với những người già, một chút thay đổi nhỏ cũng làm xáo trộn đời sống vì họ không còn dễ dàng gia nhập vào cuộc sống mới muôn màu. Một hãng software ở VN đề nghị với bác là họ sẽ thành lập cho bác một website khác đẹp hơn, “hoành tráng” hơn, nếu bác chịu sang nhượng tên miền vinasoft.com nhưng bác cũng đã từ chối vì ở vào tuổi 72 này bác đâu có còn ý định đi tìm những gì hào nhoáng ở đời, chỉ còn chút kỷ niệm để lưu luyến mà thôi.

Vinasoft.com.vn cũng đã được một công ty ở VN chọn sau khi bác từ chối sang nhượng tên miền vinasoft.com. Theo bác nghĩ thì Duy có thể chọn tên miền vinasoftsmith.com hoặc vina-softsmith.com cho công ty của mình. Chữ “smith” trong tiếng Anh dùng để chỉ người sáng tạo trong một nghành nghề nào đó thí dụ như goldsmith, gunsmith v.v…

Rất tiếc là bác không thể nào tới gặp Duy để thảo luận thêm như Duy muốn vì lúc này bác đang ở California. Bác rời Hà Nội vào Nam năm 1954, và ra khỏi Việt Nam năm 1973, năm 2004 bác có về thăm quê nhà sau mhiều năm xa cách nên thấy quá ngỡ ngàng. Lúc này bác thường đi du lịch bằng cruise ships, và cuối tháng 11năm nay trên đường từ Hongkong tới Singapore tàu sẽ ghé vào vài thành phố của VN nhưng mỗi nơi cũng chỉ một vài tiếng đồng hồ. Bác chắc là Duy đang sống ở Sài Gòn nên biết đâu nếu có duyên khi đó bác sẽ gặp được Duy. Bác cũng có vài bạn văn hiện đang sống tại VN nhưng chưa gặp nhau lần nào, lần này trở về tìm nhau để uống với nhau một ly café.

Vài hàng tâm tình để cám ơn Duy, và thân chúc Duy gặp nhiều may mắn trong công việc…”

Bạn thân,

Chắc bạn cũng như tôi đã thấy VN mình đang bị Hán hoá dần dần. Ngày xưa “một nghìn năm đô hộ giặc Tàu …” đã là một vết hằn đau thương, thế nhưng may mà ông cha chúng mình đã vùng lên lấy lại được quê hương. Thời kỳ lệ thuộc mới này sẽ kéo dài một vài năm, một trăm năm, hay lại một ngàn năm là tùy thuộc vào tuổi trẻ VN bây giờ và mai sau.

Lại thêm một tháng Tư đen sắp tới. Bạn và tôi ở tuổi này sẽ chẳng còn đóng góp được gì thêm cho quê hương hơn là một tiếng thở dài. Buồn quá, phải không bạn miền xa?

Tình thân,

Ngụy Xưa

March 31, 2015

Tháng Tư Có Những Niềm Riêng

Sơn thân,

30 tháng Tư sắp tới. Hàng năm cứ vào thời điểm này chú thường nhớ Sài Gòn, nhớ lắm, và nghĩ tới Sơn còn ở bên đó nên chú viết vài hàng thăm Sơn, chia sẻ với Sơn một chút tâm tình.

Chú được biết là Sơn sẽ được nghỉ một tuần để kỷ niệm “ngày đại thắng” như chính quyền bên đó tự hào, trong lúc bạn bè đồng ngũ của chú còn ở tại VN sẽ lại cúi mặt đau buồn vì vẫn còn bị coi là kẻ thù, có “nợ máu” với nhân dân. Ước gì “bên thắng cuộc” biết cách đối xử với người bại trận, như là tướng Grant đã mở rộng vòng tay đón nhận “bên thua cuộc” trong trận nội chiến của Hoa Kỳ. Sau cuộc chiến những người chiến binh hai phe đã coi nhau như anh em một nhà để rồi cùng nhau xây dựng một nước Mỹ hùng cường. Người Việt có lẽ bị ảnh hưởng của truyện kiếm hiệp Tàu nên thù dai, mối hận nào cũng là truyền kiếp, ngay cả giữa người Việt với nhau. Ảnh hưởng của Trung Hoa đang lan tràn trên đất Việt, gần như là họ đang đô hộ Việt Nam. Chú sợ rằng vô tình tâm hồn mình cũng sẽ bị Hán hoá nên dạo này chú hầu như không còn đọc truyện Tàu mà một thời chú đã say mê.

Chính quyền VN lúc này đang nêu cao chiêu bài “hoà hợp hoà giải”, tuy nhiên chuyện đó khó có thể thành công. Muốn thực thi hoà giải chính quyền hãy đối xử công bằng với tất cả mọi người, hãy tôn trọng nghĩa địa của chiến binh miền Nam giống như nơì chôn cất cán binh miền Bắc, hãy coi sóc thương binh cả hai miền như nhau, hãy đền bù cho các người bị tập trung “cải tạo”, hay ít ra hãy công khai xin lỗi những người đã bị lưu đày và hành hạ một cách dã man. Bắc cũng như Nam, nơi nào cũng có những người chiến đấu vì lý tưởng, thế nhưng bao nhiêu người đã bị vùi dập trong các trại tập trung chỉ vì họ đã thi hành bổn phận công dân với chính quyền nơi họ sinh sống. Họ chẳng có tội tình gì, và nhất là không có “nợ máu” với nhân dân. Một lời xin lỗi chắc chắn là chưa đủ đền bù để cho những mất mát lớn lao mà chỉ là một bước ban đầu để có thể nhìn thẳng vào mắt nhau.

Bốn mươi năm đã qua, mãi tự hào về ngày “chiến thắng 30 tháng Tư năm 1975” chỉ làm cho người dân hiểu biết coi thường chính quyền khi họ nhìn sang những tiến bộ của các nước láng giềng. Chưa kể tới chính trị và chính thể, vẫn còn nhiều vấn đề phải giải quyết để VN có thể được coi là một quốc gia văn minh như an ninh xã hội, đạo đức học đường, tự ái dân tộc, v.v… Làm sao có thể tự hào khi mà VN có “phở chửi”, “bún mắng” hay cảnh người bán đối xử tàn tệ với khách hàng, nhất là với những du khách ở xa về thăm quê hương? Tự do, công bình, bác ái vẫn còn là những danh từ xa lại trên đất nước chúng mình, phải thế không Sơn?

Sơn thân,

Đa số người Việt sống tại hải ngoại vẩn còn đau buồn với “Tháng Tư Đen”, trong đó có chú, và vào ngày 30 tháng Tư năm nào cũng thường cùng nhau tưởng niệm một ngày đen tối của quê hương.

Đời sống của chú vẫn bình thường, bệnh suyễn cũng đã bớt nhiều nhờ thời tiết ấm áp. Một năm vài lần chú theo bạn bè lênh đênh sóng nước để nhớ về ngày tháng cũ. Tháng Mười Một năm nay chú sẽ ghé Sài Gòn vài tiếng đồng hồ, và sẽ tìm gặp Sơn, chuyện trò thân tình với nhau bên ly cà phê như chú và Sơn đã bao lần hứa hẹn.

Ngày xưa ba của Sơn làm việc tại toà nhà bên cạnh Bộ Tư Lệnh Hải Quân VNCH ở ngoài bến Bạch Đằng, gần nơi chú đã một thời ngồi ôm những ước mơ. Tháng Năm năm 1975 ba của Sơn bị bắt đưa ra Bắc, và bị tra tấn đến chết tại Hoả Lò. Chú biết đó là một niềm đau Sơn khó có thể nguôi ngoai, nhất là trong lúc ngày 30 tháng Tư lại gần kề. Chú thật tình không biết phải nói với Sơn thế nào, quên hận thù cho lòng thanh thản hay là nuôi ngọn lửa căm hờn chờ một cơ hội vùng lên? Mỗi người đều có một hoàn cảnh riêng nên có những suy nghĩ riêng, và dù thế nào đi nữa chú vẫn mong là Sơn sẽ đạt được hoài bão của mình.

Vài hàng thăm hỏi, hẹn ngày gặp mặt, và thân chúc Sơn cùng gia đình những ngày an vui.

Tình thân,

Chú Ngụy Xưa

April 15, 2015

Cát Hồng

Bạn thân,

“Cát Hồng” không phải là tên riêng dễ thương của một người con gái mà thực ra là cát mầu hồng tôi đã thấy trên bờ biển Bermuda trong chuyến đi xuyên Đại Tây Dương. Tôi đã đi qua nhiều bãi biển trên thế giới, và đã thấy những bải cát vàng hoặc trắng ngần nhưng lần đầu tiên được dẫm chân trên cát hồng mịn như má người con gái đang độ xuân thì. Cảm giác khâng khuâng khó tả, và có lẽ tôi sẽ còn nhớ mãi trong những lần lãng du mai sau.

Mùa bão tố trên Đại Tây Dương thường bắt từ tháng May cho tới hết tháng November. Du thuyền Celebrity’s Eclipse rời Miami vào giữa tháng Tư thế nhưng Atlantic quả không hổ danh là đại dương của bão tố với sóng gió bạc đầu. Chắc bạn còn nhớ, các giáo sư tốt nghiệp tại Brest (trường SQHQ của Pháp) từng kể lể với chúng mình về những ngày nhọc nhằn thực tập trên Đại Tây Dương. Được vài ngày êm ả, gió với vận tốc hơn 30 knots (gần 60 km/giờ) bỗng dưng nổi dậy một cách phũ phàng, du thuyền nghiêng ngả khiến các thủy thủ trên boong tàu vất vả đội mưa, cố gắng ràng buộc đồ đạc và các ghế ngồi hóng mát để gió đừng cuốn đi.

Nhìn họ làm việc tôi ngậm ngùi thương đời thủy thủ và … thương thân. Con tàu Eclipse nặng 122 ngàn tấn cũng chỉ hơi nghiêng ngả, trái lại các chiến hạm nhỏ bé của chúng mình ngày xưa gặp sóng gió như thế này chắc là sẽ tả tơi như chiếc lá bồng bềnh giữa đại dương. Thủy thủ trên du thuyền dù sao cũng được ăn ngon mặc ấm, thủy thủ trên chiến hạm VNCH ngày xưa hàng ngày ăn cơm với cá, hạm trưởng ăn … cá với cơm, dù rằng bàn ăn trang trọng với nĩa bạc và và bát đĩa tráng men trắng viền chỉ xanh, “tàn dư” của hải quân Hoa Kỳ khi họ chuyển giao chiến hạm cho VNCH! Với đa số anh em Bảo Bình chúng mình thì những ngày gian truân đó đã qua thế nhưng mỗi khi chứng kiến những lần biển động bạn cũng như tôi vẫn không thể nào quên được nỗi ngậm ngùi.

Ngoài những quần đảo giữa Đại Tây Dương, du thuyền cũng ghé thăm Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha, Pháp và Anh. Paris và London thì bạn rành “sáu câu” hơn tôi nhiều nên chằng kể lể làm chi với bạn cho thêm nhàm, chỉ có một nơi là thành phố Bilbao của Spain là đáng nhắc nhở chỉ vì một bà bạn trong nhóm cựu nữ sinh Trưng Vương đi cùng “falls in love” với những kiến trúc Âu Châu cổ điển và không khí thanh bình của thành phố nên đã có ý định về nghỉ hưu tại nơi này thay vì Washington D.C., nơi bà ta đang sống. Bà bạn này đã Mỹ hoá 100 phần 100, nhiều bạn ngoại quốc hơn bạn Việt nên có thể tới nơi đất lạ gửi gấm chuỗi ngày còn lại của cuộc đời chứ bạn và tôi vẫn còn hơi hướm từ đất cũ thì khó có thể hoà mình vào những nơi thiếu vắng “mùi” Việt Nam!

Ra khỏi du thuyền lên xe đi thăm những thành phố lạ thì cũng như là “cưỡi ngựa xem hoa”, chỉ thoáng qua nên về lại nhà chẳng còn nhớ gì nhiều, xem lại hình cũ nhiều khi chẳng biết mình chụp ở đâu, vì thế cho nên dạo này tôi thường tìm những chuyến đi có nhiều ngày trên biển, để nằm dài trên boong cho gió đại dương ve vuốt mái tóc bồng, hơn là vất vả chen chúc trên xe bus vào đất liền, để tour guide lùa mình như lùa vịt, và ngơ ngác nghe thuyết trình như Mán nghe kèn Tàu! Nghĩ vậy mà vẫn cứ náo nức với những chuyến đi xa, có lẽ dòng máu “giang hồ” vẫn còn cuồn cuộn trong tim!

Bạn thân,

Có lẽ chúng mình sẽ không bao giờ quên được đời sống cũ mặc dù bây giờ chăn ấm nệm êm thay vì mưa gió “lắc lư con tàu đi” như xưa. Với những người đầy bàu nhiệt huyết thì cuộc chiến vẫn chưa tàn nhưng với đa số anh em chúng mình tuổi tác nặng nề trên vai thì chỉ còn bằng hữu chứ không còn chiến hữu. Cuối tháng Năm này 26 khoá sĩ quan xuất thân trường SQHQ/Nha Trang sẽ họp đại hội tại Little Sài Gòn, tôi biết là bạn sẽ về gặp lại anh em từ những nơi xa xôi.

Khoá Bảo Bình của chúng mình cũng còn chẳng được bao nhiều người. Tôi đã “điểm danh” rồi. 81 đứa vào trường, chỉ có 23 đứa về họp đại hội. Bao nhiêu đứa đã bỏ mình trên những dòng sông, chôn vùi trong lòng biển cả, sớm gửi gấm thân xác nơi quê người vì những gian khổ trong trại tù trên thượng du Bắc Việt. Những đứa còn sống sót thì bệnh tật triền miên, xa xôi cách trở, về được cũng chỉ còn có bấy nhiêu thôi.

Đại hội này là kỳ 2, chắc chắc là sẽ còn kỳ 3, kỳ 4 … thế nhưng bạn cũng như tôi, đâu có ai biết là mình sẽ tham dự được hay không, thôi thì cứ “mặc xem con tạo xoay vần”, mong bạn giữ gìn sức khoẻ, để cuối năm nay chúng mình còn về thăm bến cũ trên đường từ Hồng-Kông tới Singapore.

Tình thân,

Ngụy Xưa

May 11, 2015

Như Một Lời Xin Lỗi

Bạn thân,

Cuối tháng Năm vừa qua 26 khoá của Trường Sĩ Quan Hải Quân Nha Trang đã họp đại hội tại Orange County, California. Florida cũng chẳng xa xôi gì mấy thế nhưng bạn đã không về được vì hai bàn chân mỏi bên chiếc gậy chông chênh sau cơn đột quỵ vài năm trước đây. Tôi chắc là bạn rất ngậm ngùi vì đã mất đi một dịp gặp lại những người một thời sát cánh bên nhau. Bạn đừng buồn, thế nào rồi cũng sẽ còn một lần đại hội nữa trong tương lai.

Được mời làm speaker với đề tài “Trường SQHQ/NT: Niềm Hãnh Diện & Nỗi Nhớ”, tôi đã vất vả viết bài, học bài để khi lên thuyết trình sẽ không bị vấp váp, và … cương ẩu, thế nhưng mặc dù đã cố gắng rất nhiều, kết quả lại không được bao nhiêu. Đêm dạ tiệc tại Hilton Hotel đông đúc với hơn 900 người tham dự, người ta to tiếng chuyện trò, kêu gọi rủ nhau chụp hình kỷ niệm, chứ ít người chú tâm nghe thuyết trình hay xem văn nghệ. Những ca sĩ nổi danh như Lệ Thu, Diễm Liên, Anh Dũng … hát cũng chẳng ai nghe, tiếng vỗ tay chỉ lác đác vì sau nhiều năm xa cách, bạn bè gặp lại nhau vồn vã nói cười hơn là chú tâm nghe người lạ nghêu ngao.

Tôi cũng gặp lại rất nhiều bạn bè xưa và thuộc cấp cũ. Thế nhưng thấy mặt nhau mà chẳng nhận ra nhau, hơn 40 năm rồi còn gì, chỉ khi nhìn bảng tên mang trước ngực ký ức mới ùa về, để rồi ngậm ngùi ôn lại kỷ niệm xưa. Em trai tôi cũng có mặt trong đại hội. Chú ấy dẫn một người tới gặp tôi, và hỏi tôi còn nhớ Tiến đây không? Tôi đã không nhận ra Tiến, và ngay cả khi Tiến nhắc tới con tàu cũ do tôi chỉ huy, tôi vẫn không nhớ được một chút gì về người sĩ quan trẻ năm xưa đó, có lẽ vì Tiến chỉ phục vụ dưới chiến hạm một thời gian ngắn vào năm 1968, năm của Tết Mậu Thân hãi hùng, thời gian mà tôi mang nặng những chồng chất lo âu. Tôi ngượng ngùng nhìn thấy nét thất vọng trên gương mặt của người sĩ quan thuộc cấp ngày xưa, chẳng biết nói gì hơn là những lời thăm hỏi thông thường như thể là vừa mới biết nhau.

(Mong là Tiến đọc được những dòng này. Cám ơn Tiến vẫn còn nhớ tới tôi, và cho tôi gửi lời xin lỗi. Tuổi già làm tôi quên lãng, nhưng tôi lúc nào cũng thương yêu và biết ơn những người đã cùng với tôi vượt qua những giai đoạn khó khăn của đời quân ngũ.)

Thời gian qua nhanh, tháng Năm đã hết, và với học sinh/sinh viên thì mùa hè của họ đã đến, thế nhưng với những người đi biển như anh em chúng mình thì mùa hè chỉ bắt đầu vào ngày Hạ Chí (Summer Solstice, June 21, 2015). Xuân Phân vào tháng March đã qua, Hạ Chí sắp tới, còn Thu Phân là thời điểm vào tháng September này. Cuốn sách “hàng hải thiên văn” mấy trăm trang ngày xưa tại quân trường tôi chỉ còn nhớ được có bấy nhiêu! Chúng mình quả thật đã già rồi, phải thế không bạn miền xa?

Bạn thân,

Gần ngày Thu Phân năm nay tôi sẽ trên đường từ Iceland về NewYork. Tôi đi tìm “mặt trời đêm” đó bạn! Ở vĩ độ cao của bắc bán cầu vào tháng August ban đêm mặt trời còn ở trên đường chân trời, và người ta có thể đi ngắm cảnh thiên nhiên 24 giờ một ngày. Thắng cảnh Iceland chắc là chẳng có gì giống như đất nước của quê hương Việt Nam mình để cho tôi so sánh nhớ thương. May ra thì tôi sẽ thấy được đàn cá voi ngoài biển cả hay là những dòng nước nóng phun lên do những hoạt động của núi lửa dưới mặt đất liền (volcanic activities underneath the surface), như thế chắc là cũng đủ vui cho một lần viễn du.

Ước gì bạn cùng đi được với tôi chuyến này như chúng mình đã từng cùng nhau đi tới bao nhiêu vùng đất lạ trên địa cầu. Nhớ hôm ở Busan (Korea) tôi đã thật là lo lắng vì lạc mất bạn khi chúng mình đi thăm đền Haelong. Khi thấy bạn chống gậy từ trong rừng cây đi ra cả bọn đã reo mừng! Một ngày vui thật khó quên!

Chẳng biết viết gì thêm hơn là mong bạn giữ gìn sức khoẻ, cố gắng tập luyện để lại có thể đi đứng được bình thường, và một ngày nào đó lại cùng nhau ngao du góc biển chân trời.

Tình thân,

Ngụy Xưa

June 2, 2015

Ngày Tháng Hạ Mênh Mông Buồn

Bạn thân,

Hôm nay là ngày Hạ Chí, ngày mùa hè chính thức bắt đầu, và cũng là ngày dài nhất trong năm tại Bắc bán cầu.

Mấy hôm trước lái xe 8 tiếng đồng hồ về San Jose thăm nhà và thăm bạn nhưng tôi chẳng gặp được người bạn thân nào. Tôi gọi H. Già (thằng bạn “mày/tao” từ thời niên thiếu), rủ nó đi ăn trưa thế nhưng nó nói yếu lắm, đi không được, rồi ngập ngừng cho tôi biết chắc là nó chỉ sống được đến cuối năm là nhiều vì những cơn đột quỵ và ung thư dạ dày. Nó đã chuẩn bị xong cho giây phút cuối của cuộc đời cô đơn trên đất lạ. Sẽ không có đám tang, không cáo phó, không chia buồn, chỉ một nắm tro tàn đưa lên chùa chờ ngày được mang ra rắc ngoài vịnh San Francisco cho sóng đưa về cố hương. Tôi không nói với nó được gì nhiều, khuyên nó cố giữ tâm hồn cho thanh thản thế nhưng trong lòng thấy thật ngậm ngùi. Mùa hè rực rỡ mà sao chợt nhớ tới câu hát “ngày tháng hạ, mênh mông buồn” của P.D..

Ngày Hạ Chí năm nay cũng là ngày Fathers’ Day. Tôi không còn bố để chúc mừng! Thân phụ và nhạc phụ của tôi đều đã mất gần 20 năm. Trên đường về Milpitas tôi ghé thăm phần mộ, và không tránh được bùi ngùi. Cỏ không xanh chỗ cha năm vì Cali thiếu nước, miếu thổ thần do Hội Cao Niên Vùng Vịnh thiết lập cách đây mấy chục năm bây giờ trông thật tiêu điều vì thiếu người trông coi. Những hội viên ngày đó cũng chẳng còn được mấy người, đa số đã mãn phần, và chắc là nằm đâu đó quanh đây. K. cặm cụi lau chùi tấm mộ bia trong lúc tôi cúi mặt nói thầm: “Bố ơi, con về thăm bố nè”.

Thành phố nơi tôi từng cư ngụ suốt 30 năm hình như không còn được khang trang như xưa. Đồi cỏ úa buồn bã trong nắng vàng, những cây thông già nghiêng ngả, lá rơi đầy lối mòn trong công viên cạnh nhà. Chẳng nhẽ thành phố này cũng đang gập khó khăn tài chánh như Detroit? Chắc là không phải vì kinh tế vùng Vịnh đang vươn mình, công ăn việc làm đầy rẫy, nhà cửa lên giá tới chóng mặt nên chính phủ thiếu gì tiền! Tôi đi xa tít mù, lâu lâu mới trở về thăm nhà cũ, thấy thành phố đổi thay nên trong lòng cảm thấy hiu hắt buồn, thế thôi!

Căn nhà nơi mẹ tôi đang sống trông cằn cỗi vì cũng đã hơn 30 năm tuổi. Đó là nơi chốn tôi cư ngụ cho đến khi bố mẹ tôi và gia đình một đứa em từ VN sang vào năm 1990. Hơn 25 năm rồi tôi mới lại ngủ qua đêm tại căn nhà cũ đề trông nom mẹ vì các em tôi bận đi xa ít lâu. Mẹ tôi đã khoẻ nhiều so với những ngày nằm bệnh viện hồi Tết vừa qua. Dù đã 97 tuổi nhưng bà cụ vẫn còn minh mẫn, vẫn còn nhớ chuyện xưa, nhớ làng Thuận Tốn ven sông Hồng, nhớ phố Nhi (Phan Bội Châu) Hà Nội, và nhớ những ngày cam khổ khi mới di cư từ Bắc vào Nam năm 1954. Tôi thường ngồi yên nghe mẹ chuyện trò, để thấy niềm hạnh phúc trong mắt mẹ vì có con ở xa về thăm, và vì được dịp nhắc nhở tới những kỷ niệm chắt chiu một đời. Mẹ tôi cũng như những người già đều sống bằng dĩ vãng chứ còn gì đâu cho tương lai. Bạn và tôi rồi thì cũng sẽ thế mà thôi.

Bạn thân,

Fathers’ Day năm nay chắc là các con bạn ở xa thế nào cũng về thăm, và mua quà tặng bạn, đúng không? Các con tôi sinh ra và lớn lên tại Mỹ nên rất thực tế, năm nào cũng hỏi xem tôi thích gì để mua. Tôi thấy mình chẳng thiếu gì, và hình như cũng chẳng thích gì, nên chỉ lắc đầu mỉm cười. Tôi chắc là năm nay chúng nó lại tìm mua cho tôi món gì đó đề tôi đi chơi góc biển chân trời. Năm ngoái tôi được tặng cái quần … chín túi để nhét tất cả những gì tôi muốn mang theo như ví tiền, passport, máy hình, điện thoại, ống nhòm, chià khoá, giấy tờ lặt vặt, v. v… và v. v… Cái quần dài nhưng nếu cần tôi có thể tháo ống ra, biến thành quần short cho … mát, và để làm anh Mỹ vàng đi lêu bêu xứ lạ cho vui cuộc đời!

Chuyến xuyên dương tới ngày đi còn xa thế nhưng tôi vẫn đang náo nức đợi chờ. K. vừa làm xong passport mới, sang năm sẽ tới phiên tôi. Mỗi lần làm lại passport thấy nản quá vì không chọn được tấm hình nào vừa mắt, thế nhưng nhìn lại hình 10 năm cũ lại thấy mình cũng đâu có đến nỗi nào! Già rồi mà còn nhiều chuyện thế đấy, bạn có bao giờ lẩm cẩm như tôi?

Happy Fathers’s Day, bạn miền xa.

Tình thân,

Ngụy Xưa

June 21, 2015

Một Ngày Để Suy Tư

Bạn thân,

Cuối tuần qua tôi đã có những ngày rất vui. Vui vì được coi một trận túc cầu nữ hào hứng giữa Mỹ và Nhật Bản (mà bạn biết là Mỹ đã thắng 5-2), và vui vì ngày lễ Độc Lập tưng bừng của nước Mỹ đã không xảy ra bất cứ vụ thảm sát nào như nhóm Hồi Giáo cực đoan từng đe dọa. Tuy nhiên nếu bạn hỏi tôi là có cảm thấy “hãnh diện là người Mỹ” như nhiều người tuyên bố trên TV hay không thì tôi xin thú thật với bạn là: “mang ơn nước Mỹ thì có còn hãnh diện là người Mỹ thì không”. Mặc dù tôi đã sống ở đây một thời gian lâu hơn là những năm tháng tôi đã sống ở VN, nhưng tôi không có một quá khứ dày đặc như một người Mỹ chính cống, và không đóng góp được gì coi như đáng kể, như vậy lấy gì cho tôi hãnh diện? Trái lại nhiều khi tôi còn thấy bùi ngùi vì càng ngày tôi càng hiểu thêm về “the land of the free and the home of the brave” từ một câu hát trong bài quốc ca Hoa Kỳ.

Năm 1973 tôi đã chứng kiến dân chúng Mỹ xếp hàng dài chờ mua xăng vì bị các nước Trung Đông cấm vận, dẫn đầu là Saudi Arabia, không bán dầu cho Mỹ vì chiến tranh giữa Do Thái (đồng minh của Mỹ) và khối Arab! Cuối cùng Mỹ phải đứng ra điều đình cho Do Thái rút quân để các nước Trung Đông tiếp tục bán dầu cho Mỹ và đồng minh.

Lúc đó tôi còn đang theo học về Management tại Monterey Naval Postgraduate School, và một vị giáo sư đã quả quyết là sẽ có chiến tranh do Mỹ phát động tại Trung Đông vì Mỹ cần nguồn năng lượng thiết yếu, và không muốn bị các nước trong khối Arab bắt ép. Bạn biết đó, cuộc chiến vùng Vịnh (Kuwait) bắt đầu vào năm 1990, và sau đó năm 2003 Mỹ mang quân vào Iraq, lấy cớ là chính phủ của Saddam Hussein đang phát triển vũ khí hạt nhân, mặc dù Liên Hiệp Quốc không tán thành. Chiến tranh chất dứt, Hussein bị treo cổ, và người ta không tìm thấy vũ khí giết người hàng loạt, thế nhưng Mỹ đã kiểm soát được những nguồn dầu hoả, không còn bị áp lực từ các nước Trung Đông, nhất là từ Saudi Arabia.

Năm 1973 cũng là năm Mỹ rút quân khỏi VN, cắt viện trợ, bỏ mặc cho Bắc Việt thôn tính miền Nam, gây bao nhiêu tang thương và làm tan nát bao nhiều gia đình vì chính phủ Mỹ đã thay đổi chiến lược, bắt tay với Trung Hoa, không còn cần VNCH làm tuyến đầu ngăn làn sóng đỏ!

Năm 2011 Mỹ bắt đầu rút quân khỏi Iraq, bỏ mặc cho đất nước đó cho nội chiến tương tàn, và toàn thể Trung Đông trong tình trạng bất ổn, vì Mỹ không còn lệ thuộc vào dầu hoả Trung Đông như xưa, nhờ phương pháp khai thác dầu hoả mới (fracking). Nước Mỹ đã trở thành nước dẫn đầu về khí đốt thiên nhiên, và đang dần dà trở thành nước sản xuất dầu hoả đứng đầu thế giới trong nay mai. Saudi Arabia cố gắng gia tăng sản xuất, bơm thêm dầu, dù cho giá dầu đang rớt thê thảm, để “giết” bớt các công ty fracking ít vốn của Mỹ. Bạn thấy không, đồng minh nhưng vẫn “chơi nhau” sát ván vì quyền lợi sống còn.

Mỗi lần thấy trên TV những cảnh tang thương tại Trung Đông là tôi lại nhớ tới những đau xót của người dân VN trong trong cuộc chiến vừa qua, và không khỏi bùi ngùi thương cho số phận hẩm hiu của những người dân kẹt giữa hai thế lực đấu tranh vì quyền lợi riêng tư.

Bạn thân,

Hiểu biết về chính trị của chúng mình rất là giới hạn, và dễ bị dẫn dắt bới các cơ quan truyền thông. Nếu bạn thường xem TV của hệ thống FOX News thì chắc là bạn thấy các chuyên gia đang phê bình nặng nề tổng thống Obama về chính sách ngoại giao nói chung, và nhất là về vấn đề chiến tranh tại Iraq & Syria nói riêng. Họ cho rằng cho phi cơ bỏ bom quân phiến loạn ISIS sẽ không mang lại chiến thắng, và Hoa Kỳ lúc này chẳng có chiến lược gì hữu hiệu để đối phó với tình hình Trung Đông. Tôi không biết chính quyền Mỹ có quan tâm không, hay là họ giống như Clark Gable nói với Vivien Leigh trong phim Gone with the Wind: “Frankly, my dear, I don't give a damn”. Xin lỗi bạn tôi dùng câu tiếng Anh đó cho nhẹ nhàng.

Làm tổng thống đầy uy quyền thế nhưng nhiều lúc cũng bó tay bạn ạ, vì trên tổng thống hình như còn có một tập đoàn tài phiệt với quyền lực ngầm và chính sách để bảo vệ quyền lợi của riêng họ, và của riêng nước Mỹ. Dầu hoả Trung Đông không còn là vấn đề tối quan trọng, bây giờ Mỹ chuyển trục về biển Đông, không biết nước VN của chúng mình rồi sẽ bị lôi kéo vào cơn lốc xoáy nào. Trong quá khứ đã có những tổng thống Mỹ bị ám sát có lẽ vì đi ngược với quyền lực ngầm để trở những thành những nghi án vì cho đến bây giờ người ta vẫn thực sự không biết thế lực nào đã nhúng tay. Bạn và tôi chỉ là những con ốc li ti trong một bộ máy khổng lồ, có gì mà hãnh diện, phải thế không bạn thân?

Tôi thường tâm tình với bạn về tình yêu và tình người, hôm nay “trở chứng” viết cho bạn một cách đại khái về một đề tài không mấy thân quen, chắc thế nào bạn cũng nghĩ là tôi bắt đầu lẩm cẩm rồi! Thôi thì, một lần và chỉ một lần này mà thôi. Ông thầy của chúng mình, bình luận gia TBN, cũng đã phong bút, kể chuyến tiếu lâm thay vì nói chuyện chính trị trong một lần họp mặt vừa qua, và tôi thấy ông ấy rất là thoải mái, thay vì đăm chiêu loay hoay với những vấn đề ngoài tầm tay.

Thân chúc bạn những ngày an vui, và hẹn gặp bạn tháng September này để cũng nhau lang thang góc biển chân trời.

Tình thân,

Ngụy Xưa

July 6, 2015

Mốc Thời Gian

Bạn thân,

Hôm nay là ngày 20 tháng 7, ngày này 61 năm xưa ngoại trưởng Trần Văn Đỗ để rơi giòng nước mắt tại hội nghị Geneve vì Việt Nam bị các cường quốc chia đôi! Tôi nghĩ không phải chỉ mình ngoại trưởng Đỗ mà có lẽ nhiều người Việt quốc gia cũng ngậm ngùi khóc cho đất nước đau thương.

Lúc đó tôi mới có 11 tuổi, chưa hiểu biết nên chưa biết buồn. Vừa thi xong bằng tiểu học tại Hà Nội nên tôi được bố mẹ cho về làng quê bên bờ sông Hồng nghỉ hè. Bà nội tôi sống một mình trong căn nhà ngói ba gian với một người giúp việc, không có ai cho tôi làm bạn nên hàng ngày tôi trốn qua nhà bà ngoại ở làng bên, theo Long đi bắn chim, theo Phượng đi câu cá, theo Hoàng đi tắm sông, và cho chuồn chuồn cắn rốn để mau biết bơi, chỉ khi nào bà nội cho người sang gọi tôi mới về. Đó là những ngày êm đềm cuối cùng của tuổi thơ, trước khi tôi biết thế nào là đau đớn chia lìa.

Bố mẹ tôi cho một người bà con từ Hà Nội về gặp bà tôi. Hai người thì thầm những gì tôi nghe không rõ, chỉ thấy lưng bà nội tôi đã còng lại còng thêm khi cúi đầu lau nước mắt rồi lặng lẽ thu xếp áo quần cho tôi theo người bà con trở về Hà Nội. Bà đưa tôi ra đến tận ngõ ngoài, bước chân nặng nề chứ không nhanh nhẹn như ngày thường, và lúc đó tôi thấy hình như bà tôi già hơn, già lắm, mặc dù bà chỉ mới ngoài 60.

Vài hôm sau đó, ngày 15 tháng 8 năm 1954, gia đinh tôi lên máy bay tại phi trường Gia Lâm di cư vào Nam. Bố tôi đã có lần bị Việt Minh bắt giam, đánh thừa sống thiếu chết vì là con nhà phú hộ, nên không muốn ở lại miền Bắc với người Cộng Sản, dù chỉ một ngày!

Tài sản bỏ hết lại miền Bắc nên vào Nam gia đình tôi rất nghèo, phải chia nhau một căn nhà gỗ gần chợ Tân Định với gia đình một người bà con mà tôi gọi bằng chú họ xa. Căn nhà thiếu tiện nghi, ngõ hẻm lầy lội bẩn thỉu đã cướp đi đứa đứa em gái út mới hơn một tuổi vào một buổi sáng khi tôi vừa thức dậy vì tiếng khóc của mẹ nghẹn ngào. Em bị diarrhea nên tất cả mọi người phải ra khỏi nhà vì sợ bị dịch tả. Tôi đến trường, chờ vào lớp, ngồi bên bờ hè khóc dấm dứt cạnh thằng bạn Nam Kỳ mới quen. Một người đàn bà hiền hậu đi ngang, cúi xuống hỏi tôi: “Sao con khóc?” Cơn đau như vỡ oà, tôi khóc to hơn, thằng bạn trả lời dùm: “Em nó vừa chết sáng nay”. Người đàn bà lắc đầu tội nghiệp, thở dài bỏ đi. Và đó là lần đầu tiên tôi biết thế nào là đau đớn chia lià.

Nếu không phải xa dời căn biệt thự tại phố Phan Bội Châu, Hà Nội thì có lẽ em Mai tôi nay vẫn còn, và năm nay em cũng vừa sáu mươi hai tuổi, bằng tuổi bà nội tôi năm xưa. Sau lần chia tay ở đầu làng tôi cũng không bao giờ gặp lại bà. Bà mất ít lâu trước khi có phong trào đấu tố và cải cách ruộng đất. Bố tôi gục khóc khi đọc xong tấm bưu thiếp gửi từ miền Bắc, và tôi chỉ thấy bố tôi khóc hai lần trong đời, lần đầu khi tôi theo bố đi chôn em Mai tại nghĩa địa Đô Thành (Chí Hoà), và lần thứ hai khi chúng tôi nghe tin bà nội tôi qua đời từ “miền Bắc âm u, mưa phùn rơi”. (1954-1975, P.D.).

Em tôi mất, mẹ tôi còn chịu thêm một niềm đau. Gia đình hầu như kiệt quệ nên mẹ tôi đành cho người giúp việc mang theo từ ngoài Bắc nghỉ việc. Đó là một cô gái còn trẻ mà bố mẹ bắt chúng tôi gọi bằng chị, dù tôi chẳng biết họ hàng ra sao. Cô ấy vừa khóc vừa mắng nhiếc mẹ tôi: “Ông bà mang tôi đi, bây giờ bỏ tôi bơ vơ nơi xứ lạ quê người …”. Mẹ tôi chỉ biết gục đầu nhẫn nhục. Biết nói gì bây giờ, cuộc đổi đời đã đủ đau thương!

Bạn thân,

Tôi biết khi Việt Nam bị chia cắt nhiều gia đình đã phải chịu những đau thương thảm khốc hơn gia đình tôi, thế nhưng tôi khó có thể quên được mốc thời gian của niềm chua xót đầu đời.

Sau này gia đình chúng tôi lại một lần nữa di cư lên Đà Lạt. Chúng tôi vẫn nghèo nhưng cuộc sống cũng đã dễ thở hơn, và hơn 10 năm nước chảy qua cầu chúng tôi đã gặp lại cô người làm năm xưa. Cô ấy đã lập gia đình, hạnh phúc bên người chồng hiền lành, và cô ấy đã gục đầu trên vai mẹ tôi: “Bà ơi …”. Cũng là những giọt nước mắt nhưng mà là giòng lệ mừng vui chứ không còn buồn tủi như năm xưa.

Cơn bão Dolores từ Mexico vừa thổi qua Carlsbad. Mưa chỉ đủ cuốn đi ít bụi bậm trên cành lá cây xanh. Cali nắng hạ, đất vẫn khô cằn. Không biết người da đỏ cầu mưa có giống bà nội tôi ngày xưa: “Lạy trời mưa xuống, lấy nước tôi uống, lấy ruộng tôi cày, lấy đầy bát cơm …” ?

Nơi bạn sống lúc này mưa lũ. Mưa ngoài đời đâu bằng mưa trong lòng người, phải thế không bạn thân? Mong là bạn lúc nào cũng an vui.

Tình thân,

Ngụy Xưa

July 20, 2015

Cù Lao Chàm Ngày Tháng Cũ

Bạn thân,

Cẩm mới đây gửi cho tôi tấm hình chụp năm 1963 tại Cù Lao Chàm. Ngày đó năm đứa Bảo Bình chúng tôi (Phan Lạc Tiếp, Trương Văn Đăng, Trịnh Đinh Thiện, Trần Đỗ Cẩm và tôi) vừa mới ra trường, và được đổi xuống cùng một chiến hạm đang tuần dương tại vùng biển Đà Nẵng. Đó là những ngày vui mặc dù sóng gió miền địa đầu khiến cuộc đời đi biển rất nhọc nhằn.

Sau nhiều ngày tuần tiễu trên biển chiến hạm thường ghé bến sông Hàn nghỉ ngơi nhưng có một lần tàu neo gần Cù Lao Chàm cho nhân viên lên bờ thăm dân cho biết sự tình. Cù Lao Chàm lúc đó còn hoang sơ, dân chúng sống bằng nghề đánh cá và đốn củi trên núi, nơi có heo rừng và bày khỉ đông hàng trăm con. Cẩm đã chụp tấm hình khi tôi đứng xem dân địa phương quay heo đãi thủy thủ đoàn. Thịt heo rừng nướng ngon tuyệt nhưng thịt khỉ thì tôi không dám ăn vì sau khi bị chặt đầu, lột da, con khỉ trông giống như một đứa bé, thấy thật là tột nghiệp!

“Mười năm gác núi sông cùng biển” năm đứa chúng tôi đã trải qua biết bao nhiêu là gian nguy trong cuộc chiến, đã chứng kiến biết bao nhiêu bạn bè ngã gục, thế nhưng cả năm đứa đều được yên lành để cuối cùng đến được đất nước này làm người di tản buồn nhiều hơn vui. Đáng mừng hơn nữa là lúc này cả năm đứa vẫn còn khoẻ mạnh, những lần họp khoá vẫn về với nhau, và vẫn coi nhau như anh em một nhà.

Tôi cũng vừa gặp lại đa số các sĩ quan đàn anh trên chiếc chiến hạm đầu đời đó trong lần đại hội HQ vừa qua tại Little Sài Gòn, nhưng tiếc là vắng mặt hạm trưởng S. và hạm phó Q.. Hải Quân Trung Tá Q. sau bao nhiêu năm tù đày đã xuống tóc, khoác áo vàng khi tới nước Mỹ, và ít lâu sau đã giã từ trần gian, bỏ lại cuộc đời cay đắng không người thân. Phan Lạc Tiếp đã lo cho Trung Tá Q. những giây phút cuối cùng vì chút tình chiến hữu năm xưa trên Hộ Tống Hạm Kỳ Hoà.

Xin kể thêm với bạn một chút về Cù Lao Chàm. Cùng với đài phát thanh Gươm Thiêng Ái Quốc, hải đảo đó sau này có một căn cứ được xây dựng giống hệt như những làng ngoài Bắc để tuyên truyền. Lực lượng biệt hải đã bắt cóc các ngư phủ miền Bắc đem về lưu giữ tại đây. Trong lúc di chuyển các ngư phủ đều bị bịt mắt nhưng tại căn cứ họ được tiếp xúc với dân làng toàn nói giọng Bắc, để họ có cảm tưởng là đang sống trong một vùng giải phóng ở Bắc Việt. Họ được nuôi ăn và săn sóc chu đáo trong vòng ba tuần lễ trước khi được đưa trả về nguyên quán. Chiến dịch này do Hoa Kỳ tài trợ tuy nhiên kết quả không được như mong muốn vì khi được thả về các ngư phủ, do kinh nghiệm đi biển, dù là bị bịt mắt họ vẫn tin là họ đã bị đưa về miền Nam để tuyên truyền chứ không có căn cứ nào của chính phủ VNCH tại miền Bắc.

Cẩm và tôi đã vuợt tuyến ra ngoài biển Bắc bắn phá các đài Radar và thả biệt kích đổ bộ nhiều lần, tuy nhiên tôi đã rời lưc lượng chỉ sau một thời gian ngắn vì một lý do riêng để đi tìm cho mình một chân trời xa thẳm mà tôi từng ước mơ từ thuở còn ngồi trên ghế nhà trường. Cẩm bây giờ trở thành nhà nghiên cứu chiến tranh, viết về các trận đánh đẫm máu của quân lực VNCH và nhất là về “Hải Tuần”, lực lượng biệt kích của Hải Quân. Xin mời xem thêm chi tiết tại đây: http://ngothelinh.tripod.com/NguoiRaBienBac.html

Bạn thân,

Tháng 11 năm nay tôi lại sẽ có dịp hải hành ngang Cù Lao Chàm nhưng tôi sẽ không lên đảo tìm lại dấu chân xưa. Hải đảo đó bây giờ là một địa điểm du lịch chứ không còn là miền đất hoang vu, nơi tôi có những kỷ niệm của những ngày tập tễnh bước chân vào đời hải hồ.

Nhớ về Cù Lao Chàm tôi không khỏi nghĩ tới và thương những người ngư phủ miền Bắc bị bắt cóc năm xưa. Dù được chính phủ miền Nam đối xử tử tế nhưng khi được thả về họ lại bị chính phủ miền Bắc nghi ngờ, cuộc sống lại gặp nhiều nhọc nhằn vì ghe thuyền bị phá hủy, khó khăn tìm kiếm phương tiện sinh nhai. Trong chiến tranh người dân dù sống với bất cứ bên nào cũng là những người chịu thiệt thòi, phải thế không bạn thân?

Vài lời ngắn ngủi thăm bạn, mong là bạn lúc nào cũng vẫn an khang.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Aug. 1, 2015

Lạc Vùng Ăn Năn

Riêng tặng một người.

Bạn thân,

Đã từ lâu lắm, hình như tại phòng trà Anh Vũ của Sài Gòn xưa, tôi nghe được câu “mái hiên nào che nắng che mưa” từ một bản nhạc mà tôi không biết tên. Lúc đó tôi đang loanh quanh đi tìm một nơi để trú ẩn mỗi lần trở lại thành phố sau những ngày dài công tác với sóng gió ngoài biển khơi. Chiến hạm đậu tại bến Bạch Đằng được chúng tôi gọi là “cao ốc sắt nhiều từng”, lúc nào cũng nóng như một lò than, giấc ngủ ban đêm thường mệt nhoài, mặc dù tôi chỉ ngất ngư trở về tàu khi đêm đã khuya. Tôi thường vật vã trên căn gác xép với Thịnh Mù hoặc chia nhau một góc divan với Cóc Cần tại một căn nhà trong ngõ hẻm gần bến xe Nguyễn Cư Trinh. Nhu cầu đi tìm một chỗ cho riêng mình, dù chỉ là một căn nhà nhỏ bé, đủ để “che nắng che mưa” mỗi lần tàu nghỉ bến, khiến tôi lúc nào cũng bận tâm cho nên tôi đã nhớ mãi câu hát đó cho đến tận bây giờ.

Mới đây nhờ Internet tôi mới biết được tên bài hát là “Lạc Vùng Ăn Năn” của nhạc sĩ Ngô Mạnh Thu. Bản nhac đó ít được các ca sĩ hát thường xuyên, nhưng tuần rồi nghe Ngọc Lan trình bày tại một website tôi không chỉ nhớ lại kỷ niệm cũ mà còn cảm thấy ngậm ngùi:

“Chiều về trên mái tóc
Từng bước chân không hồn
Lòng mình như muốn khóc
Rưng rưng đôi vai tròn.

Thả hồn trong nhức nhối
Lịm kín tâm tư trầm
Cuộc tình thêm đau nhói
Lãng quên câu chuyện thầm.”

Căn cứ vào tên bài hát và những câu thơ trên tôi nghĩ rằng có lẽ đó là tâm sự của một người đã một lần đi hoang nhưng mộng ước không thành nên buồn bã tìm về lại mái nhà xưa trong niềm ăn năn, nơi có một vòng tay vẫn còn đang đợi chờ:

“Mái hiên nào che nắng che mưa
Cánh tay nào hong gió đầy mùa... đợi chờ.”

Chỉ là một ý nghĩ chủ quan, không biết là có đúng như tác giả muốn gửi gấm hay không. Nhạc sĩ Ngô Mạnh Thu đã qua đời, cuộc đời và sự nghiệp của ông được nhiều người viết trên nét nhưng tôi không tìm được một bài nào của bạn bè hay người quen biết ông bàn về lịch sử của bài hát nên tôi cũng không rõ là mình hiểu đúng hay sai.

Có một vài ca sĩ như Khánh Hà, Thanh Lan, Diễm Chi cũng đã trình bày bản nhạc này nhưng tôi thích giọng hát nhẹ nhàng của Ngọc Lan hơn cả, vì hình như cô ca sĩ tài hoa nhưng vắn số đó hoàn toàn đồng cảm với nỗi buồn của nhạc sĩ trong bài “Lạc Vùng Ăn Năn”. Mời bạn nghe bản nhạc này, và hy vọng là bạn cũng sẽ tìm được niềm cảm thông:

Lạc Vùng Ăn Năn

Bạn thân,

Tôi biết là thỉnh thoảng bạn vẫn vào nơi đây nghe tôi chia sẽ tâm tình vì bạn biết là chúng mình rất hiểu nhau. Mỗi người đều có một hoàn cảnh riêng và có một quan niệm sống riêng nên tôi thông cảm với bạn chứ không phê bình khi bạn vì một lý do nào đó trước đây đã đi tìm cho mình một hạnh phúc mới. Mấy ai tránh được những thất vọng ở đời, và bạn đã lạc vào vùng ăn năn, thế nhưng bạn vẫn là người may mắn vì bạn có được “cánh tay nào hong gió đầy mùa... đợi chờ”, và bạn đã trở về mái nhà xưa. Tôi mừng cho bạn đã tìm lại được cuộc sống bình an để rồi một ngày nào đó gặp nhau chúng mình lại có thể chia sẻ với nhau những niềm vui.

Carlsbad mấy hôm nay ngày hè rực rỡ, không đến nỗi nóng như Sài Gòn thuở nào nhưng nắng vàng cũng đủ cho tôi gợi nhớ kỷ niệm xưa, nghĩ tới bạn, và chia sẻ với bạn chút cảm nghĩ vu vơ về cuộc đời.

Cuối tháng Sept. tôi sẽ trở về từ Iceland. Lúc đó vừa sang thu, cây phong trước ngõ lá đã đổi màu, mùa thu dịu êm cũng đầy ngất kỷ niệm cho chúng mình nhớ thương. Bạn chờ tôi nhé.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Aug. 20, 2015

Ngậm Ngùi Trong Nỗi Nhớ

Bạn thân,

Trở về Cali từ hôm đầu tuần nhưng hôm nay mới hồi phục để viết thăm bạn vài hàng, và kể bạn nghe về một nơi xa xôi mà từ lúc sinh ra cho đến lúc rời bỏ quê nhà tôi vẫn chưa từng nghe đến chứ đừng nói là biết đến hay đặt chân tới mảnh đất giá băng này.

Tôi đi thăm Iceland (vâng, Iceland chứ không phải Ireland), một đảo quốc gần Bắc Băng Dương, và thực tình tôi không rõ quốc gia này tên tiếng Việt là gì, thôi thì cứ gọi là “Băng Đảo” như một nơi trong truyện kiếm hiệp mà đã có một thời tôi rất say mê. Bây giờ với “Google” bạn có thể ngồi nhà mà vẫn biết rất rõ về miền đất xa xôi này nên tôi chỉ tâm tình với bạn về những điều nhỏ nhặt trong tình thân.

Tôi xuống tàu tại London và phải trải qua mấy ngày sóng gió Đại Tây Dương mới tới được Iceland, sau khi đã tạm dừng ghé thăm Norway và Shetland, một hòn đảo giữa Biển Bắc (North Sea) thuộc Scotland. Quả xứng danh là “Băng Đảo” nên gió lớn và lạnh vô cùng. Con tàu “to đùng” nặng hơn 100 ngàn tấn mà vẫn bị gió thổi tạt xa bờ, vất vả lắm thuyền trưởng mới cặp được vào cầu tàu cho chúng tôi lên thăm đất liền. Một chiếc tàu khác nhỏ hơn chút xíu đã phải bỏ cuộc.

Iceland là đất xưa của người Vikings nên tiếng nói rất khó nghe, và văn tự dù viết bằng mẫu tự Latin cũng rất khó đọc. Chữ Đ của họ cũng có gạch ngang như chữ Việt của mình, và dù đã đi thăm ba thành phố (Akureyri, Isafjordur và Reykjavik) nhưng thú thật với bạn là tôi không thể nào phát âm và nhớ nổi tên nếu không nhìn vào bản đồ.

Đã cuối mùa hè nhưng tuyết vẫn còn trên đỉnh núi và đang tan chảy tạo thành những giòng suối nước trong veo khắp nơi. Đất nước thanh bình hơn bất cứ nơi nào tôi đã có dịp đi qua trên địa cầu, ngút ngàn là những đồng cỏ xanh với những đàn cừu trắng thả rong, không người trông coi. Những cánh đồng phún thạch cũng được rêu xanh bao phủ trông xa như không khác gì cỏ non. Iceland là thành viên của minh ước Bắc Đại Tây Dương (NATO = No Action Talk Only :=)) nhưng không có quân đội bạn ạ. Trên một đỉnh núi nằm trơ vơ một đài radar kiểm báo, trước đây trong gia đoạn chiến tranh lạnh Hoa kỳ dùng theo dõi các hoạt động quân sự của Nga Sô để có thể phản ứng kịp thời, bây giờ đã được chuyển giao cho lực lượng duyên phòng của Iceland. Tôi cũng chẳng gặp người cảnh sát nào, và có lẽ vì lý do thời tiết nên không thấy có xe gắn máy, chỉ có tiếng suối reo và thác nước sương khói bay mịt mù.

Đứng bên bờ thác Gullfoss tôi ngậm ngùi nhớ thác Pongour của Đà Lạt xưa. Thuở đó chúng mình còn đang tuổi học trò, những ngày cuối tuần đạp xe về những nơi xa xôi hoà mình vào thiên nhiên, và Pongour là ngọn thác đẹp nhất của cao nguyên Lâm Viên, cách xa Đà Lạt 50 cây số nhưng chúng mình đã từng tới, dù chỉ một lần để rồi một đời không quên.

Gullfoss

Xa đất nước hơn 40 năm nhưng dù đi bất cứ nơi nào tôi thấy đâu đó phảng phất hình bóng quê hương mình, bạn có bao giờ cảm thấy như có hạt bụi bay vào mắt vì nhớ thương?

Iceland là đất của núi lửa và vẫn đang có những hoạt động ngầm nên cũng có những điều khác lạ. Tôi đã thấy bùn đen nóng bỏng đùn lên từ dưới đất, những hồ nước ấm thiên nhiên, và nhất là những luồng khí nóng (geysir) cứ chừng 10 phút lại phụt lên cao từ những hố sâu rải rác trên một cánh đồng phún thạch, kèm theo tiếng động như tiếng pháo kích trong cuộc chiến VN năm nào!

Bạn thân,

Chuyến đi nhiều sóng gió, trên đường về đáng nhẽ tàu phải ghé vào St. John (Newfoundland) nhưng vì cơn bão tới nên phải chạy thẳng tới Halifax của Canada, nơi thuyền trưởng Ngô Sanh, cựu SQHQ/VNCH thành lập hãng … nước mắm nổi tiếng một thời, và đó là hải cảng cuối cùng trước khi kết thúc hải trình tại New York City.

NYC là nơi tôi đã thăm viếng nhiều lần, và lần đầu tiên cách đây có hơn … 50 năm, thế nhưng tôi vẫn ở lại thêm một ngày trước khi bay về Cali để đi thăm đài tưởng niệm biến cố 9/11 vào năm 2001. Tôi ngậm ngùi đưa tay sờ thành giếng nước, lẩm bẩm đọc tên những người đã bỏ mình khi hai tòa tháp đôi bị quân khủng bố phá hủy, và cảm thấy man mác một nỗi buồn. Đất nước này đã cưu mang anh em chúng mình, cho chúng mình những ngày an vui cuối đời, nên dù chỉ là công dân hạng hai tôi vẫn thấy thiết tha giống như là tôi yêu thương VN.

Tháng tới chúng mình lại về thăm Hà Nội, Huế và Sài Gòn! Chúng mình đi lại đường biển xưa thêm một lần vì không biết rồi sẽ có còn một quốc gia mang tên Việt Nam. Cứ nghĩ thế là nước mắt tôi lại nhạt nhoà. Vắn tắt vài hàng thăm bạn, bạn giữ gìn sức khoẻ để chờ ngày về nhé.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Sept. 26, 2015

Chỉ Nhớ Người Thôi …

Bạn thân,

Thi sĩ DTL nhớ người yêu nên đã viết: “Chỉ nhớ người thôi đủ hết đời”. Tình quá, phải không bạn thân? Chúng mình đã qua cái thời lãng mạn đó từ lâu, nếu có thoáng nghĩ tới chuyện ngày xưa thì cũng chỉ nhẹ thở dài!

Riêng tôi thì lúc này “chỉ quét sân thôi đủ hết ngày” vì mùa thu đã về với Cali, và mặc dù thời tiết còn oi bức nhưng lá trên cây đã vàng, rụng đầy lối đi. Hơn thế nữa lá từ công viên cạnh nhà, và “lá rơi hàng xóm lá bay sang” nên tôi quét mệt nghỉ, nhất là từ ngày tôi cho ông làm vườn người Mễ nghỉ việc vì ông ta quá bận rộn, giao việc cho mấy người học nghề thiếu kinh nghiệm làm cho cây cối trong vườn méo mó chẳng ra hình thù gì rõ ràng!

Bạn biết không, mỗi lần đi xa tôi thường nhớ nhà, nhất là những chuyến đi kéo dài vài tuần lễ, mong được trở về nằm dài trên chiếc giường êm ái, ngồi trước chiếc TV với màn hình “to đùng”, thế nhưng chỉ được ít lâu những công việc thường nhật lại trở thành tẻ nhạt, và tôi lại mơ màng một chuyến viễn du. Như đã “khoe” với bạn trong thư trước, tuần tới tôi lại lên đường, và lần này sẽ ghé vào Hà Nội để nhớ để thương, dù Hà Nội bây giờ không còn tí gì giống Hà Nội của tôi xưa.

Năm 2004, sau 50 năm xa cách tôi cũng đã trở về Hà Nội một lần, và tôi đã ngơ ngác đi giữa phố phường như người mộng du. Lần này trở lại ngoài việc gặp vài người bạn văn tôi không biết là mình sẽ tìm lại được gì, nhất là mới đây đọc “Đội mưa mà đi …” của nick “sôngthương” đăng trong phòng “Tùy Bút” của diễn đàn Đặc Trưng, viết về cảm xúc của một người ở xa vể thăm, tình cảm lấn cấn giữa Hà Nội xưa và nay, tôi sợ rằng mình rồi cũng lại thêm một lần ngỡ ngàng. Hà Nội bây giờ cũng đang là mùa thu, nhưng chắc là tôi sẽ chẳng tìm được “Cây cơm nguội vàng, cây bàng lá đỏ nằm kề bên nhau, phố xưa nhà cổ mái ngói thâm nâu”. Những cái đó nếu có còn thì cũng chỉ những người một đời gắn bó với Hà Nội mới cảm được, còn những người đã hơn 40 năm trôi dạt nơi xứ lạ như chúng mình thì hình ảnh cổ kính đó chỉ còn là một thoáng trong mơ.

Hầu như chuyến viễn du nào tôi cũng có Q. đi cùng, và lần này cũng vậy, mặc dù Q. vừa bị giải phẫu cột xương sống để hàn gắn lại những nơi bị lệch. Đêm hôm vừa qua Q. viết cho tôi:

“Từ ngày được giải phẩu đến giờ tôi ăn uổng̀ rất khó, một muỗng cháo hoặc một hớp nước là tôi ho rung cả người, kết cuộc đến hôm 21 Oct. 15, tôi bị xưng phổi, đang chữa với trụ sinh. Còn hai ngày nữa uống xong thuốc, hy vọng cơn đau xung quanh lá phổi trái sẽ thuyên giảm, và tình trạng tổng quát sẽ khá hơn để đi cruise với các bạn như đã dự trù, dù đi mà chỉ ớ trên tàu để nhìn lại các hải đảo, các bải cát, các cầu tàu của quê hương, là cũng thấy được an ủi rồi…”

Ngày xưa Q. là hạm trưởng một chiếc tuần đương hạm của HQ/VNCH, bây giờ người thủy thủ già đó dù thân xác đã mòn mỏi nhưng tấm lòng với quê hương, với đại dương và với đường biển xưa vẫn còn y nguyên. Đọc thư Q. tôi thấy một nỗi buồn, nhất là trong lúc đang nghe Elvis Phương hát “Bến Thượng Hải”, nên khi viết trả lời tôi đã kèm theo vài dòng của bài ca để gửi chút tâm tình tới bạn miền xa:

Biển sóng … dạt dào

trùng dương lớp lớp trôi đi về chốn nao,

đời như những cơn sóng đùa

mà ngàn năm biết nơi đâu là bến bờ.

Cuộc đời vui, cuộc đời buồn,

nào ai hay biết cho đâu là bến mơ,

niềm hạnh phúc hay nỗi sầu,

dòng đời trôi cuốn ta qua ngàn năm.

…

https://www.youtube.com/watch?v=L7z9DiD1nRg

Tôi cũng nói với Q. : “Ở vào tuổi “cổ lai hy” như anh em chúng mình thì mấy ai được khoẻ mạnh hoàn toàn. Bạn cứ yên tâm tĩnh dưỡng rồi chúng mình sẽ gặp lại nhau một ngày rất gần.” Viết vậy mà thực tình trong lòng tôi rất băn khoan, chỉ còn độ một tuần nữa là chúng tôi phải bay qua Hongkong để xuống tàu, không biết Q. có đủ sức khoẻ để ngồi 10 tiếng đồng hồ trên máy bay. “Đời như những cơn sóng đùa … biết đâu là bến bờ”, thôi thì cứ để thời gian trôi, phải thế không bạn thân.

Bạn thân,

Vài năm trước đây mỗi lần đi chơi xa chúng mình là một bọn đông vui, có khi tới vài chục người. Bây giờ chẳng còn được bao nhiêu vì mặc dù có thời gian, có phương tiện và vẫn có đôi có lứa, thế nhưng sức khoẻ của các bạn ta mỗi ngày mỗi mỏi mòn cho nên nhiều người chỉ còn có thể đứng trên bờ nhìn ra đại đương. Cụ Thộn vừa rồi gọi cho tôi, nói: “Mày đi rồi về kể cho tao nghe nhé. Tao bây giờ không ra được khỏi sân nhà …”. Cụ biết tôi sẽ ghé Đà Nẵng, nơi Cụ đã từng gửi gấm cuộc đời cho một người con gái, và mặc dù bây giờ mối tình đã tan vỡ nhưng lúc nào Cụ cũng vẫn nhớ thương. Đà Nẵng cũng là nơi Cụ và tôi một thời đi tìm phiêu lưu trong chiến tranh với những đêm hoạt động ngoài vịnh Bắc phần.

Tôi bùi ngùi nghe Cụ Thộn than thân, và tự hỏi rồi bao giờ tới phiên chúng mình, tới ngày đứng gọi: “Đường biển xưa ơi, chỉ nhớ người thôi đủ hết đời.” Ngày nào đó rồi cũng sẽ đến, còn bây giờ mong là lúc nào bạn cũng an vui.

Tình thân,

Ngụy Xưa,

Oct. 27, 2015

Đường Xưa Lối Cũ: Hà Nội

Bạn thân,

Nov. 7, 2015:

Khi du thuyền chỉ mới vào tới vịnh Hạ Long tôi đã thấy bồi hồi. Đúng là thượng đế đã ưu ái cho VN chúng mình một mảnh giang sơn mỹ lệ, thế nhưng rồi chợt thấy xót xa khi thấy những con thuyền mỏng manh với vài ba đứa trẻ được bố mẹ áp sát vào du thuyền để … ăn xin! Tôi bùi ngùi quay mặt, không muốn nhìn cả những thân xác khô gày trên những chiếc xà lan xuôi ngược, chở đày vật liệu để xây cất những nhà cao từng trên bờ, đón người ngoại quốc sang nghỉ ngơi. Thiên nhiên mỹ lệ nhưng đa số dân chúng vẫn đói khổ, và mảnh đất nước này có còn giữ mãi được không hay là rồi sẽ lại thuộc về đám người phương Bắc gian tham!

Trên đường từ Bãi Cháy/Quảng Ninh, nơi tàu thả neo, về Hà Nội chúng tôi đã đi qua vài nơi quen thuộc như Hải Dương và Bắc Ninh. Quê tôi chỉ cách Hà Nội hơn 10 cây số, trước đây thuộc về Bắc Ninh nhưng nay đã là một phần của Hà Nội, mặc dù phần đất đó vẫn còn rất chân quê. Dân làng tôi thường nói ngọng, lẫn lộn giữa “l” và “n”, nên một ông anh họ từ quê ra Hà Nội học đã từng bị chế giễu là tác giả được giải “Lobel” với tác phẩm “Nàm Thế Lào Để Không Lói Ngọng”, thế nhưng mỗi lần nghĩ tới nơi chôn nhau cắt rốn đó tôi vẫn không khỏi thẫn thờ nhớ thương.

Cô em tôi sinh ra là lớn lên tại Đà Lạt, chỉ nghe mẹ tôi mỗi lần nhớ nhà lại nhắc đến “Đình Đào, Miếu Thượng, Chùa Lê”, nên lần này về qua đất tổ đã đi đến tận những nơi đó, và nhất là ra xem cầu Vương bắt ngang con sông đào uốn lượn quanh làng, nơi chị tôi thường dắt tôi ra đứng ở đầu cầu chờ mẹ tôi gánh lúa về từ bên kia sông. Em tôi đã không tìm được những gì mẹ tôi thương nhớ vì làng tôi bây giờ không còn nhà tranh vách đất, không có cây đa và lũy tre, và cũng chẳng còn cánh đồng lúa thẳng cánh cò bay. Người dân đã bán đất cho Tàu, cho Đại Hàn xây nhà máy, lấy tiền cất nhà lầu, đi làm công thay vì “chồng cày vợ cấy, con trâu đi bừa” như xưa. Hơn 40 năm trôi qua, làng tôi và Bắc Ninh bây giờ trông như ngoại ô Sài Gòn trước năm 1975, dân làng không đói khổ nhưng đất nước này vẫn còn thua kém xa những nước láng giềng.

Chiếc xe du lịch đưa chúng tôi vào Hà Nội bằng cầu “Nhật Tân”, cây cầu “hoành tráng” mới nhất vừa mới được khánh thành. Người lái xe hình như rất tự hào nhưng với chúng mình những người đã từng có dịp đi đây đi đó thì cầu Nhật Tân cũng giống như những cây cầu tầm thường mà chúng mình đã từng vượt qua bên trời Âu Mỹ. Qua cầu Nhật Tân “hoành tráng”thế nhưng tôi lại nhớ cây cầu Long-Biên ọp ẹp mà ngày xưa mỗi lần nghỉ lễ tôi được ngồi xe hàng, về quê để câu cá, bắn chim hay ôm thân cây chuối tập bơi ngoài sông đào.

Mười năm trước tôi đã có dịp về Hà Nội tìm dấu chân xưa, và đã có chút ngỡ ngàng, nên lần này trở lại tôi không mấy còn nôn nóng. Người lái xe đưa chúng tôi “tham quan” những thắng cảnh tiêu biểu của thành phố, và tôi chỉ hững hờ đưa mắt nhìn. Xe qua hồ Tây, một người bạn đi chung vốn rất trầm lặng bỗng la lên thảng thốt: “Đó, chỗ đó là nhà tôi ngày xưa, phiá trước là đường Cổ Ngư, tôi và bố tôi vẫn thường ngồi câu cá bên bờ hồ…”. Anh lạc giọng thẫn thờ … Đường xưa lối cũ còn sống mãi với những người tha hương. Bốn mươi năm hay 100 năm cũng chỉ là một khoảng thời gian rất ngắn trong giấc mơ trở về quá khứ, phải thế không bạn thân!

Thật ra lần này về Hà Nội tôi muốn tìm gặp hai người bạn văn. T.L. và tôi biết nhau từ lâu, từ khi cô bạn trẻ đó còn là sinh viên trên đất Pháp, nhưng chưa hề gặp nhau. Sau khi tốt nghiệp thạc sĩ, T.L. về nước làm việc cho một cơ quan tài chánh ngoại quốc, và thường viết cho tôi, mong một ngày nào gặp mặt để cùng nhau đi dạo trên con đường Trường Thi dưới trời mùa thu Hà Nội. Mặc dù đã hứa hẹn nhiều lần nhưng bây giờ tôi mới có dịp trở về, và chúng tôi đã gặp nhau trong quán cà phê Thủy Tạ bên hồ Hoàn Kiếm. T.L. đằm thắm và dễ thương hơn là tôi tưởng. Người con gái đó cũng rất lễ phép và giữ được giọng nói “Bắc Kỳ” xưa, không bị pha trộn âm hưởng của vùng Thanh-Nghệ-Tĩnh như những người Hà Nội mà tôi đã từng gặp gỡ.

Chỉ tiếc là mùa thu Hà Nội năm nay nóng quá, và tôi cũng chỉ có vài tiếng đồng hồ tại thành phố, nên chúng tôi chỉ trao đổi với nhau một chút tâm tình chứ không có thì giờ đi tìm “cây bàng lá đỏ, mái ngói thâm nâu” như chúng tôi hằng ước ao. Chia tay, hẹn gặp lại nhau một ngày nào khác, ở bên đó hay bên này, vì với địa vị và thân thế, có lẽ T.L. có thể xuất ngoại bất cứ lúc nào nhưng điều tôi mong mỏi là tương lai của Việt Nam sẽ thuộc về những người trẻ như T.L., những người có kiến thức và nặng lòng với quê hương.

Người bạn thứ hai tôi muốn gặp là một nhà văn đã đứng tuổi, nhưng tiếc thay vì thì giờ eo hẹp nên chúng tôi chỉ trao đổi qua điện thoại. Anh D. sinh ra và lớn lên tại miền Bắc nhưng anh và tôi đồng cảm về thân phận con người, nhất là những người lính, dù là bộ đội miền Bắc hay quân nhân VNCH. Anh cũng như tôi đều ước gì sau cuộc chiến chính quyền đối xử với những người lính miền Nam giống như là tướng Grant đã mở rộng vòng tay đón nhận “bên thua cuộc” sau trận nội chiến của Hoa Kỳ để cùng nhau xây dựng một nước Mỹ hùng cường. Tôi không thể gặp anh để cùng uống với anh một chén tương phùng như anh muốn thế nhưng tôi tin là chúng tôi đã hiểu nhau hơn. Tôi nói với anh là một ngày nào đó tôi sẽ trở lại nếu như vẫn còn một nước Việt Nam!

Bạn thân,

Vì nhớ thương quê cha đất tổ nên tôi đã trở về thăm thêm một lần thế nhưng thực tình tôi không có nhiều kỳ vọng về chuyến đi. Tôi cũng đã không thất vọng vì đâu đó trong niềm nhức nhối của quê hương tôi vẫn thấy còn có tình người. Riêng K. và một người bạn đã có những ngày vui vì được nếm và mua tất cả những món quà quê hương. Mấy món quà đó thì ngay cả bên Mỹ này cũng có, và có thể còn ngon và sạch hơn, thế nhưng cốm Vòng bọc bằng lá sen thì không phải chỉ để ăn mà còn để nhìn, để thấy cả một trời thương nhớ đó bạn thân.

Vài hàng thăm bạn, “đường xưa lối cũ” còn có những nơi mà anh em chúng mình đã một thời hy sinh cả tuổi xuân, và tôi đã về gặp bạn cũ. Bạn chờ tôi viết tiếp nghe.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Dec. 08, 2015

Đường Xưa Lối Cũ: Đà Nẵng

Bạn thân,

Khi du thuyền kéo neo giã từ Hạ Long tôi đứng lặng người trên boong đưa mắt nhìn bao quát như thầm nói lời giã biệt, vì không biết tôi còn có dịp trở lại nơi này. Ngày cuối cùng ở Quảng Ninh tôi đã được người cháu đưa tới thăm “Thiền Viện Trúc Lâm” (chùa “Cái Bầu”). Chùa đẹp và “hoành tráng”, xây trên một ngọn đồi cao nhìn xuống vịnh nhưng tôi không nghe tiếng kinh kệ u trầm qua hệ thống phóng thanh từ trong chùa mà chỉ đứng ngoài sân ngắm nhìn một mảnh giang sơn gấm vóc. Hạ Long, con rồng xuống biển vẫy vùng, hy vọng là sẽ ngăn được “tàu lạ” chận bắt ghe đánh cá của dân mình!

Sept. 13, 2015: Du thuyền cặp bến Chân Mây. Đây là vùng đất thuộc Lăng Cô, giữa đường từ Đà Nẵng đi Huế. Bến cảng chỉ là một bãi đất trống mới xây cất, và vì nước cạn nên khó khăn lắm con tàu to lớn mới cặp được vào cầu sau khi đã quậy bùn lên đục ngầu. Từ Chân Mây du khách có thể đi thăm Huế hoặc Đà-Nẵng/Hội An. Các em tôi và bạn bè đều đi thăm cố đô, riêng tôi đi Đằ Nẵng thăm đường xưa lối cũ, và để tìm gặp một trong hai người bạn đồng khoá còn ở lại Việt Nam.

Đã lâu lắm rồi tôi mới lại có dịp trở về Đà Nẵng (lần cuối vào năm 2004), về để thấy bùi ngùi ngẩn ngơ. Đà nẵng là nơi anh em Bảo Bình chúng mình một thời đi tìm phiêu lưu trong cuộc chiến. Gia nhập lực lượng đặc biệt Hải Tuần tại bán đảo Sơn Chà hồi đó (1964,1965) gồm có T.Đ.Cẩm, N.V.Tánh, P.V.Hưng, P.Đ.Riễn, N.M.Thành, L.T.Chiêu, L.K.Lợi, P.V.Minh và tôi… Chắc là còn vài người nữa mà tôi không nhớ tên, nhưng thế cũng đủ cho khoá BB nổi đình đám hơn bất cứ khoá đàn anh nào. Ngày đó đêm đêm vượt tuyến ra vùng biển bắc vẫy vùng thế nhưng may mắn thay, trừ P.Đ. Riễn, ngày tàn cuộc chiến anh em chúng mình vẫn còn sống sót để lưu lạc xứ người!

Tôi chỉ phục vụ lực lượng một thời gian ngắn, nhưng khi từ giã, vì một lý do riêng tư, tôi không khỏi mang theo một nỗi buồn vì phải bỏ lại tình yêu đầu đời. Bây giờ trở lại, Sơn Chà còn đó nhưng người xưa đã vắng bóng, “nghìn trùng xa cách, người đã đi rồi…”, tìm về quá khứ để hoài niệm một chút mà thôi.

Đà nẵng bây giờ không còn là Đà Nẵng của chúng mình ngày xưa. Thành phố mở mang và hiện đại hoá, toà đô chính cao mấy chục tầng, khách sạn nhiều sao ngất ngưởng soi hình bên bờ sông, thế nhưng đó là thành phố của người chứ không còn là thành phố của ta. Có những khu vực riêng của người Tàu mà người Việt không được quyền lai vãng. Trên con đường mới làm dọc theo bờ biển, từ Đà Nẵng đi Hội An, nhiều khu cũng thuộc về “người lạ”. Bãi biển Mỹ Khê và những khu resort cao cấp của ngoại quốc hầu như không có người Việt lai vãng, và “Việt Kiều” trung bình như chúng mình quả tình cũng khó chen chân.

Tôi không thể vào thăm lại căn cứ Hải Quân Tiên-Sa nhưng có một nơi cho tôi đứng nhìn ra biển để nhớ về một đoạn đời cũ, đó là chùa Linh Ứng mới xây trên một ngọn đồi thuộc bán đảo Sơn Chà. Từ đó tôi có thể nhìn thấy Cù Lao Chàm xa xa ngoài biển, và lờ mờ như thể là Hộ Tống Hạm Kỳ Hoà, với Tiếp, với Đăng, với Cẩm, với Thiện của những ngày xa xưa, vừa thả neo cho chúng tôi lên đảo thăm dân cho biết sự tình. Chỉ là tưởng nhớ mà mắt hình như cay.

http://i126.photobucket.com/albums/p85/thieut/20151113_144130.jpg

T.H.Quýnh và tôi hẹn nhau về lại thành phố xưa cũng vì một người bạn. Cuối cùng vì vấn đề sức khoẻ, chỉ có mình tôi tìm đến thăm Vĩnh Lợi, “Mệ” của khoá Bảo Bình. Lợi cũng vửa trải qua những ngày nằm trong bệnh viện, tưởng là không qua khỏi, và nếu tôi tới sớm vài ngày thì cũng chẳng gặp được nhau. Bạn ta bây giờ trông khá già, tóc đã bạc phơ, và không còn nhớ nhiều cho đến khi tôi nhắc lại những nick names, những kỷ niệm xưa thời quân trường thì ký ức như uà về. Bạn ta trở thành linh hoạt, nhắc nhở tới bạn bè cùng khoá, tới các vị giáo sư trong quân trường, tới thầy Kiểm, thầy Sơn, nhất là thầy Sơn, người đã giúp đỡ Lợi rất nhiều trong thời gian thụ huấn tại quân trường Nha Trang. Lợi nhờ tôi chuyển lời thăm hỏi tới bạn bè và tất cả các giáo sư huấn luyện viên.

Lợi bây giờ nghĩ nhiều về một nơi trong thế giới tương lai hơn là hiện tại, bằng lòng với cuộc sống gia đình đơn sơ, cạnh người vợ hiền và những đứa con ngoan, không còn quan tâm tới những khúc mắc của cuộc đời, dù là những nhức nhối của quê hương. Tới một tuổi nào đó anh em chúng mình rôi cũng như thế mà thôi, phải không các bạn thân.

Tiếc là Lợi không đủ sức khoẻ theo tôi thăm viếng Hội An. Tôi vẫn mong trở lại Phố Cổ, nơi còn còn chút di tích của văn hoá cổ truyền. Tiếc thay Phố Cổ Hội An đã xuống cấp, du khách cũng chỉ lác đác, hàng hoá cũng chẳng có gì đặc biệt để phải mua làm kỷ niệm, và Thu Bồn đục ngầu, trông như là một vũng nước hơn là một giòng sông lai láng chúng mình vẫn thường đọc được trong văn chương. Tôi không ra cửa Đại vì được khuyến cáo là nơi ấy bây giờ biển đang lấn bờ. Sông Thu Bồn bị người ta khai thác quá độ tại thượng nguồn, cát không còn được cuốn ra cửa sông nên sóng tàn phá những kiến trúc dọc theo bờ biển, trông nham nhở chứ không còn thơ mộng như xưa.

Bạn thân,

Mỗi lần trở lại là mỗi lần ngậm ngùi, và đôi khi còn có cảm tưởng mình như người xa lạ trên quê hương, thế nhưng lòng hoài hương, tấm tình thương yêu đường xưa lối cũ, nên tôi đã tìm về, ít ra là cũng đã hai lần. Tôi vẫn mong trở về ít nhất thêm một lần nữa, nhưng không biết rồi có còn một nơi gọi là “nước Việt Nam” cho tôi, cho bạn trở về nữa hay không, vì VN có thể trở thành “đất lạ”, để cho chúng mình đời đời tiếc thương.

Chuyến đi từ Hong-Kong sang Singapore, du thuyền đã thả neo tại Vịnh Hạ Long cho tôi về thăm Hà Nội. Sau Đà Nẵng là cửa Soài Rạp dẫn về Sài Gòn, xin hẹn các bạn thư sau, tôi sẽ viết thêm về nỗi ngậm ngùi của những ngày đi lại đường biển xưa. Mong là các bạn lúc nào cũng an vui.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Dec. 8, 2015

T.B.: Khi tôi đang viết những dòng này thì cháu Quỳnh Thy gọi cho tôi biết là đêm qua bố cháu, Phạm Văn Hưng, aka “Cụ Thộn” của khoá Đệ Nhất Bảo Bình, đã ra đi vì trụy tim. Thêm một chiếc bình vỡ, và tôi mất một người bạn thân “mày/tao”, học chung với nhau từ thời trung học trên Đà Lạt. Hưng ơi, trước khi đi vào miền miên viễn linh hồn mày hãy bay về thăm lại Trường Sa nơi chúng mình theo tàu ra đặt bia chủ quyền năm 1963. Về thăm đường xưa lối cũ để nhớ để thương vì nơi đó không phải là vùng “đất lạ” mà là một mảnh giang sơn của ông cha. Có gì về báo mộng cho tao nghe Hưng. L

Đường Xưa Lối Cũ: Sài Gòn

Bạn thân,

Tháng Tư năm 2012 tôi đã trở về thăm Sài Gòn một lần. Khi đó du thuyền chỉ mới tới gần Vũng Tàu, thấy ánh đèn hải đăng chớp sáng, nước mắt tôi đã nhạt nhoà vì nhớ thương. Lần này tôi trầm tĩnh hơn, chỉ bồi hồi khi thấy lại đường biển xưa.

Nov. 15, 2015: Tàu vào cửa Soài Rạp khi trời vừa sáng tỏ, tôi đứng lặng trên boong ngắm nhìn rừng Sát xa xa xanh ngắt một màu và tầu thuyền tấp nập trên dòng sông nước đục ngầu. Có những chiếc xà lan chở đầy cát hướng về cửa biển, tôi nghĩ thầm chắc là họ đang vét nạo dòng sông cho tàu bè dễ đi lại, và mang cát đổ ra biển, thế nhưng sau này về lại Cali, đọc tin tức từ bạn bè mới biết rằng người ta chở cát ra Trường Sa bán cho Trung Cộng để xây cất phi trường trên những hòn đảo chiếm được của Việt Nam. Bán đất, bán đảo, bán người và bây giờ bán cả cát nữa thì còn gì là Việt Nam của chúng mình. Buồn quá, phải thế không bạn thân?

Tàu cập cảng Cái Mép, một đám đông du khách ngoại quốc lên đường đi thăm … địa đạo Củ Chi! Có lẽ họ ngây thơ tin vào những gì hoang đường đọc được trên nét nên chắc chắn là khi trở về họ sẽ thất vọng, và sẽ mất cảm tình với đất nước họ tới thăm.

Tôi lên xe do một người cháu thuê dùm về Sài Gòn nhưng thật tình tôi không biết trở lại thành phố đó để thăm viếng những gì vì biết rõ là đường xưa lối cũ đã phai mờ, và ngay cả căn nhà cũ gần cổng xe lửa số 6 cũng đã bị người ta phá đi, (cám ơn anh saudong cho tin trước khi tôi bay sang Hong-Kong), thế nhưng K. và người bạn lại rất náo nức về thăm lại “Trưng Vương Khung Cửa Mùa Thu”.

Xe mới ngừng K. và người bạn đã ngẩn ngơ đứng nhìn rồi lang thang trong sân trường cũ, nhìn từng gốc cây, từng cánh cửa, từng bức tường, thầm thì nhắc với nhau những kỷ niệm từ thời hoa niên, mặc cho một số học sinh cả nam lẫn nữ đang tụ họp tò mò đưa mắt nhìn hai người đàn bà xa lạ nước mắt lưng tròng. Trường Trưng Vương bây giờ vẫn giữ lại tên cũ nhưng dành cho cả nam lẫn nữ, đâu còn những tà áo dài tung bay những chiều tan trường năm xưa để cho những người con trai si dại đứng chờ trông! Bà cụ bán hàng rong trước cửa trường nói với K. là thỉnh thoảng vẫn có những bà đứng tuổi từ xa về, tới đứng nhìn rồi cúi đầu, dụi mắt quay đi.

Người cháu đưa chúng tôi tới ăn trưa tại quán “Cục Gạch”, một nhà hàng không bình dân nhưng lại cố ý khơi lại khung cảnh những ngày đói khổ bằng cách dùng chén bát mẻ và thức ăn “nhà quê” như thịt heo kho, dưa muối … để cho những người đã có một thời phải chịu những đắng cay trong trại “cải tạo” nhớ lại kỷ niệm xưa. Tôi may mắn không phải trải qua thời kỳ đau buồn đó nhưng một người bạn đi cùng hình như khá xúc động, trầm lặng nhìn hơn là đưa đũa gắp thức ăn.

Sài Gòn bây giờ cao và đẹp hơn nhưng không còn thương xá Eden, không còn những quán kem, những nơi ngày xưa chúng tôi thường hẹn hò, cho chúng tôi tìm lại chút kỷ niệm. Đường Nguyễn Huệ cũng đã trở thành một “quảng trường” và đường Lê Lợi đang bị ngăn chặn để xây cất trạm tàu điện ngầm nên trung tâm thành phố chỉ có một nơi để chúng tôi thăm viếng là Vương Cung Thánh Đường và Bưu Điện, những kiến trúc tiêu biểu còn lại của một thời xa xưa.

Những nơi đó bây giờ quá đông đúc và ồn ào nhưng cũng tại nơi đó tôi đã có cơ hội quan sát và chuyện trò với lớp người trẻ. Môt vài cặp tân hôn đứng chụp hình bên cạnh nhà thờ, họ chỉ vào khoảng đôi mươi, có lẽ còn quá trẻ để kết hôn, không như chúng mình trước năm 1975, vào tuổi đó chưa dám lập gia đình vì thương người yêu bé nhỏ “lấy chồng thời chiến chinh, mấy người đi trở lại”! (HL).

Đám người trẻ tụ tập trong những quán nước bên đường phục sức “văn minh” hơn chúng mình thời xưa. Tôi có dịp nói chuyện với vài người, kể cả một người đang rao bán những chung cư mới xây, nhận thấy họ không còn e dè đối với “Việt Kiều” như những năm trước đây. Có lẽ nhờ Internet và những cơ hội thăm viếng nước ngoài nên tầm hiểu biết của giới trẻ đã mở rộng, và tâm hồn cũng cởi mở hơn. Hy vọng là lớp người trẻ này nhìn thấy mối đe dọa từ phương Bắc, và họ sẽ là những người đứng lên cứu lấy quê hương.

Sài Gòn hôm đó cũng có những cơn mưa, và tôi chợt nhớ tới câu thơ cũ “mưa sa trên màu cờ đỏ” của Trần Dần. Không phải chỉ màu cờ đỏ mà còn cả màu vàng chữ đỏ của những biểu ngữ “tự sướng” (không phải selfie, mà là self-satisfied) của chính quyền giăng ngang phố phường và công viên nhân dịp đại hội đảng sắp tới. Tháng 11 nhưng Sài Gòn không có mùa thu, và tôi giã từ thành phố chiều hôm đó trong nỗi bùi ngùi.

Khi du thuyền rời cảng Cái Mép trên đường qua Thailand tôi đã lại đi trọn đường biển xưa thêm một lần, và không biết sẽ còn có một lần nữa hay không. K. vẫn muốn trở về thăm sông nước miền Nam, thăm Mỹ Tho, Vĩnh Long, Cần Thơ, Châu Đốc, Long Xuyên … những nơi tôi cũng đã từng đặt chân, và để lại những kỷ niệm một đời khó quên, thế cho nên năm 2017 có lẽ chúng tôi sẽ lại trở về.

Bạn thân,

Hôm nay mới viết cho bạn được đoạn cuối về một chuyến đi vì những ngày cuối năm 2015 gia đình Bảo Bình đã có những nỗi buồn. Như bạn biết “Cụ Thộn” đã từ giã cuộc chơi vào ngày 7 tháng 12. “Mệ” Vĩnh Lợi mà tôi mới gặp lại tại Đà Nẵng trong chuyến đi vừa qua cũng đã bỏ bạn bè để về nơi miên viễn đúng vào ngày Chúa giáng sinh. Trong vòng một tháng hai Bình đã vỡ đôi! Biết là Bình nào cũng đã già, đã qua tuổi tri thiên mệnh, và sống gửi thác về, mà sao vẫn mênh mông một nỗi buồn.

“Cuộc đời vui, cuộc đời buồn…”, thôi thì bạn cố giữ gìn sức khoẻ nhé, năm tới chúng mình vẫn còn vài chuyến lãng du, và trong tương lai mặc dù “đường về quê xa lắc lê thê” thế nhưng hãy cứ hẹn nhau một ngày về.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Dec. 31, 2015

Ngày Tháng Vui Buồn

Bạn thân,

Tháng January này có nhiều chuyện vui buồn, và buồn nhất là chuyện Hoàng Sa. Bốn mươi hai năm rồi mà mỗi lần tới ngày giỗ vẫn thấy bồi hồi, nước mắt rưng rưng. Tuy nhiên năm nay cũng có chút vui vì những người trẻ sinh sau năm 1975 hiện đang sinh sống tại VN nhưng nhờ Internet đã biết đến sự hy sinh của 74 người thủy thủ, bỏ mình vì cố giữ lấy một mảnh đất của ông cha. Mặc dù bị cấm đoán một số đồng bào đã làm lễ tưởng niệm, tri ân những người vị quốc vong thân trong nỗi bùi ngùi. Bốn mươi hai năm hay dù trăm năm, khi mà “Ngực đảo còn đau ngàn bàn chân lạ”, chúng ta vẫn sẽ phải dành lại những mảnh giang san đã mất về tay Trung Cộng hung tàn. Hoàng Sa và Trường Sa là của Việt Nam!

Cũng chỉ còn vài tuần nữa là Tết. Với những người Việt lưu vong từ năm 1975 thì Tết này là Tết thứ 40 xa quê hương. Những ngày mới tới đất Mỹ năm nào tôi cũng tới hội chợ Tết để mong tìm gặp lại bạn bè tan tác sau ngày lịch sử đau thương. Bây giờ bạn bè đã yên phận, và tôi không còn náo nức như những ngày thanh xuân nên Tết đến tôi chỉ lên chùa thắp một nén nhang cầu nguyện cho người thân và bạn bè đã khuất, hoặc đôi khi chỉ âm thầm cúi lạy trước bàn thờ gia tiên.

Năm nay tôi sẽ lại về Bắc Cali thăm nhà. Tết này mẹ tôi 98 tuổi, thế nhưng mẹ tôi vẫn còn minh mẫn, và vẫn quanh quẩn ra vào bên các em tôi cho nên dù ở xa tôi cũng không quá lo lắng ngại ngùng. Tôi về để được mẹ tôi thủ thỉ kể chuyện xưa, những câu chuyện nhỏ nhặt từ khi tôi còn thơ dại mà mẹ tôi không bao giờ quên, và để được mẹ chăm sóc ăn uống như những lần tôi về phép thăm nhà trên cao nguyên khi tôi còn trong quân ngũ, lang thang khắp bốn phương trời.

Tôi nghĩ tôi là người may mắn vì ở vào tuổi này mà vẫn còn mẹ, và mẹ tôi vẫn còn nhận ra anh em chúng tôi, không quên cả những đứa đã qua đời. Một cô bạn văn vừa viết cho tôi về bà mẹ chồng của cô ta, người đã từng thương yêu cô ta hơn cả bà mẹ ruột, thế nhưng bây giờ đôi lúc không còn nhận ra bất cứ đứa con nào gần kề. Bà cụ đang ở Mỹ mà cứ tưởng như mình còn đang ở VN, hàng ngày vẫn ra cửa đợi chồng đi hành quân về, dù ông cụ đã mất từ lâu: cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi.

Tôi viết thư an ủi cô bạn: “Người ngoài nhìn vào thấy xót xa nhưng đôi lúc chú nghĩ là quên hết chuyện xung quanh để sống với những hình bóng của riêng mình cũng có thể là một điều an ủi. Bạn bè chú đa số cũng đã có vấn đề, khi nhớ khi quên, và ngay cả chú đôi khi không biết là mình vừa có ý định làm gì nên cứ đứng ngẩn ngơ.”

Lần này trở lại Bắc Cali thăm nhà và thăm bạn bè thế nhưng bạn ta trên đó cũng chẳng còn bao nhiêu. Quỳnh đã bỏ Santa Clara lên Sacramento sống với con trai, N. Nghiã nằm bất động trên giường, bạn bè tới thăm cũng chỉ ú ớ nói không ra lời, mặc cho giòng nước mắt tuôn rơi. Lập có hai bàn chân mỏi, ít khi còn lái xe ra khỏi nhà. Riêng cụ Bân “Thợ Mộc” thì dù chỉ còn một bàn tay, (bàn tay kia gửi tại quê nhà trong thời chiến), nhưng lúc nào cũng “hồ hởi” tươi vui. Độc thân nên Cụ vẫn gửi emails với hình “hoa bướm phô bày trăm phần trăm” cho anh em xem. “Gân” thật, và như thế mới đúng là “cổ lai hy”, phải thế không bạn miền xa?

Email giữa anh em chúng mình không phải chỉ là những chuyện vui buồn lăng nhăng mà còn là những vấn đề nhức nhối của quê hương liên quan tới đại hội đảng CS Việt Nam và chuyện bầu cử tổng thống Mỹ trong năm nay. Bất cứ ai trong những khuôn mặt cũ trở thành Tổng Bí Thư thì VN vẫn không thể nào “thoát Trung” trong lúc này. Chuyện bầu cử tại nước Mỹ cũng trăm mối tơ vò. Không biết bạn nghĩ sao chứ tôi không có được niềm tin đối với hai ứng cử viên đang dẫn đầu của cả hai đảng Dân Chủ lẫn Cộng Hoà. Chắc là kỳ này tôi sẽ bỏ phiếu trắng, cùng với tiếng thở dài, mặc cho “cuộc đời vui … cuộc đời buồn”.

Bạn thân,

Tháng January có những chuyện vui buồn tôi đã kể bạn nghe. À không, còn chuyện này nữa. Từ đầu năm 2016 tới giờ thị trường chứng khoán lắc lư con tàu đi như anh Tây say. Những anh em chúng mình đi làm một đời, có chút tiền còm trong quỹ hưu bổng 401K, ít ra cũng đã mất hơn mười phần trăm! Oh well, khi theo “chuyến hải hành cuối cùng” tới xứ này chúng mình chỉ có hai bàn tay trắng và bộ áo quần “sương gió nên màu đã bạc phai”, bây giờ đã có “mái hiên nào che nắng che mưa” và hàng tháng còn được chính phủ trả cho ít tiền SSA đủ sống, như thế là hơn biết bao nhiêu anh em đồng đội kẹt tại quê nhà. Nếu có tiền để dành chúng mình tha hồ ngao du góc biển chân trời, còn không thì lâu lâu gặp nhau gật gù nói chuyện xưa, nghe thằng bạn than: “Về VN người ta gọi tao bằng cụ, ở đây chúng mày vẫn gọi tao bằng “thằng”, lâu lâu lại còn thêm hai chữ ĐM.” Thế là đủ có một ngày vui.

Chỉ mong bạn lúc nào cũng an khang với những ngày vàng còn lại của cuộc đời.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Jan. 21, 2016

Tháng Giêng Có Những Niềm Riêng

Bạn thân,

Bây giờ theo âm lịch là tháng Giêng. Thuở thanh bình xa xưa “Tháng Giêng là tháng ăn chơi” thế nhưng với các bạn miền xa, nhất là những người gọi Ngụy Xưa bằng “bác”, bằng “chú” hay bằng “anh” thì tháng này phe ta vẫn còn “cày” mệt nghỉ, riêng với các bạn Bảo Bình đã quá tuổi “cổ lai hy” thì “ăn” cũng chẳng được bao nhiêu, còn “chơi” thì chắc là không rồi. Không tin cứ hỏi “bu nó” mà xem.

Tháng nào cũng có chuyện vui buồn. Cuối năm tôi lái xe về San Jose ăn Tết với gia đinh, sáng mồng một lên chùa Giác Minh thắp nhang cho thân phụ, và cho “Bích Cà Chua”, nguyên sinh viên Đại Đội Trưởng của của khoá Đệ Nhất Bảo Bình ngày còn trong quân trường. Giữa hàng trăm tấm hình sau bàn thờ khói hương nghi ngút tôi thấy bố tôi vần mỉm cười như những năm nào, còn Bích trong quân phục trắng tinh hình như đang buồn bã vẫy tay chào. Tấm hình được anh em BB mang lên chùa để tưởng nhớ nhưng thân xác Bích chẳng biết đã chôn vùi chỗ nào trong biển Thái Bình trên đường đi tìm tự do.

Tôi về thăm mẹ và cũng là để gặp bạn xưa. Chỉ còn vài đứa loanh quanh trong vùng Thung Lũng Hoa Vàng. Chị Mai qua đời vì một tai nạn xe cộ thảm khốc nên Quỳnh đã di chuyển lên vùng Sacramento sống với dứa con trai đầu lòng, ngay sau khi căn nhà nhỏ bốc cháy trong lúc Quỳnh nấu ăn nhưng lơ đãng vì thẫn thờ thương nhớ người yêu xưa.

Tôi tới thủ đô của Cali tìm Quỳnh. Chúng tôi bùi ngùi nắm tay nhau. Người của biển, nguyên hạm trưởng của Tuần Dương Hạm Trần Bình Trọng HQ-5 tham dự trận Hoàng Sa, bây giờ tóc đã pha mầu, dáng đi không còn nhanh nhẹn nhưng bàn tay vẫn ấm áp. Bên tách cà phê chúng tôi ngậm ngùi tưởng nhớ tới bạn bè kẻ mất người còn, nhắc lại những ngày xuôi ngược bến bờ Việt Nam trong nỗi nhớ thương. Quỳnh tâm sự về người vợ mới qua đời: “Ngày nào tao cũng lên chùa, nơi để tro cốt của Mai, để thì thầm những lời thương nhớ. Bây giờ tro tàn đã được trải ngoài biển, dưới chân cầu Golden Gate, thế nhưng tao vẫn cứ tưởng như là Mai vẫn còn quanh quẩn đâu đó bên mình.” Hơn 12 giờ đêm chúng tôi mới chia tay nhưng vẫn còn như luống tiếc nên hẹn gặp lại nhau một ngày nào đó tại Nam Cali.

Hẹn hò là thế nhưng rồi ai biết ngày sau sẽ ra sao. Que sera, sera! What will be, will be! Trong vòng hơn hai tháng ba Bảo Bình đã cùng nhau bỏ cuộc chơi. T.V. Hoa từ giã trần gian vào ngày mồng hai Tết. Tôi vội vã lái xe từ San Jose về San Diego tham dự tang lễ, phủ cho bạn lá cờ mà một đời bạn đã yêu thương. Trần gian là cõi tạm, bạn về với Chúa để sống đời đời. Hoa này là “Hoa Em”, và với chúng tôi bạn luôn là “Hoa Em” của những ngày chúng mình sống với nhau dưới mái quân trường Nha Trang dù bạn đã thay tên khi tới đất nước này. Cụ Thộn P.V. Hưng, Mệ Vĩnh Lợi và T.V. Hoa Em rủ nhau về trời, “ngân hà cũng trong vòng tay với, và bây giờ các bạn bắt đầu những ngày vui”, thế nhưng những đứa còn lại vẫy tay chào bạn lại mênh mang một nỗi niềm.

Còn một chuyện này nữa, chẳng biết là vui hay buồn. Do lệnh của toà án, hệ thống báo “Sài Gòn Nhỏ” bị “Người Việt” tiếp quản vì thua kiện, J. bạn ta đành “bẻ kiếm bên trời”, cô đơn vì người đàn bà lẫy lừng, một thời cũng là người yêu của J., đã vỗ cánh bay xa, để lại cho J. một nỗi buồn. Nhân dịp này bạn bè khuyên J. trở về mái nhà xưa vì vẫn còn “cánh tay nào hong gió đầy mùa... đợi chờ”. Một đứa mở rộng vòng tay: “Không về nhà thì tới sống với tao!”, thế nhưng J. hình như vẫn chưa biết chọn con đường nào. “Cuộc đời vui, cuộc đời buồn, nào ai hay biết cho đâu là bến mơ”, phải thế không bạn thân?

Bạn thân,

Thoáng một cái mà tôi xa Thung Lũng Hoa Vàng đã hơn 8 năm. Mỗi lần trở về lại thấy thành phố cũ thay đổi ít nhiều, nhất là bạn bè và người thân. Có lẽ tôi cần về thăm nhà thường hơn để bớt ngỡ ngàng. Khi hồi hưu tôi cứ tưởng là mình sẽ dư thì giờ để có thể làm bất cứ việc gì, hay đi bất cứ nơi đâu như mình muốn, thế nhưng cuộc đời quay cuồng, đôi lúc tôi vẫn bị bánh xe của đời thường cuốn theo giòng, không thể tự do như cánh chim trời. Hơn thế nữa K. vẫn còn đi làm (dù chỉ là telecommute), và đứa con gái ở gần lâu lâu lại nhờ trông coi đứa cháu ngoại nên làm gì cũng phải sắp xếp thời gian.

Cuốn truyện dài thai nghén đã gần mười năm cũng chưa viết được chương nào, chỉ có cái dàn bài mà vẫn chưa vừa ý, chắc là để cho cuốn theo chiều gió mà thôi! Lâu lâu tôi vẫn nhận được những dòng chữ đồng cảm của các bạn đọc từ những nơi xa xôi. Những dòng chữ chân tình của những người chưa quen mang lại niềm vui nhưng đồng thời cũng khiến tôi có chút băn khoăn vì dạo này tôi không còn viết được nhiều, chỉ lâu lâu mới có một bài tùy bút tâm tình với bạn miền xa về những chuyện nhỏ nhặt của đời thường. Tôi bây giờ chỉ còn là Ngụy Xưa, hết còn là TQT của những chuyện tình lãng mạn mà có một thời tôi say mê viết về những nét đẹp của cuộc đời.

Chuyến viễn du sắp tới của tôi vào tháng Năm nên tháng Tư này tôi sẽ lại về thăm nhà nhân ngày giỗ bố, và tôi sẽ lại đi tìm bạn. Bạn chờ tôi nghe.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Feb. 15, 2016

(Mồng 8 tháng Giêng năm Bính Thân)

Cánh Vạc Lưng Trời

“Cánh Vạc Lưng Trời” là tập truyện của nhà văn Phan Lạc Tiếp nhưng tôi không có ý định viết về tác phẩm này vì sợ mọi người nghĩ là bạn bè nên “mặc áo thụng vái” lẫn nhau. Nếu bạn chưa đọc bạn nên tìm đọc qua cho biết, và không chỉ “Cánh Vạc Lưng Trời” mà còn “Bờ Sông Lá Mục”, “ Nỗi Nhớ”, “ Quê Nhà 40 Năm Trở Lại” và mới đây nhất, “Một Thời Oan Trái” để nhận định về tác giả. Viết những dòng này tôi muốn chia sẻ với các bạn một chút tâm tình về một người bạn mà số phận đã đưa đẩy chúng tôi tới gần nhau rất nhiều lần.

Tiếp hơn tôi vài tuổi, đã từng là “thủy thủ”, nhưng đã giải ngũ và đang theo học đại học Văn Khoa Sài Gòn thì bị gọi tái ngũ nên đã nộp đơn theo học trường Sỹ Quan Hải Quân, còn tôi mới vừa 18 tuổi, “mơ đời hải hồ” nên chúng tôi đã gặp nhau trên bờ cát trắng của thành phố biển Nha Trang.

Tiếp và tôi nằm cạnh nhau tại một góc phòng của toà nhà rộng thênh thang do Pháp xây cất, và quanh chúng tôi còn có Cụ Thộn Hưng, Vịt Xiêm Kiệt và Cai Dù Ơn… Tôi và Hưng mặt còn búng ra sữa, trong lúc Tiếp, Kiệt và Ơn đều là cựu quân nhân/sinh viên bị tái ngũ vì lệnh tổng động viên lúc bấy giờ. Cụ Thộn tài hoa ra mặt, như có lần tôi đã viết về bạn ta, nhưng Tiếp cũng là cao thủ trong làng “ văn nghệ văn gừng” của khoá Đệ Nhất Bảo Bình với những lần diễn ngâm “Đôi Bờ” của Quang Dũng hay “Màu Tím Hoa Sim” của Hữu Loan, trong lúc Kiệt thả ra khỏi trường là nhậu cho mềm môi, còn Cai Dù “chinh chiến” đã nhiều, nếm đủ ba bốn mảnh tình, nên những đêm khó ngủ tôi được Cai Dù kể chuyện bù khú cho nghe vì lúc đó “quan ta” còn khờ ơi là khờ, chưa biết mùi vị da thịt đàn bà ra sao!

Sau khi tốt nghiệp trường sỹ quan Hải Quân, Tiếp và tôi cùng được đổi xuống Hộ Tống Hạm Kỳ Hoà do hạm trưởng Sơn chỉ huy, và hạm phó Quý Lùn phụ tá! Hạm trưởng Sơn … sợ vợ nhưng chịu chơi hết mình, hạm phó Qúy mê gái nên tháng nào cũng thiếu tiền, phải vay Tiếp lúc đó được chỉ định làm sỹ quan giữ quỹ mua bán thực phẩm cho nhân viên. Tiếp và tôi đã có những ngày vui, nhất là những lần tàu ghé bến Đà Nẵng hay Qui Nhơn, nơi cơ khí trưởng Đạt dù sinh trưởng trong Nam nhưng hớn hở được “dià” Qui Nhơn vì có “em gái hậu phương” đang theo học trường sư phạm tại thành phố này.

Ngày vui qua mau, tôi tiếp tục đời đi biển còn Tiếp được thuyên chuyển về Mỹ Tho để tham dự những trận đánh đẫm máu trên những dòng sông, và Tiếp bắt đầu văn nghiệp của mình bằng những bài bút ký đầy máu và nước mắt nói lên sự hy sinh oai hùng của người lính giang lực, một thành phần của quân chủng Hải Quân ít được mọi người biết đến. Những bài bút ký sau đó trở thành tuyển tập “Bờ Sông Lá Mục”, tác phẩm đầu tay của Tiếp, và cũng là kỷ niệm một đời không quên.

Nhờ chút duyên nợ với văn chương Tiếp được thuyên chuyển về phòng Tâm Lý Chiến của Bộ Tư Lệnh Hải Quân, và chúng tôi gặp lại nhau tại toà nhà bên bờ sông Sài Gòn vì lúc đó sau sáu năm hải vụ tôi đã được gọi về khối nhân viên làm việc trong chương trình “Việt Nam Hoá” của đồng minh đang tham chiến tại miền Nam. Đó là lần thứ ba Tiếp và tôi làm việc chung tại một nơi, và cũng là lúc tôi tập tễnh cầm bút viết về những băn khoăn của cuộc đời dưới bút danh “Quan Ta” để đăng trong đặc san Lướt Sóng của Hải Quân do Tiếp làm chủ bút.

Tiếp thăng tiến, mang cấp bậc HQ Thiếu Tá, và cuối cùng trở thành Trưởng Phòng Tâm Lý Chiến của BTL/HQ. Đó là một vinh dự! Chức vụ này thường do các sỹ quan cấp Đại Tá đảm nhiệm vì nhân viên quá đông, gần 300 người, ngoài ra còn phải gánh vác những công việc ngoài cấp số như Chương Trình Chăn Nuôi, theo dõi việc xây cất 4,000 căn gia binh v.v... Tôi “giang hồ mê chơi quên quê hương” nên chúng tôi tạm chia tay vài năm nhưng rồi lại gặp nhau ở chốn cũ, khi tôi được bổ nhiệm làm trưởng phòng Điều Hành Huấn Luyện, nhờ những tháng năm làm sỹ quan liên lạc tại trường OCS, New Port, RI, mặc dù tại nơi đó tôi chỉ là SPEW officer (Sit Play Eat Water = Ngồi Chơi Sơi Nước)!

Biến cố tháng Tư năm 1975 làm bạn bè tan tác. Mấy năm sau tôi mới được biết là Tiếp có mặt trên con tàu què quặt HQ-502 trong chuyến hải hành cuối cùng, và Tiếp là người đã đứng ra thành lập thủy thủ đoàn từ các quân nhân quá giang, phụ giúp hạm trưởng điều hành mọi việc, mang theo hơn năm ngàn người di tản bình yên tới Philippines.

Tiếp lưu lạc tới Utah rồi trở lại San Diego, làm đủ mọi nghề để chăm lo cho gia đình, và nghề cuối cùng là thợ ống nước trong một xưởng sửa tàu của Hoa Kỳ, nhưng rồi phải giải nghệ vì bàn tay bị thương! Đó là khúc quanh cho Tiếp cơ hội sống một cuộc đời đầy ý nghĩa, có thì giờ tham gia vào những sinh hoạt cộng đồng của người Việt, nhất là cùng với tiến sĩ Nguyễn Hữu Xương thành lập Ủy Ban Báo Nguy Giúp Người Vượt Biển, tham dự chiến dịch “Vớt Người Biển Đông” trên con tàu Ánh Sáng, và sau đó cộng tác với Cap Anamur của Đức, trong 5 năm trời vớt được hơn ba ngàn thuyền nhân.

Đó cũng là thời gian để Tiếp trải tấm lòng đôn hậu của mình trong những tác phẩm, đóng góp rất nhiều cho nền văn chương hải ngoại của người Việt lưu vong, và Tiếp cũng chính là người đóng góp tích cực cho tập Hải Sử với hơn hai mươi bài viết thuộc đủ thể loại. Tác phẩm mới nhất của Tiếp, “Vớt Người Biển Đông”, cũng đã được viết xong chỉ còn chờ bổ túc một số hình ảnh trước khi đem in.

Từ San Jose tôi đã xuống thăm Tiếp vài lần, thế nhưng không ngờ sau khi hồi hưu tôi lại tới cư ngụ tại một nơi hoang dã chỉ cách Tiếp chừng mươi phút lái xe. Chúng tôi lại gần nhau thêm một lần, và có lẽ là cho đến cuối cuộc đời. Những ngày chủ nhật đầu tháng các bạn Bảo Bình sống ở vùng Little Saigon đều tổ chức ăn trưa với nhau để hàn huyên, Tiếp và tôi thường đi chung một xe từ Carlsbad lên gặp bạn, gặp nhau chỉ để thấy nhau là đủ vui. Năm đứa tại góc phòng của trường sỹ quan Hải Quân Nha Trang bây giờ chỉ còn hai. Cụ Thộn Hưng và Vịt Xiêm Kiệt đã ra người thiên cổ, Cai Dù Ơn long đong cuối trời, bây giờ câm lặng ngồi câu cá bên Úc, hầu như không còn liên lạc với ai, gặp được nhau đâu có dễ dàng. Tuần nào Tiếp cũng gọi tôi. Cũng chẳng có gì để nói, chỉ là những chuyện nhỏ nhặt đời thường, nhưng nghe giọng nói là thấy lòng êm ả, vì biết là bạn ta còn đây. Thế thôi! Nhất là mới đây trong đám tang Hoa Em, thấy Tiếp phải chống gậy vì mới vừa khỏi bệnh, tôi không tránh khỏi bùi ngùi.

Bạn thân,

Những đóng góp của Tiếp cho cộng đồng, cho “hành trình đi tìm tự do” của người Việt đã được nhiều người biết đến. Trước đây Tiếp đã nhận được bằng tưởng lục của các giới chức địa phương, của chính quyền tiểu bang, và mới đây nhất, của quốc hội Hoa Kỳ. Đó là một chút hãnh diện cho riêng Tiếp sau “Một Thời Oan Trái”, tuy nhiên sống bằng tấm lòng thiết tha yêu thương người và yêu thương cuộc đời thì chúng ta lúc nào cũng như “Cánh Vạc Lưng Trời”, phải thế không bạn thân.

Tình thân,

Ngụy Xưa

March 5, 2016

Houston Vắng Bóng Mặt Trời

Bạn thân,

Tôi thường viết cho bạn về nỗi ngậm ngùi mỗi khi có “bạn ta” bỏ cuộc chơi. Kể ra thì anh em chúng mình cũng đã được coi là thọ, đứa nào cũng đã quá tuổi cổ lai hy nên có theo gió về trời thì cũng coi như là đã thoát nợ trần gian, những đứa còn lại có ngậm ngùi, có mênh mang một nỗi buồn, nhưng không hẳn là một niềm đau.

Tháng Tư có những chuyện buồn, Houston mưa lụt, và đau nhất là năm nay lá xanh lại rụng trước lá vàng: Bác sĩ Y Khoa Trần Lương Giang, con trai của Bảo Bình Trần Đỗ Cẩm, đột ngột qua đời hôm đầu tháng, khiến chúng mình xót xa cùng với niềm đau của vợ chồng bạn ta. Chúng mình mới gặp “thằng bé” năm nào khi họp mặt tại Houston, Texas, hân hoan chúc mừng sự thành đạt của cháu Giang thế mà bây giờ cháu đã vĩnh viễn xa lià vợ con và bố mẹ, những người đã chắt chiu một đời nuôi nấng cháu nên người.

Khi nghe Cẩm điện thoại báo tin, tôi thật ngỡ ngàng, muốn nói vài câu an ủi mà nghẹn lời. Tôi mở cuốn “Niên Giám Bảo Bình” kỷ niệm 40 năm ngày chúng mình nhập ngũ, xem lại tấm hình của gia đinh Cẩm khi tới trại tỵ nạn Fort Chaffee năm 1975, thấy cháu Giang lúc đó mới năm tuổi, còn ngồi trong lòng mẹ, mà nước mắt lưng tròng vì xót thương.

Tôi đã chia sẻ tin tức với các bạn nhưng đồng thời cũng tôn trọng ý muốn của tang gia nên đã đề nghị là lúc này anh em chúng mình không nên điện thoại hay email chia buồn vì mỗi lần như vậy niềm đau của vợ chồng Cẩm lại vỡ oà, như đứt từng khúc ruột. Mặc dù chúng mình không nói nhưng Cẩm cũng biết là các Bình giống như anh em một nhà, niềm đau của một đứa là niềm đau chung, và các bạn ở Houston đã thay mặt toàn khoá tới tham dự đám tang, đưa cháu Giang về nơi an nghỉ cuối cùng.

Thời gian là liều thuốc nhiệm mầu nên nỗi buồn và niềm đau của vợ chồng Cẩm bây giờ có lẽ phần nào đã nguôi ngoai. Hơn thế nữa, trách nhiệm tưởng chừng như đã hết, vì các con đã thành người, nhưng hai đứa cháu nội còn quá nhỏ lúc này rất cần một bàn tay dẫn dắt nâng niu, nên Cẩm cần phải đứng vững những tháng năm còn lại của cuộc đời để dành hết tình thương cho hai đứa trẻ sớm mồ côi cha.

Cẩm thân,

Trước khi cùng nhau gia nhập HQ/VNCH, chúng mình đã từng học với nhau những ngày trẻ dại dưới mái trường trung học tại thành phố cao nguyên Đà Lạt, cùng với cụ Thộn, với Hùng Già, với Huỳnh Hoa thi sỉ trữ tình, với Tắc Xình, … và với bao nhiên bạn bè thời niên thiếu, kẻ mất người còn, nên xin hãy coi đây là những lời tâm sự chân thành của một người bạn thân, rất thân.

Cuộc đời này quả là có những bất ngờ. Khi ngồi trên ghế nhà trường chúng mình mơ làm người Pascal nhưng lại trở thành người đi biển, và không bao giờ nghĩ là có một ngày lại lưu lạc xứ người, sống cuộc đời lưu vong. Thôi thì hãy cứ coi những gì xảy ra đều là số mệnh do thượng đế an bài. Không, chúng mình không làm điều gì ác để bị trời trừng phạt như bạn có lúc nghĩ ngợi! Cháu Giang coi như đã an phận, bạn vẫn còn nhiều người thân, và nhất là vẫn còn cuộc sống riêng của chính mình, để chăm lo. Cố gắng lên nhé bạn thân!

Đa số anh em Bảo Bình chúng mình dù sao vẫn còn là may mắn, có một gia đình êm ấm, một nửa kia cho chúng mình chia sẻ một bờ vai những lúc vui buồn. Hơn thế nữa bạn bè BB dù gần gũi hay xa cách nhưng trong thâm tâm lúc nào cũng nhớ tới nhau, và vẫn mong gặp nhau để khơi lại những kỷ niệm gắn bó một đời.

Một số anh em mình vẫn còn nhớ biển nên thỉnh thoảng vẫn cùng nhau viễn du tới những vùng đất lạ hoặc về thăm lại đường biển xưa. Mong là vợ chồng bạn một ngày nào đó sẽ đi cùng để cho tâm hồn thanh thản cùng sóng nước đại dương. Chắc cũng có lúc bạn nhớ tới sông nước miền Nam, nơi bạn đã sống những tháng năm nhọc nhằn của cuộc đời thủy thủ nhưng cũng là nơi đã gặp được người bạn đời thân yêu. Đã lâu lắm tôi không có dịp trở lại Long Xuyên, hy vọng là một ngày nào đó cả bạn và tôi lại có dịp về thăm chốn cũ vì biết đâu đất nước chẳng có những đổi thay bất ngờ.

Chốn cũ khó về thế nhưng góc biển chân trời vẫn trong vòng tay với. Khi mới ra trường anh em BB chúng mình thực tập tại Đệ Thất Hạm Đội của Hoa Kỳ, nên đã từng có dịp ghé vào hải cảng của vài nước ngoài biển Đông. Tháng May năm nay tôi sẽ tới thăm những bến bờ của Japan, Taiwan và Philippines, những nơi để lại ít nhiều dấu vết của thời trai trẻ, và tháng September sắp tới Quýnh, Bảy, tôi và một số bạn bè sẽ theo tàu hải hành vòng quanh nước Nhật cũng như ghé vào đất liền để biết thế nào là mùa thu Đông Kinh. Mong là có bạn đi cùng để cho bớt niềm khắc khoải thương nhớ cháu Giang.

Lúc nào tôi cũng nhớ bạn, nhớ lần leo lên đỉnh Lâm Viên ngủ qua đêm lỡ làm cháy rừng, nhớ những ngày chúng mình hải hành trên Hộ Tống Hạm Kỳ Hoà, và nhất là thời gian thay tên đổi họ, cùng nhau phục vụ tại lực lượng đặc biệt Hải Tuần. Ngay cả bạn bè cùng khoá cũng không mấy người biết Hoàng Dung và Lê Văn Bột là ai. Chắc chắn là bạn cũng không bao giờ quên, phải thế không?

Vui buồn có nhau, bây giờ biết nói gì hơn là mong bạn giữ gìn sức khoẻ, và thân chúc bạn những ngày an khang. Take care of yourself, my dear friend.

Tình thân,

Ngụy Xưa

April 24, 2016

Cũng Đành

Bạn thân,

Lúc này quả tình là tôi chia sẻ với bạn nhiều chuyện buồn hơn vui. Vui làm sao được mà chỉ trong vài tháng bốn bạn ta và một ông thầy cũ theo nhau lìa đời. Hết bạn ta, tới con bạn ta, và mới đây nhất là anh của bạn ta!

Nhà báo/nhà văn Phan Lạc Phúc (anh ruột của Bảo Bình Phan Lạc Tiếp), một người tôi kính phục, và đã có cơ hội bàn luận chuyện văn chương với anh hơn một lần, vừa mới từ trần vì trụy tim. Tôi viết cho Tiếp: “ Khi chúng mình họp khoá tại nhà Diệp bên Úc, anh Phúc đã tới tham dự và chuyện trò với anh em thật ân cần. Tôi cũng đã đọc nhiều tác phẩm của anh dưới bút danh “Ký giả Lô Răng”, từ khi còn ở Viết Nam, và qua văn phong tôi thấy anh Phúc thật là ngưòi nhân hậu. Anh mất đi để cho bao nhiêu người tiếc thương. Riêng tôi còn nợ anh ấy một lời cám ơn vì khi viết “Gửi Bạn Miền Xa” tôi thực sự đã chịu ảnh hưởng từ “Bạn Bè Xa Gần” của anh Phúc. Nếu ông có qua Úc tham dự tang lễ, xin thắp dùm tôi một nén hương”.

Tiếp viết trả lời: “Chúng mình là bạn ba bốn bề; cùng khoá, cùng hàng xóm, cùng đùa vui trên chữ nghĩa...nên lời nào chưa nói đã hiểu lòng nhau. Bây giờ tôi có nhiều cái nhất: già nhất họ, cô đơn nhất nước, vì còn một ông anh để trò chuyện, hỏi han... thì vụt cái đi mất. Tôi lúc này không biết mìmh tỉnh hay mê. Năm ngoái ông anh cả mất, bây giờ là ông Phúc. Lúc nào tới mình? Buồn hay vui lúc này đây?” Các bạn xem thế có đau lòng không?

Đó là “chuyện chúng mình”. Chuyện nước non thì cũng chẳng có gì vui. Tôi chắc bạn và tôi đều ngậm ngùi vì ngày 30 tháng Tư 41 năm xưa, và năm nay đau lòng vì chuyện cá chết trắng bờ biển miền Trung, từ Hà Tĩnh cho đến Thừa Thiên/Huế, chắc là do khu kỹ nghệ Formosa của Tàu tại Vũng Áng xả nước thải độc hại qua đường ống ngầm ra biển.

Chúng mình yêu biển, yêu những bờ cát trắng nên đã chọn đời thủy thủ, bây giờ thấy biển chết, bãi cát tiêu điều, hỏi sao lòng không đau? Tháng Ba năm tới tôi muốn về đi lại đường biển xưa thêm một lần nhưng không biết là biển vẫn đợi chờ hay là “Cũng đành. Thôi, vĩnh biệt”!

Chất độc không chỉ giết chết sinh vật dưới biển mà còn tác hại môi trường kéo dài rất lâu, ảnh hưởng trầm trọng tới đời sống của dân Việt, nhất là dân nghèo, lệ thuộc vào biển để làm sinh kế. Những người yêu nước đau lòng vì thấy môi trường bị tàn phá, biển đảo bị chiếm, và đất được sang nhượng cho “người lạ” lập tô giới. Nhìn tấm hình chụp cổng vào khu kỹ nghệ Vũng Áng với dòng chữ: “Trung Hoa Nhân Dân Cộng Hòa Quốc - Tô Giới Vũng Áng – Nghiêm Cấm Người Việt Lai Vãng”, tôi thấy buồn đau, không thua gì khi nghe tin Sài Gòn thất thủ năm xưa.

(Tấm hình tìm thấy trên Internet có lẽ được photoshop, nhưng sự thực thì trong lòng người dân VN, khu kỹ nghệ Formosa đó không còn là của mình, mà đích thực là tô giới của Tàu).

Đất nước Việt Nam rồi sẽ đi về đâu? Những người dân lưu lạc như chúng mình không biết là trong tương lai còn có chỗ để đi về thăm viếng hay là chỉ biết:

Trèo lên đỉnh ngọn núi cao.

Nhìn về quê cũ biết bao là buồn

Bình ơi gió cuốn mây tuôn

Biển xanh sóng dậy gọi hồn Âu Cơ.

Chuyện bên đó đã buồn nhưng chuyện bên này cũng chẳng có gì vui. Tôi ghi danh đầu phiếu theo đảng Cộng Hoà thế nhưng lại vô cùng thất vọng vì trong kỳ bầu cử sơ bộ (caucus/primary) để chọn người ra tranh cử tổng thống vào cuối năm nay đa số đảng viên lại ủng hộ anh Trump, người được ký giả Rob Garver mô tả bằng một đoạn văn: “The billionaire former reality television star’s record of less-than-conservative positions, his openness to war crimes and racial profiling, and his evident lack of knowledge about how the government and economy actually work combined to make him utterly unacceptable to much of the GOP intelligentsia.” (Rob Garver)

(Đoạn văn khó dịch cho thoát nghĩa nhưng đại khái tác giả chê nhà tỷ phú, nguyên tài tử của một show truyền hình về đời sống thực, không mấy bảo thủ, chấp nhận tội ác chiến tranh, kỳ thị sắc tộc, và rõ ràng thiếu hiểu biết về tổ chức chính quyền cũng như về nền kinh tế, nên hoàn toàn không được nhóm đảng viên chóp bu của đảng Cộng Hoà chấp nhận).

Cũng chính ký giả này đã viết thêm: “It’s hard to imagine how fate could have been crueler to the Republican Party this election cycle.” Vâng, thật khó có thể tưởng tượng là số phận của đảng Cộng Hoà lại nghiệt ngã đến như vậy trong kỳ bầu cử này. Người lãnh đạo không cần phải biết và hiểu hết mọi chuyện trên thế giới vì đã có bộ tham mưu lo toan, thế nhưng người lãnh đạo không thể là một người ăn nói thiếu suy nghĩ, xử dụng ngôn ngữ dung tục, “cả vú lấp miệng em”, để đả kích những người cùng ra tranh cử với mình. Người ta sợ rằng không những là Trump không thể thắng được ứng cử viên của đảng dân chủ, (có lẽ là Hillary Clinton), để dành chức vị tổng thống, mà còn gây ảnh hưởng tai hại, khiến đảng Cộng hoà mất ưu thế tại Thượng Viện; và nếu chẳng may Trump đắc cử chức vụ tổng thống Hiệp Chủng Quốc thì có lẽ nước Mỹ không còn gì để hãnh diện với các quốc gia đồng minh.

Bạn thân,

Toàn những chuyện ngoài tầm tay của chúng mình, phải thế không bạn thân? Thôi thì “take it easy” cho lòng thanh thản. Riêng tôi, có lẽ là tôi sẽ bỏ đảng Cộng Hoà, làm người tự do, và không biết chừng nếu phải chọn lựa, vào tháng November này tôi sẽ bầu cho một người nào đó không phải là anh Trump!

Thân chúc bạn những ngày an vui.

Tình thân,

Ngụy Xưa

May 5, 2016

Đi Về Hướng Mặt Trời Đông Bắc

Đã lâu tôi mới lại viết thư thăm bạn. Tôi cũng chẳng có gì bận rộn, chỉ là lênh đênh sóng nước, ngao du những vùng biển lạ để quên đi những phiền toái của đời thường, và nhất là không còn muốn nghe các ứng cử viên tranh cãi trong mùa bầu cử! Những người tôi muốn bỏ phiếu bầu vào chức vụ tổng thống tháng November sắp tới đều đã bị loại trong kỳ sơ bộ, còn lại ông Trump Cộng Hoà và bà Hillary Dân Chủ, hai người được gọi là “crooked”, là “con artist”, cá mè một lứa, xem ra thật chán mớ đời! Bầu cho ai bây giờ? Có lẽ là “the crooked is better than the con artist” như kết quả từ vài vụ thăm dò dân ý của các công ty truyền thông!

Nhật Bản là xứ của mặt trời, và Nhật Bản cùng Đài Loan đều nằm về hướng Đông Bắc của Việt Nam. Tôi đi tìm một chút hương xa, hy vọng quên đi những xao động tại quê nhà và những tranh cãi chính trị ồn ào trên đất nước tạm dung.

Thực ra tôi đã tới phi trường Đài Bắc nhiều lần để từ đó đổi máy bay đi Singapore, đi Hongkong, về Hà Nội … nhưng chưa bao giờ có dịp đi vào thành phố để “tham quan” cho biết sự tình. Lần này theo tàu Diamond Princess từ Kobe (Japan) sang thăm các thành phố Đài Bắc, Cao Hùng, Hoa Liên của đảo quốc này tôi đã không khỏi ngậm ngùi khi so sánh Taiwan với Việt Nam.

Cứ nhìn lượng xe gắn máy và kỷ luật giao thông trong thành phố là biết ai văn minh và trù phú hơn ai. Taiwan nhiều xe hơi hơn xe gắn máy, và đường phố yên bình khiến chúng tôi không một chút ưu tư. Các nước láng giềng đã vượt xa Việt Nam, và mặc dù vụ cá chết trắng bờ biển vừa xảy ra tại quê nhà liên quan tới công ty Formosa của Đài Loan tôi vẫn thấy khâm phục sự tiến bộ của đảo quốc này. Dân tộc nào cũng có những người xấu, nhưng cũng có nhiều cái tốt để chúng ta nhìn vào, và nếu có thể hãy mở lòng bao dung. Đi qua vài khu phố thương mại của Đài Bắc, nhìn những cửa hàng bán đồ gia dụng, tôi có cảm tưởng như mình lạc vào khu Chợ Lớn của Sài Gòn năm nào, và bỗng dưng tôi thẫn thờ nhớ thành phố thân yêu cũ, Sài gòn của tôi xưa chứ không phải là thành phố HCM bây giờ.

Chúng tôi cũng có dịp đi thăm con đường chiến lược từ Hoa Liên xuyên ngang Đài Loan đề quân đội có thề di chuyển mau chóng từ Đông sang Tây, thay vì đi vòng theo bờ biển, khi có chiến tranh. Con đường cheo leo trên những sườn núi cao, bên dưới là những dòng suối trong vắt, nhỏ bé đến độ chiếc xe bus phải tạm dừng lại, nép sát vào lề, khi có xe khi ngược chiều. Hàng trăm công nhân xây dựng (nguyên là binh sĩ đã giải ngũ trong thời bình) đã bỏ mình vì đá rơi, và chúng tôi đã phải mang nón an toàn khi đi gần những mỏm núi chênh vênh để … chụp hình, và để so sánh với đèo Ngoạn Mục từ Đà Lạt xuống Phan Rang. Một ngày vui mà sao vẫn ngậm ngùi khi nghĩ tới đất nước VN!

Trở về lại Kobe để tiếp tục đi vòng quanh miền Nam nước Nhật, và mặc dù đã đọc, đã xem youtube, về quốc gia tiến bộ này chúng tôi vẫn gặp những bất ngờ. Vịnh Hạ Long của chúng mình đúng là một danh lam thắng cảnh thiên nhiên thế nhưng Japan cũng có “Inland Sea”, vùng biển bao bọc bởi những đảo lớn, với hàng chục hòn đảo nhỏ hình dáng đặc thù rải rác trong một vùng nước trong xanh mênh mông.

Inland Sea của Japan có lẽ không hùng vĩ như Hạ Long của Việt Nam mình nhưng nơi đó còn giữ nguyên được vẻ đẹp thiên nhiên. Từ trên boong tàu chúng tôi thấy lòng thanh thản hoà mình vào cảnh sắc chứ không có cái cảm giác tiếc nuối như khi nhìn thấy những đổ vỡ, do bàn tay con người khai phá, như trên vài hòn đảo của vịnh Hạ Long. Inland Sea cũng không có những chiếc ghe mong manh với những đứa trẻ ốm yếu, bám vào du thuyền để xin bố thí như tại đất nước khốn khó của chúng mình. Dân Việt còn quá nhiều người nghèo khổ, thật là tội nghiệp!

Người Nhật, nhất là đàn ông, theo thiển ý, không có cái vẻ thân thiện và cới mở như đa số những dân tộc Á Châu khác thế nhưng họ lễ phép và lương thiện không ai bằng. Có lẽ không đâu an toàn hơn nước Nhật bây giờ nên du khách tới nơi này rất đông. Thủ tục nhập cảnh của Nhật rất chặt chẽ (và hơi phiền toái) nên chúng tôi chẳng thấy một ông râu quai nón hay một bà che mặt nào ngoài đường phố. Không biết là chính phủ Nhật có chính sách cấm dân Hồi giáo tới nước họ, giống như ông Trump cổ võ trong kỳ tranh cử tại Mỹ, hay không?

Kiến trúc các đền đài (shrines) tại nước Nhật hầu như gần giống nhau nên xem một nơi có thể là đã thấy đủ cho nên chúng tôi lang thang tại các trung tâm thành phố nhiều hơn, và tình cờ chúng tôi được dự khán vài màn trình diễn nhạc cụ cùng vũ điệu cổ truyền của giới trẻ tại Kochi nên hiểu rằng dân tộc văn minh này vẫn còn tha thiết với nền văn hoá đặc thù. Cũng thật tình cờ, Diamond Princess ghé vào hải cảng Aburatsu lần đầu tiên nên được hoa hậu thành phố và một đoàn học sinh nam nữ đón tiếp. Thành phố nhỏ bé không có gì đáng chú ý thế nhưng khi tàu rời bến, trong tiếng nhạc của bài Soyonara trầm buồn, có những bàn tay vẫy tiễn đưa nên du khách cũng thấy ngậm ngùi. Trên bến cảng buổi chiều hôm đó chắc là cũng có những người trẻ nhìn theo con tàu ra khơi, khuâng khuâng mơ đời hải hồ thay vì sống mãi những tháng ngày u buồn tại một thành phố hẻo lánh!

Giá sinh hoạt tại Nhật rất cao, hàng hoá ở Mỹ rẻ hơn nhiều, thế nhưng K. và một người bạn vẫn thích mua sắm những món đồ lặt vặt, nhỏ bé dễ thương, nhất là những dụng cụ trong nhà bếp. Riêng tôi, tôi đã có một kỷ niệm đáng nhớ vì bỏ quên chiếc túi đeo vai đựng passport và giấy tờ tùy thân tại một tiệm cà phê. Tôi đã thật sự rất lo ngại vì nếu mất passport sẽ không thể tiếp tục cuộc hành trình, và trở về Mỹ cũng sẽ rất khó khăn. Cô bán hàng không biết nói tiếng Anh khi tôi trở lại hỏi thăm nên đã phải đi tìm manager, và ông này cũng chỉ nói được chút ít, tuy nhiên ông ta hiểu được ngôn ngữ bằng tay của tôi nên chạy vội vào trong nhà mang chiếc túi ra, trịnh trọng cúi đầu, nâng hai tay trao trả! Tôi cũng chỉ biết cúi đầu cảm tạ và không biết cách nào khác hơn để đền bù vì người Nhật không nhận tiền “tip”. Họ coi đó là hành động khinh thường. Giá một nơi nào khác tại Á Châu có lẽ tôi đã phải trả tiền chuộc để lấy lại giấy tờ như một du khách Mỹ tại VN đã phải trả $100 để nhận lại Passport sau khi bị … cướp giật! Thoáng buồn khi nhớ tới người và nghĩ đến ta, thế đó bạn thân!

Chỉ là một chuyến đi hai tuần ngắn ngủi nên chúng tôi thật tình chưa thấy gì nhiều về Japan. Tháng September sắp tới chúng tôi sẽ trở lại để đi vòng quanh nước Nhật, và để xem mùa thu Đông Kinh có giống như một bài hát của cố nhạc sĩ Hoàng Thi Thơ hay không!

Du thuyền cũng ghé Busan của Nam Hàn. Chúng tôi đã tới nơi này vài năm trước đây, khi đó cụ Thộn bạn ta còn sống, còn đi lạc vào rừng cây tại chùa Hải Long cho bạn bè đi tìm. Bây giờ Cụ Thộn đã ra người thiên cổ, qua thành phố cũ nhớ bạn tôi không khỏi buông nhẹ tiếng thở dài. Lần này chúng tôi không trở lại chùa Hải Long, chỉ đi vào thành phố thăm chợ đêm. Một đồng Mỹ Kim đổi được hơn một ngàn “Won”, tiêu mãi mà vẫn không hết 100 US dollars, như thế cũng đủ vui cho một ngày!

Bạn thân,

Trở về Cali khi mùa hè sắp sửa bắt đầu thế nhưng mấy hôm nay trời vẫn nhiều mây và vẫn có sương mù vào buổi sáng. Dù sao thì thời tiết vẫn dễ chịu hơn miền trung Mỹ gió bão ngập trời hoặc là lụt lội như Houston nơi có vài bạn ta. Bay 14 tiếng trở về Mỹ nhưng kỳ này “quan ta” vẫn khoẻ mạnh nên đã lại bắt đầu nghĩ tới chuyến đi sắp tới. Bạn sẽ đi cùng với tôi, phải thế không?

Tình thân,

Ngụy Xưa

June 11, 2016

Một Chỗ Để Đi Về

Bạn thân,

Trong tuần lễ vừa qua tôi nhận được một email với tiêu đề: “Mỹ tiên đoán Trung Cộng sẽ tiến đánh Việt Nam.” Đó là một bài bình luận do một người bạn thời trung học “nhặt” được trên nét, và phổ biến rộng rãi tới bạn bè.Trong bài viết đó có đoạn:

>Theo nguồn tin mới nhất mà chúng tôi mới có được là các giới chức cao cấp của Hoa Kỳ tin rằng Trung Quốc chắn chắn sẽ tấn công Viêt Nam trong một thời gian rất gần, có thể là trong vòng tháng sau, hoặc chậm lắm là trong phạm vi mùa hè này.

Bài phân tích này viết từ năm tháng May năm 2014, và “sự cố” đã không xảy ra như tiên đoán.

Theo thiển ý, Trung Cộng sẽ không cần đánh Việt Nam lúc này (2016), và trong tương lại, vì họ đã khống chế được VN rồi. Họ đã kiểm soát được cả chính trị, kinh tế, quân sự, và mới đây nhất là môi trường. Họ sẽ thi hành chính sách Hán hoá như họ đã làm với Mông Cồ, Tây Tạng, Mãn Thành, và vùng tự trị Tân Cương. Chỉ trong vòng vài chục năm nữa số người Hán tại VN sẽ đông hơn người Việt, và nếu không có một phép lạ, hay một biến chuyển thuận lợi trên bàn cờ quốc tế, thì nước VN sẽ không còn tồn tại, và người Việt lưu vong sẽ không còn một chỗ gọi là “tổ quốc” để đi về!

Tin tức bất lợi thường không được nhà cầm quyền VN phổ biến hay xác nhận nhưng hầu như dư luận đều tin rằng vụ cá chết trắng bãi biển miền trung là do bàn tay Trung Cộng, và mới đây nhất hai chiếc phi cơ quân sự rớt xuống biển một cách bí mật chắc chắn cũng là do kẻ thù truyền kiếp từ phương Bắc nhúng tay vào. Đây có lẽ là đòn TC “dằn mặt” VN vì không muốn VN thân cận với Hoa Kỳ sau cuộc viếng thăm của tổng thồng Obama. Khó có thể tin được rằng hai phi cơ của VN đều lâm nạn vì lý do kỹ thuật cách nhau chỉ vài ngày tại cùng một vùng biển. Các phi công trưởng của hai chiếc máy bay đó đều là các sĩ quan cao cấp, nhiều kinh nghiệm phi hành, và phi cơ thuộc loại “hiện đại” trong lúc thời tiết rất tốt. Chả nhẽ cơ quan bảo trì kỹ thuật của lực lượng Không Quân VNCS lại tệ đến thế sao? Khó tin quá, phải thế không bạn thân!

Bắn rơi (?) một phi cơ tiêm kích chiến đấu bay gần nơi TC tập trận bằng đạn thật thì còn có thể coi là “tai nạn”, thế nhưng bắn rơi cả một phi cơ không vũ trang, đang bay rất thấp để tìm kiếm người lâm nạn thì quả thật là độc ác, có lẽ không kém gì Đức Quốc Xã trong thế chiến thứ hai đối xử với nguời Do Thái, dù là một đứa trẻ họ cũng truy sát chứ không tha. Nếu chưa xem, bạn hãy coi phim “Run Boy Run” để thấy sự tàn ác của con người nhiều lúc còn hơn cả thú vật!

Bạn thân,

Tôi thường chỉ tâm tình với bạn về tình yêu và tình người, chứ ít khi dám viết về những đề tài to lớn như chính trị và quân sự, thế nhưng những tin tức liên quan tới VN mới đây làm tôi vừa buồn vừa thất vọng, không thề nào giữ mãi được niềm đau cho riêng mình. Chúng mình đều đã có một đời sống êm đềm tại đất nước tạm dung, thế nhưng bạn cũng như tôi đều vẫn yêu, vẫn nhớ giang sơn VN, và vẫn muốn có một nơi để đi về. Hy vọng càng ngày càng mong manh, và khi nhắm mắt lià đời tro tàn trải ngoài biển có trôi về một nơi chúng mình gọi là “cố hương”?

Người Do Thái bị phân tán khắp địa cầu và gần bị Đức Quốc Xã tiêu diệt trong Đệ Nhị Thế Chiến, nhưng họ đã trở về với nhau để thành lập nước Israel. Người Việt bây giờ cũng lưu vong khắp nơi, thế nhưng không biết là con cháu người Việt hải ngoại có học được bài học Do Thái hay không!

Tôi hầu như không bao giờ cầu xin tiền nhân điều gì cho riêng mình vì không bao giờ muốn “hối lộ” thần thánh, thế nhưng lúc này tôi thường nghĩ tới Thượng Đế linh thiêng, và xin người phù hộ cho tổ quốc VN mãi được trường tồn. Bạn cũng như tôi, phải thế không?

Tình thân,

Ngụy Xưa

June 22, 2016

Vẫn Chỉ Là Thế Thôi!

Bạn thân,

Một người bạn trẻ miền xa vừa viết cho tôi báo tin vui là Tòa Trọng Tài Thường Trực tại La Haye, viết tắt là PCA (Permanent Court of Arbitration), ra phán quyết bác bỏ yêu sách chủ quyền và đường chín đoạn của Trung Quốc trên Biển Đông. Toà cũng xác nhận bãi cạn Scarborough nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines, Trung Cộng không có quyền ngăn cấm ngư dân nước này tới đó đánh cá.

Mọi người hầu như đều đoán trước được phán quyết của PCA ngay từ lúc Philippines nạp đơn yêu cầu toà xét xử vì Trung Cộng biết là mình đuối lý nên không chịu tham gia vào vụ kiện. Phán quyết của PCA chỉ có giá trị trên pháp lý nhưng không có một cơ chế nào đề thi hành nên TC vẫn cứ ngoan cố, ăn nói hung hăng như thường. Tôi nghĩ là sẽ không có chuyện gì xẩy ra, có nghiã là TC tiếp tục chiếm cứ và xây dựng trên các bãi đá ngầm, Mỹ cứ mang tàu chiến chạy qua chạy lại để thực thi quyền tự do hàng hải nhưng sẽ không có chiến tranh trong tương lai gần vì quyền lợi kinh tế của hai nước lớn này lệ thuộc lẫn nhau. Vẫn chỉ là thế thôi!

Quân lực qủa Philippines yếu kém, thua xa TC, nên cũng không dám khởi chiến để bảo vệ chủ quyền. Các chiến hạm của họ do Mỹ viện trợ thường cũ kỹ và không được trang bị vũ khí tối tân. Năm 1975 nhiều chiến hạm của VNCH được chuyển giao cho Philippines tại Subic Bay sau chuyến hải hành cuối cùng, và hiện nay họ vẫn còn sử dụng vài chiếc tàu già nua đó.

Mỹ dù có hiệp ước tương trợ với Philippines cũng sẽ không khuyến khích chiến tranh vì các quốc gia trong vùng biển Đông đều nghèo, không có tiền mua sắm vũ khí của Mỹ như các nước Trung Đông, tư bản Mỹ khó kiếm chác được gì nhiều ở miền biển đó.

Phán quyết của PCA cũng không có lợi gì cho VN vì TC thực sự đã khống chế VN mọi mặt, từ chính trị, kinh tế, quân sự đến môi trường. VN không dám căn cứ vào quyết định của PCA để đòi hỏi bất cứ điều gì, ngoài việc lên tiếng vu vơ ủng hộ phán quyết, vì sợ có thể TC sẽ lại “dạy cho một bài học” để dằn mặt các nước trong vùng Đông Nam Á mà không có ai bênh vực. Số phận đất nước thân yêu của chúng mình thật là nghiệt ngã! Tuy nhiên trong tương lai, khi thế hệ trẻ vươn lên, VN có thể dùng phán quyết của PCA để lấy cớ hành động, lấy lại những gì đã mất về tay ngoại nhân.

Sức mạnh của Hải quân VNCH vào năm 1974 cũng thua xa hải lực của Trung Cộng thế nhưng chính chiến hạm của VNCH đã nổ súng bắn vào tàu Trung Cộng trước, và Khu Trục Hạm Trần Khánh Dư đã lao tới đâm vào tàu địch, trong cuộc chiến bảo vệ Hoàng Sa. Đảo mất nhưng anh em chúng mình không có gì hổ thẹn, vì như người xưa đã nói “không thành công cũng thành nhân”. Chúng mình đã làm hết sức, HQ-10 cùng hạm trưởng Ngụy Văn Thà đã chìm xuống lòng biển để cố gắng giữ lấy di sản của ông cha, dù “chỉ là một mảnh san hô”.

Hải quân của VNCS bây giờ mạnh hơn và tân tiến hơn hải quân của VNCH thời xưa nhiều, (hơn 40 năm rồi còn gì). VN lúc này có cả tiềm thủy đĩnh, và các chiến hạm mang hoả tiễn với vận tốc cao mà VNCH ngày xưa không có. Nếu TC lại xâm lăng thì chẳng lẽ nào dân Việt lại bó tay? Người chiến binh biết thế nào là thà chết vinh còn hơn sống nhục để bảo vệ quê hương như ông cha chúng mình, và thế hệ trẻ chắc chắn là sẽ đứng lên để nhận trách nhiệm chứ không chỉ háo hức với “rạp chiếu phim giường nằm siêu đẳng cấp chỉ có ở Sài Gòn” như một số ít người ham sống vui.

http://www.foody.vn/bai-viet/-hcm-phat-sot-voi-rap-chieu-phim-giuong-nam-sieu-dang-cap-chi-co-o-sai-gon-5593

Bạn thân,

K. vẫn làm việc tại nhà, và trước sau gì cũng sẽ “được” laid-off để đi chơi thả dàn. Tháng tới chúng tôi lại về San Jose thăm nhà trước khi đi xa vào tháng Sept.. Ngày nào của tôi cũng là chủ nhật, chỉ loay hoay với vườn tược và chuyện trò với bạn bè miền xa là đủ hết giờ, đâu có như những ngày còn trẻ, lúc nào cũng bận rộn với công việc. Khi đó nhiều lúc phải làm ngày làm đêm, làm cả cuối tuần, mang luôn thằng con trai nhỏ vào sở để vửa trông con vừa gõ keyboard. (Những năm 198X chưa có Internet để có thể ngồi nhà làm việc như K. bây giờ)!

Vừa được tin Ngô Xuân Ý qua đời sáng nay. Ý là người bạn cùng khoá thứ năm giã từ cuộc chơi trong vòng bảy tháng. Đầu bảng danh sách Bảo Bình có Nguyễn A, cuối bảng có Ngô Xuân Ý. Anh em chúng mình thường nói đùa: “Có Ý lại còn có A, cứ ý a với đời!” Bây giờ cả Ý lẫn A đều đã giã từ trần gian, anh em chúng mình còn có gì vui? Thôi thì cứ coi như là bạn mình đã được giải thoát, trước sau gì rồi cũng sẽ đến phiên mình.

Băn khoăn nên tâm tình với bạn một chút về chuyện nước chuyện nhà nhưng cũng biết là thời của chúng mình đã qua. Chúc bạn, và cũng ước ao cho chính minh, an hưởng được những ngày vàng như một ân huệ của trời cho.

Tình thân,

Ngụy Xưa

July 16, 2016

Một Đời Yêu Ghét

Bạn thân,

Từ ngày biết suy nghĩ chín chắn tôi đã thay đổi quan niệm sống của mình rất nhiều, và tôi nghĩ là bạn cũng đã như tôi. Khi còn trẻ chúng mình hay mắc lỗi lầm vì không có được tấm lòng bao dung, chấp nhận những quan niệm dị biệt đưa tới những tranh cãi làm cho đời sống trở nên nặng nề. Bây giờ trầm tĩnh hơn, tôi tâm niệm “hãy yêu người, yêu đời” để cho lòng thanh thản. Tôi không còn ghét bỏ bất cứ ai, kể cả những người trước đây tôi thường coi nhẹ, thế nhưng ít lâu nay tôi lại thù ghét … Tàu bạn ạ!

Tôi ghét tham vọng bá quyền của đảng Cộng Sản Tàu và chính sách Hán hóa của họ đối với các nước nhỏ xung quanh, và từ đó tôi ghét tất cả những gì liên quan tới Tàu, mặc dù tôi biết như thế là “unfair” vì dân tộc nào cũng có người xấu người tốt, và chúng mình vẫn còn có bạn bè, đồng nghiệp đến từ China.

Gần đây tôi nhất định không mua hàng “ma ze in China” (), không coi phim Tàu, không tới đất Tàu dù chỉ là ghé bến Thượng Hải vài giờ khi du lịch bằng cruise ship, và nhất là không đọc văn chương Tàu mà một thời tôi đã rất say mê. Chữ Hán học từ sách của thày Lưu Khôn tôi cũng đã quên gần hết. Mới đây khi tới Japan thấy chữ viết của họ vẫn còn bao gồm nhiều Hán tự, tôi lõm bõm đọc được vài chữ, định là khi về Cali sẽ học thêm để tháng September này trở lại Nhật sẽ bớt ngỡ ngàng, thế nhưng cầm cuốn sách cũ lên, tôi lại thở dài đặt xuống chỉ vì liên tưởng tới sự tàn ác và gian tham của bọn người cai trị phương Bắc!

Có lẽ không phải chỉ mình tôi ghét bỏ văn chương và văn hoá Tàu vì chính sách ác độc của chính quyền Trung Hoa mà còn nhiều người khác nữa. Xin chia sẻ với bạn cảm nghĩ của tác giả Song Chi trong một đoạn văn dưới đây:

“… trong khi Trung Cộng đã và vẫn đang, sẽ là kẻ thù lâu dài của dân tộc VN, là mối đe dọa lớn nhất đối với chủ quyền, độc lập toàn vẹn lãnh thổ, thì nhà cầm quyền lại tiếp sức, tuyên truyền không công cho văn hóa của họ. Sách, tiểu thuyết Trung Quốc được in đầy rẫy trong các nhà sách lớn nhỏ từ Nam ra Bắc, kể cả những loại ngôn tình nhảm nhí cho tới những quyển sách ca ngợi Mao Trạch Đông, ca ngợi Đặng Tiểu Bình- kẻ đã ra lệnh phát động cuộc chiến 1979 để “dạy cho VN một bài học”; phim truyền hình Trung Quốc chiếu tràn lan dày đặc trên các kênh từ trung ương đến địa phương.” (Song Chi)

Tôi hiện thời vẫn còn sinh hoạt trên một vài diễn đàn Việt Nam, và mỗi lần thấy một tác giả trẻ người Việt viết … truyện Tàu tôi thấy ngán ngẩm vô cùng, không có cách gì đọc hết được “truyện”, dù ngắn hay dài. Xin lỗi các tác giả, tôi không có ý phê bình văn phong của các bạn, chỉ là vì tôi còn quá nặng tình quê hương nên thiếu khách quan.

Bạn thân,

Người việt hải ngoại và cả người Việt trong nước, nhất là giới trẻ, đều oán hận chế độ Cộng Sản Tàu nên ghét lây người Trung Hoa. Mời bạn xem một đoạn Video về nạn lụt lội vừa mới xảy ra tại China:

https://www.youtube.com/watch?v=aW8b5l-GQdA

Thiên tai nào cũng thảm khốc, và giới trẻ Việt Nam đã dùng cơ hội này để nguyền rủa chính quyền Cộng Sản và chủ tịch Tập Cận Bình, để biểu lộ lòng yêu nước, muốn “thoát Trung”, thế nhưng cũng có những “comments” cay đắng cho người dân Trung Hoa:

“bọn này cho chết hết mẹ chúng nó đi, người không diệt được nó thì để trời diệt”

“chết mẹ chúng mày đi, chúng tao không còn gì mà thương tiếc chúng mày lũ chó điên”

Tâm tình của người dân Việt đã được biểu lộ rõ ràng trên những mạng lưới xã hội, nhất là bằng sự chào đón nồng nhiệt khi tổng thống Obama của Hoa Kỳ tới thăm Việt Nam. Lòng dân là vậy mà hình như nhà cầm quyền vẫn vô cảm, nếu không muốn nói là vẫn cố tình dung túng cho những công ty và tổ chức của người Tàu góp phần vào việc Hán hoá Việt Nam. Ước gì nước Việt sẽ lại có một Quang Trung, hay ít ra cũng lại có một Nguyễn Thái Học, đứng lên dẫn dắt những tấm lòng nhiệt thành yêu thương đất nước để chống lại ngoại xâm, mặc dù nếu “không thành công cũng thành nhân”.

Bạn ơi, chỉ nghĩ thế thôi tôi đã thấy bồi hồi. Bạn giữ gìn sức khoẻ nhé vì biết đâu chẳng có một ngày chúng mình sẽ dắt díu nhau về thăm lại Hoàng Sa và Trường Sa, như năm nào chúng mình đã theo tàu đến tận vùng đất nước xa xôi đó đặt tấm bia chủ quyền.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Aug. 10, 2016

P.S.: Dù sẽ không bỏ phiếu bầu cho ông Trump vào tháng November sắp tới nhưng tôi cũng không còn ghét bỏ đến độ không muốn nhìn mặt ông ta trên truyền hình, trái lại còn coi những gì ông ta múa may như một trò vui. Nói để bạn biết thế thôi chứ một lá phiếu của tôi, hay của tất cà người Việt trên đất Mỹ, chắc chắn là không có ảnh hưởng gì tới vận mệnh của đất nước này. Bạn cứ bỏ phiếu cho ai mà bạn thấy tương đắc vì đó là bổn phận, mặc dù bạn và tôi chỉ là công dân hạng nhì tại đất nước tạm dung!

Như Một Lời Cám Ơn

Bạn thân,

Hơn 40 năm sống tại đất nước này tôi cũng chỉ có vài người bạn Mỹ trắng, và thực sự mà nói thì hầu như không một người nào có thể coi là thân, mặc dù tôi đã từng làm việc cho một công ty hi-tech gần 10 năm. Làm việc chung nên quen biết, thế nhưng khó có thể trở thành bạn bè thân thiết như những người cùng ngồi trên ghế nhà trường vì chỉ ở nơi đó mối giao tình mới hầu như hoàn toàn vô vị lợi. Trong những người bạn Mỹ, Dana French là người tôi thân nhiều hơn cả. Dana và tôi biết nhau từ năm 1973 tại Naval Postgraduate School, Monterey California, vì chúng tôi học chung với nhau nhiều lớp, mặc dù hai đứa chọn hai ngành khác nhau.

Tháng Tư năm 1975 nghe tin Sài Gòn thất thủ, tôi gục đầu để nước mắt chảy dài với niềm đau thế nhưng đa số bạn bè Mỹ trong lớp hầu như dửng dưng, chỉ có Dana French tới cầm tay tôi chia buồn. Lúc đó Dana mang cấp bậc Hải Quân Trung Tá ngành chỉ huy, chưa bao giờ phục vụ tại chiến trường Việt Nam nhưng biết rõ là VNCH đã bị chính quyền Mỹ bỏ rơi để “nối vòng tay lớn” với Trung Cộng, một thị trường béo bở, vì Hoa Kỳ đã thay đổi chiến lược, không còn cần một tiền đồn ngăn làn sóng đó như họ đã từng nhấn mạnh bằng chủ thuyết Domino.

Dana không chỉ an ủi tôi mà còn tình nguyện làm người đỡ đầu (sponsor) để gia đình bé nhỏ của tôi có thể ra khỏi trại tị nạn Camp Pendleton. Đó chỉ là một thủ tục pháp lý cần phải có chứ thực sự Dana không hề phải giúp đỡ chúng tôi về phương diện vật chất, tuy nhiên chúng tôi vẫn mang ơn Dana vì dù sao Dana cũng phải khai báo tài sản, giao nộp giấy tờ phiền toái, mà thường chỉ có những cơ quan thiện nguyện nhận tiền của chính phủ mới đứng ra gánh vác.

Chúng tôi đều tốt nghiệp vào cuối tháng June năm 1975. Dana tiếp tục đời hải nghiệp còn tôi mang gia đình lên vùng Silicon Valley làm lại cuộc đời. Chúng tôi giữ liên lạc bằng thư tín, Dana đã có lần bay từ Washington DC sang California thăm gia đinh tôi, và tôi cũng đã có lần lái xe từ San Jose xuống San Diego gập Dana, chỉ để nắm tay nhau một cách ân cần. Thế nhưng cuộc đời có những thay đổi tới chóng mặt, nhất là cuộc đời nay đây mai đó của một người đi biển; chúng tôi mất liên lạc sau vài lần thay đổi chỗ ở, và lần cuối cùng chúng tôi chuyện trò với nhau cách đây cũng đã hơn … 30 năm!

Mới đây tôi tình cờ thấy một video ngắn trên YouTube của một nhóm thuyền nhân được cứu vớt trong vịnh Thái Lan với hàng chữ: “We made this presentation to show our forever gratitude to our heroes: Captain Dana French and the Crew of the USS Robison, DDG-12.” (Chúng tôi làm video này để chứng tỏ lòng biết ơn sâu xa tới các vị anh hùng của chúng tôi: hạm trưởng Dana French và thủy thủ đoàn của Khu Trục Hạm Robinson, DDG-12 của Hoa Kỳ.)

https://www.youtube.com/watch?v=vWGQrIyFzSM

Video chỉ dài hơn hai phút nhưng đủ cho tôi vừa xúc động vừa vui mừng vì cuối cùng tôi đã biết tin, và lại liên lạc được với một người bạn xưa. Qua điện thoại chúng tôi hầu như nghẹn lời, tóm tắt cho nhau nghe về đời sống của những năm xa cách, và tôi được biết thêm chi tiết về việc cứu vớt người của Dana vào tháng 12 năm 1980. Khi đó khu trục hạm DDG-12 đang trên đường về bến sau một ngày thao dượt trong vịnh Thái Lan cùng với hải quân hoàng gia Thái. Đoàn tàu do một vị đô đốc Thái chỉ huy, và chiến hạm do Dana làm hạm trưởng đi sau cùng. Mặt trời đã xuống dưới đường chân trời nhưng trong ánh hoàng hôn vàng vọt Dana cũng vẫn nhìn thấy một chiếc thuyền gỗ mong manh dài chừng hơn 40 feet, đầy người đang vẫy gọi. Dana xin phép quay tàu trở lại để xem xét nhưng vị đô đốc Thái không chấp thuận, chỉ buông một câu gắn gọn: “Forget them, just a bunch of Vietnamese boat people”. (Quên họ đi, chỉ là một lũ thuyền nhân Việt Nam).

Dana đã cưỡng lại lệnh của người chỉ huy đoàn tàu, tự động quay lại, cặp sát vào chiếc ghe mong manh, và trong bóng đêm đã đưa hết 262 thuyền nhân lên tàu, kể cả 40 xác chết, 51 trẻ em và những người đàn bà bẩn thỉu, phân trét đầy người để tránh bị hải tặc hãm hiếp. Tất cả được đưa về trại tị nạn, và sau đó định cư tại các nước tự do trên thế giới. Đa số các thuyền nhân năm xưa bây giờ đã thành công trên xứ người, và 30 năm sau họ đã đi tìm vị ân nhân để tạ ơn.

Vì cưỡng lại lệnh hành quân nên có lẽ vì vậy mà Dana đã phải rời bỏ con tàu thân yêu, lên bờ giữ một chức vụ hành chánh. Hơn thế nữa, mặc dù có bằng Master vể Organizational Management, và đã mang cấp bậc HQ Đại Tá nhiều năm, Dana cũng không được thăng cấp Rear Admiral. Dana có chút buồn nhưng nói không bao giờ hối hận về việc cứu người lâm nguy trên biển của mình. Qua điện thoại tôi nghẹn lời, chỉ biết nói nhỏ: “Thank you, thank you, Dana”.

Bây giờ Dana đã giải ngũ, định cư tại Virginia, nhưng vẫn bận rộn, hết làm “student dean” cho một trường đại học lại mở một công ty tư vấn về tổ chức và quản trị, mặc dù tuổi đã cao (hơn 78). Cuối năm nay Dana sẽ sang thăm người thân tại Cali, và chúng tôi sẽ có dịp gặp lại nhau để cho tôi nói lời cám ơn thêm một lần.

Bạn thân,

Chúng mình đều biết “chính trị” là thủ đoạn. Những người cầm quyền dù thuộc đảng Cộng Hoà hay đảng Dân Chủ cũng chỉ biết tới quyền lợi của đảng phái và của nước Mỹ trước khi nghĩ tới đồng minh. Bài học năm 1975 là một bài học cay đắng, thế nhưng sau bao nhiêu năm sống trên xứ người tôi thấy là người Mỹ bản xứ vẫn là người tốt bụng và rộng lượng hơn bất cứ dân tộc nào. Những người VN bỏ nước ra đi tìm tự do đã từng bị đảng CSVN bị gán cho tội “bám đuôi tư bản dãy chết để ăn bơ thừa”. Ừ, thì cứ coi là như vậy đi, nhưng thà thế còn hơn làm nô lệ cho Tàu, phải thế không bạn ta?

Tình thân,

Ngụy Xưa

Sept. 12, 2016

Mặt Trời Đông Phương

Bạn thân,

Mùa thu năm nay hình như tới muộn. Đã giữa tháng Mười mà thời tiết Nam Cali vẫn còn nóng như mùa hè, thế nhưng mấy hôm nay buổi sáng trời nhiều mây, và đêm đã đủ se lạnh để giấc ngủ bớt vật vờ do “jet lag” vì mới trở về sau chuyến đi xa.

Chuyến du hành bằng cruise ship vừa rồi là chuyến thứ ba chúng tôi tới thăm Nhật Bản. Đã có rất nhiều sách vở và bài viết trên Internet ca ngợi quốc gia và dân tộc này nên tôi thấy không cần viết thêm mà chỉ muốn chia sẻ với bạn một vài cảm nghĩ nhỏ nhoi.

Tôi trở lại nơi đó tới ba lần trong vòng hai năm vì tôi thật tình yêu thích những hải đảo và những bờ biển nhìn từ xa không khác gì miền trung của đất nước Việt Nam! Tôi xúc động đứng trên boong tàu ngắm nhìn mây nước trong Seto Inland Sea, vùng biển giữa ba hòn đảo lớn của Nhật Bản, mà cứ tưởng như mình đang hải hành trong vịnh Cam Ranh hay Vịnh Hạ Long.

Bao nhiêu năm khi còn mặc áo “sương gió nên mầu đã bạc phai”, theo tàu xuôi ngược bến bờ Việt Nam, những hình ảnh của đất nước hầu như chưa bao giờ phai mờ, và mỗi lần đi qua những vùng biển lạ mà tôi vẫn cứ tưởng như là vừa nhìn thấy cù lao Chàm, cù lao Xanh, hòn Tre, hòn Miếu … v.v… Japan đã cho tôi cái cảm giác thân quen đó, tôi đã tới và sẽ còn trở lại, vì ngoài cảm giác thân quen vẫn còn nhiều cái cho tôi đi tìm.

Không phải tất cả mọi người đều ưa thích nước Nhật. Chỉ trong một chuyến cruise vừa rồi hành khách trên con tàu Diamond Princess phải phải chờ đợi, chụp hình, lăn tay để đi qua Immigration tới … vài ba lần. Tới Phi trường Narita, ra khỏi tàu và trở về sau khi ghé thăm Busan của Đại Hàn và Korsakov của Nga, hành khách đều phải xếp hàng trình thông hành mệt nghỉ! Cũng tốt thôi vì nhờ thế không có ông Hồi Giáo quá khích nào tới nước Nhật để khủng bố, nhưng chờ đợi lâu quá cũng mất vui. “It takes the fun out of travel” như một người ngoại quốc xếp hàng cạnh tôi càu nhàu!

Người Nhật lễ phép, lương thiện và ngay thẳng như tôi đã từng kể với bạn trong một lá thư trước khi tôi bỏ quên passport tại một quán cà phê, nhưng tôi nghĩ họ không … hiền bạn ạ. Chắc là bạn cũng như tôi đều đã nghe, đã đọc về tội ác của quân phiệt Nhật trong thế chiến thứ hai. Đó là chuyện xưa thế nhưng khi đi thăm một viện bảo tàng tại Aomori, quan sát những xe hoa (floats) và những khuôn mặt như ác quỉ của các nhân vật cổ tích được họ tôn thờ, cũng như nghe tiếng trống chát chúa rồn rập trong những màn trình diễn vũ điệu, tôi có cảm giác bất an như đang lọt vào trong một trận chiến sát phạt khốc liệt. Chia sẻ với bạn vài tấm hình của những “ông ác” chụp được trong phòng triển lãm của viện bảo tàng:

Những bóng dáng dữ dội đó hầu như hoàn toàn trái ngược với hình ảnh yên bình đến gần như thoát tục trong một khu vườn của ngôi “Chùa Vàng” thuộc vùng cố đô Kyoto:

Du thuyền hải hành vòng quanh nước Nhật, thăm viếng những nơi hẻo lánh ở miền Bắc mà ngay cà người Nhật cũng ít biết đến, (cũng như không phải người Việt nào cũng đã tới thăm Cà Mâu hay Năm Căn). Tuy nhiên, như đã nói với bạn, đất nước đó vẫn còn có nhiều điều tôi vẫn chưa “cảm” thấy hết, và do đó tôi sẽ trở lại thêm một lần, để đi xuyên Thái Bình Dương, từ Tokyo/Yokohama của Japan lên Bắc cực, qua Alaska, tới Vancouver của Canada là hết hải trình. Vé đã booked nhưng ngày đi còn xa, vào tháng Tư năm 2018, khi hoa anh đào nở trên đất Phù Tang!

Một lý do nữa là K. và vài người bạn đã “khám phá” ra những cửa tiệm bán những vật dụng cho nhà bếp, cho phòng tắm … mà món nào giá cũng chỉ có 100 yen (99 xu Mỹ). Hàng giá rẻ nhưng “made in Japan”, tốt và tiện dụng chứ không như hàng hoá dởm “made in China”. Một bà bạn mua mấy chục dollars những món lặt vặt cồng kềnh, đã phải sắm thêm một chiếc valise để chứa! Có lẽ đó cũng là một lý do để trở lại, “vơ vét” nữa cho “đáng đồng tiền bát gạo” (hơn $100 dollars) bỏ ra mua cái valise!

Bạn thân,

Tôi thấy thương người Nhật bạn ạ. Họ lúc nào cũng vội vàng chạy theo xe điện ngầm, giá sinh hoạt lại đắt đỏ, $1.6 dollars một chai Coke mua từ máy bán ngoài đường, $25 dollars một quả dưa (cantaloop) trong chợ, và $150 một miếng … thịt bò Kobe trong tiệm ăn, trong lúc lương bổng trung bình của một gia đình tại Japan cũng chỉ tương đương với Hoa Kỳ, nơi giá sinh hoạt chỉ bằng một nửa, hay thấp hơn. Có lẽ chúng ta nên cám ơn thượng đế, vì dù tha hương, chúng ta đã không phải quá nhọc nhằn lo nghĩ nhiều cho cơm áo đời thường.

Không phải chỉ có Japan mà Australia cũng là nơi tôi sẽ trở lại thêm một lần, nơi đó có những người “bạn miền xa” mà tôi đã từng gặp gỡ trên diễn đàn. Chắc bạn chưa quên “Hoàng Bà Bà”, “Chú Lái”, “Nguyên Nhân” … những người đã “vang bóng một thời” trên Phố Rùm Đ/T hiện thời cư ngụ tại Brisbane. Brisbane là đất hiền hoà, dân chúng trên đường phố thong thả chứ không vội vã như người dân Japan. Chưa định được ngày, nhưng bạn nhớ chờ tôi nhé, bạn miền xa! Mến chúc bạn những ngày an vui.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Oct. 14, 2016

Chốn Quạnh Hưu

Bạn thân,

Đã tám năm nay, từ ngày dọn về nơi quạnh hưu này, buổi tối Halloween năm nào tôi cũng ngồi ôm một giỏ bánh kẹo để chờ nhưng vẫn chưa thấy một đứa trẻ nào tới gõ cửa nói câu: “trick or treat”. Khu nhà nơi tôi cư ngụ là một gated community nằm trên đồi cao, đa số cư dân là những người đã hồi hưu nên ngay cả những ngày cuối tuần đẹp trời cũng chỉ thấy lác đác một hai đứa bé chơi đùa trong công viên cạnh nhà. Buổi sáng thỉnh thoảng thấy vợ chồng Steve già hàng xóm đi bộ trên con dốc vẫy tay chào. Thế thôi, không gian yên tĩnh như cuộc đời những người đã qua một thời sóng gió đa đoan.

Vắng người nên muông thú thường tới thăm. Lá non và cây trái sau vườn được những con thỏ rừng và những chú sóc “hỏi thăm” kỹ càng, và lâu lâu mấy “cụ” cò trắng cổ cao từ biển bay vào kiếm cá trong cái ao nhỏ sau nhà làm món sushi. Cái ao với dòng suối nhỏ và những bông hoa súng vàng ban đầu đầy cá koi nhưng sau khi chim ăn hết tôi chỉ thả cá vàng (feeders). Đàn cá nhởn nhơ trông cũng vui mắt nhưng chỉ được ít lâu là mất dần, còn lại được hai con. Chúng mau lớn, đẹp mã và thường trốn dưới những lá súng cho đến khi nào tôi thả những viên thức ăn nhỏ xuống mới quẫy nước, trồi lên đớp mồi. Tôi nghĩ hai “đứa” là vợ chồng vì lúc nào chúng cũng quấn quít bên nhau, và đôi khi rượt bắt nhau như trẻ thơ chơi đùa.

Tưởng là chúng sẽ mãi bên nhau, thế nhưng có một đêm có con raccoon tới thăm, phá nát những cây hoa súng trong ao và bắt mất một con, không biết là vợ hay chồng, chỉ còn lại một con trốn biệt trong hốc đá, buổi tối mới xuất hiện, lờ đờ nổi lên há miệng đớp viên thức ăn nhỏ rồi lặng lẽ lặn xuống tìm nơi trú ẩn. Đời vắng em/anh rồi, vui với ai! Mấy hôm nay K. phài lên Palo Alto làm việc, tôi một mình hưu quạnh nên càng thấy thương con cá cô đơn. K. nói đừng nuôi bất cứ con vật nào nữa vì khi có chuyện gì xảy ra cho chúng mình cũng cảm thấy buồn. Goku, con chinchilla chúng tôi nuôi năm nào lăn ra chết đúng vào ngày 30 Tết khiến chúng tôi ngỡ ngàng, và mỗi khi từ trên lầu đi xuống tôi lại nhớ tới những lần nó nhẩy lên mừng rỡ, nghiêng đầu nhắm mắt, đứng bằng hai chân cho tôi vuốt ve.

Sống ở nơi quạnh hưu này nên nguồn vui của tôi là TV, là Internet và thư từ của bạn bè thân sơ, thế nhưng dạo này mở TV ra chỉ thấy Trump và Hillary, nhiều thư từ nhận được từ người quen và từ những người không quen cũng thường khuyến dụ mình nên bầu cho “Dân Chủ” hay “Cộng Hoà”. Còn một tuần nữa mới tới ngày Nov. 8, 2016 nhưng tôi bỏ phiếu bằng thư rồi bạn ạ. Lúc này tạm thời tôi ít còn quan tâm tới chuyện bàu cử, và hầu như không còn tham dự vào những cuộc tranh luận chính trị mà tôi nghĩ là để công kích nhau chứ không ai thuyết phục được ai.

Người Việt mình tập trung sống ở hai nơi đông đảo là Cali và Texas, và bạn biết đó: Cali là đất của đảng Dân Chủ còn Texas là nơi của đảng Cộng Hoà. Năm nay nước Mỹ có hơn 200 triệu người ghi danh đầu phiếu trong lúc số phiếu của người Việt quá ít ỏi, may ra thì có chút ảnh hưởng tại chính trường địa phương nhưng sẽ không gây được ảnh hưởng nào trong cuộc bầu cử tổng thống. Bàn cho vui thôi nhé, bạn thân.

Viết thêm vài dòng này cho một người bạn miền xa đang ở “miệt dưới”: bỏ phiếu cho ứng cử viên tổng thống mà bạn thấy đồng cảm, để vui để buồn với kết quả sau ngày Nov. 8, thế nhưng xin bạn đừng coi nhẹ những người trẻ cấp tiến cũng như xin đừng chê bai những những cựu quân nhân VNCH già yếu đang sống tại nước Mỹ nhưng vẫn suy nghĩ như thể đang còn chiến đấu tại VN trước năm 1975. Chắc là bạn biết Trump hay Hillary cũng chỉ nghĩ đến quyền lợi của đảng phái, của nước Mỹ trước khi nghĩ đến đồng minh. Đảng Dân Chủ chống chiến tranh Việt Nam còn đảng Cộng Hoà bắt tay với Tàu bán rẻ đồng minh để chúng mình “được” làm người tha hương.

Bạn thân,

Đã là giữa mùa thu, bầu trời Nam Cali nhiều mây nhưng vẫn chưa có “giọt mưa thu thánh thót rơi” như tại quê nhà yêu dấu xa thật xa. Cuối tháng Hai năm tới tôi sẽ lại tìm về thăm mảnh đất nơi tôi sống thởi trẻ dại. Lúc đó chắc là Hà Nội có mưa xuân nhưng không biết là tôi có thể tìm lại được những những cảm giác của thời xa xưa khi co ro đi bộ dưới làn mưa bụi tới trường tiểu học Quang Trung năm nào? Tí Ve, thằng bạn hàng xóm thơ dại thời đó, ngày nào cũng cùng đi với tôi tới trường để chọc ghẹo nhau cho vui, bây giờ không biết ở đâu, còn sống hay đã bỏ xác trên đường mòn Trường Sơn? Trong những phút giây hưu quạnh bỗng dưng tôi nhớ tới nó, và nhớ về một đoạn đời mà có lần tôi đã viết: “Mùa hè năm 1954 gia đình tôi di cư vào Nam, bố tôi cho phép tôi mang theo những viên bi lóng lánh, một món đồ chơi khác của thời thơ ấu, nhưng không cho tôi mang theo cây súng cao su lên máy bay. Tôi tần ngần đưa tặng “Tí ve” cây súng mà rưng rưng muốn khóc. Mấy chục năm đã qua nhưng nhiều lúc tôi vẫn nhớ cái trạc ổi lên nước bóng loáng, cái ổ đạn da đã sờn, và tiếng “đạn” bay mỗi lần tôi buông tay cho sức đàn hồi của cao su đẩy viên sỏi vút vào không gian.”

Chợt nhớ tới hai câu của một ca khúc mà Thanh Lan thường hát: “Tội nghiệp thằng bé cứ nhớ thương mãi quê nhà. Giàn thiên lý đã xa, đã rời xa.” Bạn có bao giờ nhớ về quá khứ thiết tha như tôi lúc này không, bạn miền xa?

Tình thân,

Ngụy Xưa

Nov. 1, 2016

Chuyện Bên Lề

Riêng tặng Vũ Thất và Cá Sơn

Bạn thân,

Có lần tôi đã viết cho bạn: “Tôi có số “sát chủ” bạn à, vì công ty lớn nhỏ nào tôi làm việc cho cũng đểu chết mất xác hoặc ngắc ngư con tàu đi, chờ lên bàn mổ. Đầu tiên là BDM (một hãng về quốc phòng), sau đó là CRI Computer Resource Inc., rồi Sun Microsystems, Acuson (hãng chế tạo máy siêu âm), DFX, Sillicon Graphics Inc., Quantum, Flextronics, Knight Ridder (hãng báo chí đứng thứ nhì trên nước Mỹ), tất cả đều đã đi đong, trừ Flextronics còn đang ngắc ngoải! Nếu bạn có thể kể thêm cả HQ/VNCH của thời xa xưa khi chúng mình làm lính nước thì cũng không sai.”

Đó là chuyện “ngày xưa” bạn ạ, lúc tôi còn phải cáng đáng gia đình, lo lắng cho cuộc sống thường ngày, còn bây giờ tôi đã hồi hưu, đời sống nhẹ tênh, lâu lâu phải đi bầu, thi hành bổn phận công dân, thế mà làm cũng chẳng ra gì vì cứ bỏ phiếu cho ai thì người ấy … tiêu luôn!

Tôi là “đảng viên” (nói cho oai) của đảng Cộng Hoà, và lần nào cũng bỏ phiếu cho phe ta, thế nhưng John McCain rồi Mitt Romney đều bị Obama đánh cho phù mỏ, về nhà khóc thầm, cho nên năm nay vì không thích cá tính của Mr. Trump (not my president) tôi phản đảng, bầu cho Hillary Clinton, tưởng là chắc ăn như bắp nhưng không ngờ ngựa lại về ngược, đau như hoạn! Không phải chỉ ứng cử viên tổng thống, ngay cả những chức vụ tiểu bang, và nhất là các luật lệ được đem ra trưng cầu dân ý (initiative), thí dụ như có cho hút cần sa thả dàn hay không, cái nào tôi cũng bầu trật đường rày, vote “no” thì “yes” thắng, còn vote “yes” thì quá nửa dân chúng gào lên “no”!!! Từ nay về sau nếu ghét ai thì tôi bầu cho người ấy, cái gì mình thích thì bỏ phiếu chống, như thế cho … chắc ăn. J/K.

Life is going on …, ai làm tổng thống Mỹ thì “Mít ta” tại đất nước này vẫn phải đi cày trả nợ nhà nợ xe, gửi tiền về VN nuôi thân nhân, hoặc già quá rồi như Ngụy Xưa (chắc phải đổi tên là Ngụy Lão) thì yên chí đã có tiền hưu, tiền già, tiền welfare …, hàng ngày tiếp tục ra Phúc Lộc Thọ đánh cờ tướng, tới Coffee Factory ăn sáng, chê Mỹ “ngu như bò”! Thế nhưng buổi tối ngày bầu cử nghe mấy ngài analysts bàn loạn là nếu Trump thắng cử các chỉ số chứng khoán sẽ xuống ít nhất là 5 phần trăm, và thấy thị trường Asia tuột dốc không phanh khi Trump đã bỏ xa Clinton, dành được gần đủ 270 cử tri đoàn, tôi buồn nẫu ruột vì có tí tiền còm để dành trong trương mục 401-K không biết sẽ đi về đâu!

Thiên hạ phù thịnh chứ không ai phù suy bạn ạ. Ngay cả cái các thị trường chứng khoán cũng thế mà thôi. Ngày hôm sau (Nov./9/2016) stock markets đổi chiều, cổ phiếu lên như diều gặp gió, mọi người vỗ tay, tôi cũng thở phào bớt lo lắng, nghĩ thầm chắc là Cá Sơn bạn ta nói đúng: “Ông ni có dị tướng, thế nào cũng đắc cử, và sẽ “Make America Great Again”, tin tui đi”. OK, bây giờ tôi tin bạn, và xin chúc mừng bạn đã có những phút giây vui sướng của cuộc đời.

Bạn thân,

Chuyện đi bầu coi như đã xong thế nhưng chuyện nước non vẫn còn nhiều vấn đề cho mấy ông bà “mặt to” lo lắng. Khi tranh cử hứa hẹn thật nhiều, bây giờ làm sao đây, cái gì trước, cái gì sau, đào đâu ra tiền, etc… Những ứng cử viên tranh chức tổng thống không phải vì tiền mà vì danh vọng và quyền lực, thế nhưng quyền lực đi đôi với trách nhiệm và ưu tư. “Ai bảo chăn trâu là khổ” và “Ai bảo mần tông tông là sướng”, câu nào đúng hơn hả bạn thân?

Năm nay đã có một nữ cử tri gốc Việt được bầu vào hạ viện liên bang Hoa Kỳ, thôi thì mọi việc cứ để bà ấy lo, còn bạn và tôi chúng mình hãy chuẩn bị đi giang hồ, về lại đường biển xưa, ghé thăm bến cũ thêm một lần, và biết đâu chẳng là lần cuối cùng, vì nói bạn nghe, chắc chắn là tôi sẽ không bao giờ xin visa Tàu để về thăm cố hương.

Tặng bạn tấm hình, chụp trên đỉnh núi khi chúng mình đi hành hương tại Aomori, Japan, để ngắm nhìn và giữ cho tâm hồn được thanh tịnh những lúc băn khoăn về cuộc đời.

Tình thân,

Ngụy Xưa

Nov. 10/2016